اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (69 امتیاز)
  • تصویر کاربر سجاد سه شنبه ۲۲ آبان ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 160 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و خسته نباشیدخدمت دکتر جباری عزیز
    دکتر بنده در سوال قبلی شرح حالم رو خدمت شما بیان کردم ولی دوباره خلاصه ای رو بیان میکنم
    بنده از 3سال پیش خشکی کوچکی روی آلتم داشتم که سریع رفع شد و جای آن تیره شد و دانه های ریزی روی ناحیه ختنه گاه زده شد که رشد و تغییری نداشتند جدیدا برآمدگی های دیگری مشاهده کردم که خواب رو ازم گرفته به پزشکای زیادی مراجعه کردم فایده نداشت 3بار لیزر انجام دادم ولی انگار فقط نوک دانه ها سوخته میشه سر جای خودشون هستن نتیجه ای نگرفتم/