واکسن زگیل تناسلی و گارداسیل برای مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

آیا می توان از زگیل تناسلی پیشگیری کرد؟ در سال 2006، سازمان غذا و دارو آمریکا (FDA) استفاده از گارداسیل (واکسن زگیل تناسلی) نخستین واکسنی که به منظور پیش­گیری از عفونت و با هدف اختصاصی گونه­ های HPV ساخته شده بود، تأیید کرد. گارداسیل یک واکسن چهارظرفیتی همانندسازی شده است که با تشدید تشکیل پادتن­ های خنثی­ کننده­ ی اختصاصی این آنتی­ ژن­ها، در برابر عفونت با HPV نوع 6، 11، 16 و 18 از بدن محافظت می نماید. در مجموع، واکسن گارداسیل در برابر آن گونه هایی از ویروس که مسئول ایجاد 70% سرطان­های دهانه ­ی رحم، 80% سرطان های مقعد، 40% سرطان­ های ناحیه خارجی تناسلی زنان و 90% زگیل­ های تناسلی هستند، تولید ایمنی می­ نماید.

هم­چنین، نشان داده شده است که واکسن گارداسیل از رشد ضایعات دیسپلاستیک پیش بدخیمی دهانه ­ی رحم، مانند CIN درجه III/II/I، همانند زگیل­های تحریک ­کننده­ ی سرطان در مقعد، ناحیه خارجی تناسلی زنان، مهبل و آلت پیش­گیری می­کند. واکسن گارداسیل (GARDASIL) برای پیشگیری از ابتلا به سرطان دهانه رحم (سرویکس – cervical)، واژن، دهانه ورودی واژن (vulvar) و در زنان و دختران 9 تا 45 سال و پیشگیری از سرطان مقعدی ناشی از HPV تیپ های 16 و 18، پیشگیری از ضایعات پیش بدخیمی و دیسپلاستیک ناشی از HPV تیپ های 6، 11، 16 و 18 و پیشگیری از ابتلا به زگیل تناسلی ناشی از HPV تیپ های 6 و 11 در افراد 9 تا 45 سال توصیه می شود.

واکسن گارداسیل 9 (GARDASIL 9)

واکسن گارداسیل 9، نسل جدیدتر آمپول گارداسیل میباشد و علاوه بر 4 تیپ ویروس موجود در واکسن قبلی 5 تیپ پرخطر دیگر را پوشش داده و محافظت می کند برای پیشگیری از ابتلا به سرطان دهانه رحم (سرویکس – cervical)، واژن، دهانه ورودی واژن (vulvar) در زنان و دختران 9 تا 45  سال وسرطان مقعد ناشی از HPV تیپ های 16، 18، 31، 33، 45، 52 و 58، پیشگیری از ضایعات پیش بدخیمی و دیسپلاستیک ناشی از HPV تیپ های 6، 11، 16 و 18، 31، 33، 45، 52 و 58 و پیشگیری از ابتلا به زگیل تناسلی ناشی از HPV تیپ های 6 و 11 در افراد 9 تا 45 سال توصیه می شود.

  • این واکسن دختران و زنان را از انجام تست غربالگری سرطان دهانه رحم (پاپ اسمیر) در ادامه زندگی معاف نمی کند. در ضمن گیرنده های این واکسن در صورت صلاحدید پزشک نبایستی تست دوره ای غربالگری سرطان مقعد را قطع کنند.
  • گارداسیل نقشی در پیشگیری از ابتلا به بیماری در افرادی که قبلا بدلیل فعالیت جنسی در معرض ویروس های موجود در واکسن قرار گرفته اند ندارد.
  • واکسن تاثیری در درمان زگیل تناسلی زنان و سرطان های دهانه رحم، واژن و دهانه خروجی واژن و نیز درمان ضایعات پیش بدخیمی شامل موارد زیر ندارد:
  • cervical intraepithelial neoplasia (CIN), vulvar intraepithelial neoplasia (VIN), vaginal intraepithelial neoplasia (VaIN), or anal intraepithelial neoplasia (AIN)
  • -لازم است بدانید که همه سرطان های مقعد، واژن و دهانه واژن توسط ویروس HPV ایجاد نمیشه و واکسن گارداسیل و گارداسیل 9 فقط از ابتلای به سرطان مقعد، واژن و دهانه واژن ناشی از ویروس های HPV موجود در واکسن پیشگیری می کند.

واکسن گارداسیل

زمان های تزریق آمپول گارداسیل

گارداسیل به طور استاندارد در 3 دوز جداگانه پایه، و ماه های 2 و 6 ماه تزریق می­شود. واکسیناسیون بیش­ترین تأثیر را بر افرادی که قبلاً در معرض HPV نبوده ­اند دارد و بنابراین، در ابتدا برای زنان جوان 9 تا 25 ساله که هنوز در معرض HPV قرار نگرفته­ اند، پیشنهاد شد. گمان بر این است که این واکسن تا 99% در پیش­گیری از تشکیل زگیل­ های تناسلی در این گروه مؤثر است. هم­چنین، مدارک موجود نشان می­دهد که گارداسیل برای زنان تا سن 45 سالگی نیز می­ تواند سودمند باشد، به شرط آن که تا آن سن دچار دست­ کم به یکی از گونه­ های HPV مورد هدف واکسن (یعنی تیپ های 6، 11، 16 و 18 ویروس HPV) مبتلا نشده باشند.

به نظر می­رسد که این به دلیل توانایی گارداسیل در کاهش میزان عود مجدد عفونت های راجعه HPV یا ماندگار باشد، که با افزایش خطر پیش­رفت بدخیمی همراه است. بنابراین ثابت شده است که گارداسیل در ایجاد دفاع در برابر ضایعات درجه ­ی پایین و بالای مربوط به HPV گونه­ های 6، 11، 16 و 18، همانند تسریع در کاهش شدید عوارض مرتبط با HPV و ابعاد بیماری، بسیار مؤثر است. آثار محافظتی گارداسیل تا 5 سال پس از واکسیناسیون باقی می ماند و طی این مدت سطح ایمنی بدن نسب به بیماری کاهش نمی یابد.

دوز واکسن گارداسیل

برای سنین 9 تا 14 سال واکسن را می توان در 2 یا 3 دوز تزریق کرد. برای برنامه 2 دوزه، دوز دوم 6 تا 12 ماه بعد از دوز اول تزریق می شود.اگر دوز دوم کمتر از 5 ماه از دوز اول تزریق شود، دوز سوم بایستی حداقل 4 ماه بعد از دوز دوم تزریق شود. برای برنامه 3 دوزه، واکسن بایستی در ماه های صفر، 2 و 6 تزریق شود. برای سنین 15 تا 45 سال، گارداسیل در 3 دوز در فواصل ماه های 0، 2 و 6 تزریق می شود.

واکسن گارداسیل از کجا بخریم؟

برای خرید واکسن گارداسیل می توان به هلال احمر و یا برخی داروخانه ها مراجعه کرد.

عوارض جانبی واکسن گارداسیل

عوارض جانبی تجویز HPV4 خفیف و شامل بی­حالی، تورم در موضع تزریق، سردرد، تهوع و تب است.

اخیراً FDA استفاده ­ی درمانی از HPV4 را گسترش داده و شامل افراد 9 تا 25 ساله نموده است. نشان داده شده که واکسن گارداسیل در مردان و زنان دارای اثر یکسان در پیش­گیری از ابتلا به زگیل تناسلی و ایجاد واکنش درازمدت ایمنی است. هم­چنین، مشخص شده که واکسن در کاهش پیدایش زگیل­ های محرک سرطان­های مقعد که مانند CIN با عفونت HPV همراه هستند، مؤثر است. افزودن مردان به استفاده­ کنندگان از واکسن گارداسیل دارای این فایده­ ی جانبی نیز هست که پیدایش عفونت در زنان را با پیش­گیری از انتقال ویروس و هدف­ گیری مستقیم منبع آن، کاهش می­دهد. کاهش بار HPV از طریق حذف بالقوه ­ی مخزن لازم برای رشد و تکثیر ویروس، گام مهمی در حذف نهایی آن است.

به علاوه، گزارش ­های جمعیت­ محور مهمی از کاهش زگیل تناسلی در جوامع واقعی، به خاطر پوشش فراگیر واکسیناسیون HPV، از استرالیا رسیده است که نه تنها کاهش در تناوب زگیل تناسلی در زنان با سن مناسب برای واکسیناسیون را نشان می­دهد، بلکه ایجاد آثار محافظتی به وسیله ­ی ایمنی گروهی را در افراد دگرجنس ­گرا تأیید می­کند. با گذشت 4 سال از آغاز برنامه­ ی واکسیناسیون، اخیراً ناپدید شدن زگیل­ های تناسلی در افراد زیر 21 سال این جمعیت گزارش شده است.

عوارض جانبی واکسن گارداسیل 9

  • در افرادی که به مخمر یا دوز قبلی واکسن، واکنش آلرژیک شدید نشان داده باشند نبایستی از این واکسن استفاده کنند.
  • از آنجایی که واکسن می تواند باعث غش بشود لذا افراد بایستی 15 دقیقه بعد از تزریق تحت نظر باشند. گاه سنکوپ می تواند با علائمی شبیه تشنج همراه باشد که گذرا بوده و با برقراری مجدد گردش خون مغز برطرف می شود.
  • بی خطر بودن واکسن در زنان باردار ثابت نشده است.
  • شایعترین (بیش از 10 درصد) واکنش موضعی یا سیستمیک واکسن شامل درد محل تزریق، تورم، قرمزی، و سردرد هست.
  • مدت ایمنی که گارداسیل ایجاد می کند مشخص نشده است.

واکسن زگیل تناسلی

سرواریکس (HPV2)

در پاییز 2009، FDA استفاده از واکسن همانندساز HPV دیگری (HPV2) را در زنان 10 تا 25 ساله تأیید کرد.

مشخص شده که زنان واکسینه شده پس از درمان زگیل تناسلی، بسیار کم­تر دچار بیماری­ های متعاقب و مرتبط با HPV شده­ اند. با وجودی که سرواریکس یک واکسن دوظرفیتی است که فقط روی گونه ­های پرخطر 16 و 18 HPV هدف­ گیری شده، از لحاظ دوزاژ و برنامه ­ی تجویز شبیه HPV4 است. این دو گونه­ ی سرطان­زا غالباً با سرطان دهانه­ ی رحم، CIN درجه III/II/I و آدنوکارسینوما in situ همراهند. سرواریکس بر ضد گونه­ هایی که معمولاً با زگیل­های تناسلی همراهند، ایجاد ایمنی نمی­کند.

علت ایجاد زگیل­ تناسلی عفونت زمینه­ ای HPV است که جزو شایع­ترین بیماری­های هست که از طریق جنسی منتقل می­گردد. فقط در آمریکا سالانه 3 تا 6 میلیون نفر به عفونت­ های دارای علائم دچار می­شوند که تقریباً برابر با 1% جمعیت فعال جنسی است. با وجودی که تقریباً 120 گونه ­ی متفاوت HPV وجود دارد، تقریباً 90% آسیب­ های زگیلی توسط عفونت با ویروس­های نوع 6 و 11 ایجاد می­شوند. این­ها به دلیل پتانسیل بدخیمی محدود و پیش­رفت نادرشان به سمت بدخیمی، در گروه گونه­ های کم­ خطر در نظر گرفته می­شوند. در مقابل، زگیل­ های مرتبط با گونه­ های پرخطر 16 و 18 ممکن است به اشکال سرطان­زا تغییر شکل دهند. به علاوه، عفونت با این گونه­ ها با پیش­رفت انواعی از آسیب­ های سرطانی و پیش ­سرطانی پیوند دارد.

روش­های متفاوت درمانی وجود دارند، از درمان­های موضعی گرفته تا جراحی و مداخله و تغییر وضعیت ایمنی، و این­ ها می­توانند با توجه به هزینه و مدت درمان متفاوت باشند. تا امروز با توجه به اثرگذاری کلی و قدرت درمان زگیل تناسلی در کوتاه ­مدت و درازمدت، روش درمانی منحصر به فردی که برتر از روش­های دیگر باشد شناخته نشده است. انتخاب روش درمانی اغلب وابسته به نظر و تمایلات بیمار و همچنین ابعاد و گستردگی بیماری است. زگیل تناسلی و عفونت­های HPV، با شیوع بالا و فقدان درمان مناسب، هم­چنان یکی از نگرانی­ های مهم بهداشت عمومی هستند. این حقایق بر اهمیت واکسیناسیون روتین HPV با HPV4 یا HPV2 تأکید دارد، که با پیش­گیری از عفونت ویروسی و انتقال آن می­تواند نقش مهمی در کاهش بار بیماری داشته باشد.

واکسن گارداسیل برای مردان

مردان نمی توانند به سرطان دهانه رحم مبتلا شوند، اما واکسن HPV ممکن است از زگیل تناسلی، سرطان آلت تناسلی، سرطان مقعد و گسترش HPV به شرکای جنسی جلوگیری کند. گارداسیل 9 برای مردان 9 تا 26 سال تایید شده است.


دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و متخصص زگیل تناسلی در تهران

منبع:

Current Update on the Treatment of Genital Warts

Valerie R Yanofsky, Rita V Linkner, David Pompei, Gary Goldenberg Disclosures

Expert Rev Dermatol. 2013;8(3):321-332.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
2.9/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر علی سه شنبه ۳ دی ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 355 مشاهده پرسش
    حدود 25 روز پیش سیستسکوپی انجام دادم که مشخص شد تنگی مجرا داشتم و یک هفته سوند فولی داشتم و بعد از اون هم روزی دوبار سوند یکبار مصرف میزنم ولی پس از گذشت 25 روز هنوز اطراف کلاهک و ختنه گاه آلتم تیر می‌کشه و سوزش و گهگاه خارش داره که نگرانم کرده ، میخواستم بدونم این مشکلات تا چند روز می‌تونه طبیعی باشه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۳ دی ۹۸( 6 سال پیش)
  • تصویر کاربر ریاحی دوشنبه ۲ دی ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 379 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    اولا الهی خیر ببینی که این محیط رو ایجاد کردین برای طرح سوال و جواب،
    بنده حدود شش ماه پیش سنگ کلیه گرفتم و رفتم دکتر،یکسری دارو دادند برای دفع سنگ که بعد از خوردن داروها کلیه من دیگه اذیتم نکرد اما توی اون چند روز دائم مواظب ادرار بودم تا مطمعن بشم سنگ دفع شده ولی سنگ رو ندیدم از اون روز به بعد هر از گاهی مجاری ادرارم سوزش و درد میگیره و باعث سر گیجه من میشه
    کار بنده برق هست و وقتی سرم گیج میره مجبورم سریع کارم رو ول کنم یا بیام خونه یا چند ساعت صبر کنم تا شاید بهتر بشه،چندین بار رفتم دکتر ،سونوگرافی و عکس مجاری گرفتن ،گفتن چیزی نیست و هر بار هم قرص سلکسیب دادن یکماه خوردم که سلکسیب هم به شدت سرگیجه میاره و مجبور میشدم شبها بخورم.
    تمنا دارم راهنمایی کنید.
    تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲ دی ۹۸( 6 سال پیش)
      سلام
      سرگیجه شما ربطی به سنگ و مشکلات سیستم ادراری تان ندارد
      میتونه بدلیل عارضه دارویی یا به مشکلات گوش مرتبظ باشد که در اینصورت بهتره یثبا متخصص گوش هم مشورت کنید
  • تصویر کاربر maryam دوشنبه ۲ دی ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 319 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر من از مریضاتون هستم ولی همیشه به خاطره مریضی hpv مزاحمتون شدم این سری به خاطره مشکل تکرر ادرار مزاحمتون میشم
    من حدود یک سال پیش مجرای ادراریم و عمل کردم پنج ماه هم هست زایمان کردم چند روزه مثل اون قبل عمل مجرای ادراریم‌تکرر ادرار دارم ادرارم قطره قطره نمیاد ولی وقتی تموم میشه انگار باز مثانم پره بدون هیچ درد و سوزشی امروزم سونو گرافی مثانه پره خالی گرفتم ک تصویرشو میفرستم براتون این دلیلش چی میتونه باشه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲ دی ۹۸( 6 سال پیش)
      سلام
      سونو‌که نرماله
      ادرار هم زیاد نمونده
      اگر تنگی مجرا یا افتادگی‌مثانه یا تنبلی مثانه باشه نیاز به بررسی های بیشتری دارد
  • تصویر کاربر مرجان دوشنبه ۲ دی ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 342 مشاهده پرسش
    با سلام
    دخترم در بیشتر مواقع در هنگام ادرار گریه میکند در حدی که قرمز میشود . 11 روزه که بود به خاطر سرما خوردگیش بیمارستان بستری بود اونجا که داشتن ازمایش میگرفتن درخواست دادم کشت 24 ساعته بگیرن که منفی بود
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲ دی ۹۸( 6 سال پیش)
      سلام
      بهتره هم معاینه بشه و‌هم ازمایش کشت و‌کامل ادرار بدهد
  • تصویر کاربر داریوش یکشنبه ۱ دی ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 424 مشاهده پرسش
    سلام .پسرم هایپو داشت البته از نوع خفیف سه ماه پیش جراحی شد.مقداری سوراخی که ادراد میکنه بالاتر اومده ولی هنوز هم در راس الت نیست و مقداری پایین تره .چند روزه به تازگی که هنگام ادرار سوزش داره .پزشکی که عمل کرده گفت مجددا پماد جنتا رو بزن و شربت سفکسیم داد انا بهتر نشده .نظر شما چیست جناب دکتر .علت این سوزش که موجب ترس از ادرار شده چی میتونه باشه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱ دی ۹۸( 6 سال پیش)
      سلام
      سوزش یا بدلیل عفونت هست یا تنگی محرا
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر هلیا سه شنبه ۱۲ تیر ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 274 مشاهده پرسش
    سلام ببخشید من ضایعاتی رو مشاهده کردم رفتم متخصص پوست گفتن پاپوله ولی رفتم پیش ماما گفتن زگیله میخواستم شما تشخیص بدین
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۲ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام زگیل نیستند
  • تصویر کاربر مریم سه شنبه ۱۲ تیر ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 231 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید
    واژن بنده تغییر شکل داده در ۳ ۴ سال و برامدگی ریزی هم احساس میکنم ، لبه های واژن حالت دنده ایی پیدا کرده میخواستم بدونم ایا زگیل تناسلی هست‌ یا خیر
    ممنون از جوابگویی شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۲ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      خیر زگیل نیستند
  • تصویر کاربر احمدپور دوشنبه ۱۱ تیر ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 268 مشاهده پرسش
    سلام.
    خانمی 27 ساله هستم و متاهل. چند ماهی میشه که یه ضایعه پوستی خیلی کوچک زیر شکمم قسمتی که موداره بوجود اومده. تقریبا هم سطح پوسته و یکم روشنتره. اولش فکرمیکردم که چون موهای اون ناحیه را با تیغ اصلاح میکنم اسکار جای زخمه چون توی باقی قسمتهای بدنم همچین اسکارهای کوچیک یا بزرگی وجود دارن. ولی بعد از مدتی تعداد این ضایعات بیشتر شد و شک کردم نکنه زگیل باشن. خیلی استرس دارم و نمیدونم چیکار باید بکنم. عکس هم ارسال شد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۱ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      کیفیت عکس خیلی پایین و غیرقابل قضاوت هست
  • تصویر کاربر نازی یکشنبه ۱۰ تیر ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 256 مشاهده پرسش
    من چند ماپیش روی بدنم ی زخم دیدم توجه نکردم ولی بعد چند وقت باز روی بدنم دیدیم همسرم دهانش خیلی افت میزند جوری ک غذا خوردن براش سخت میشور ممکن است از دهانش باشه ک به من منتقل کرده؟ من چند ماپیش روی بدنم ی زخم دیدم توجه نکردم ولی بعد چند وقت باز روی بدنم دیدیم همسرم دهانش خیلی افت میزند جوری ک غذا خوردن براش سخت میشور ممکن است از دهانش باشه ک به من منتقل کرده؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۰ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      همه ی زخم های دهانی عفونی و قابل سرایت نیستند لذا بهتر است هر دو معاینه تا ماهیت و علت زخم ها مشخص شود
  • تصویر کاربر بهاره پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 267 مشاهده پرسش
    با سلام و عرض خسته نباشید
    من برجستگی هایی روی لب های کوچک و زائده های ریزی در دو لبه ی واژنم دارم که خدمت خود شما معایینه شدم و شما به طور قطع فرمودید زگیل نیست وستیبولار میباشد.اما به خواست بنده تست hpv نوشتید
    که نمیدونم چرا گفتید درسته که اینا زگیل نیست ولی ممکنه جواب تستت مثبت بشود.
    من تست دادم و نوع ۱۱/۶/۴۵/۵۸ داشتم
    سوال من اینه که باتوجه به اینکه عفونت شدید قارچی داشتم ممکنه جواب تست مثبت کاذب باشد یا خیر؟!
    چون شما به طور قطع گفتید این زایده ها زگیل نیس
    البته من آزمایشگاهی که خودتون توصیه کردید رفتم
    با تشکر از پاسخگوییتون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
    2. تصویر کاربر بهاره پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
      مرسی از پاسخگووییتون آخه اقای دکتر من از همون زایده ها که گفتین زگیل نیس نمونه برداری کردم و مثبت شد پس چطور میتونه نهفته باشه!!
    3. تصویر کاربر بهاره پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
      دکتر شما معتقد هستید که ممکنه این ویروس ریشه کن بشه؟؟؟
      یا اینکه میتونه مهار بشه؟!
      آقای دکتر اگرکسی بالای ۳ سال زایده ای در نیاره و hpvمنفی باشه این ینی ویروس کاملا ریشه کن شده یا اینکه مهار شده؟
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
    5. تصویر کاربر بهاره پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
      من توسط شما معایینه شدم‌و فرمودید این زایده ها ۱۰۰% زگیل نیس اما وقتی رفتم از همون زایده ها نمونه برداری کرد جوابم مثبت شد حالا میخواستم ببینم ممکنه چون دچار عفونت شدید قارچی بودم روی تستم تاثیر گذاشته باشه؟
    6. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
    7. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 7 سال پیش)
    8. نمایش سایر 6 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط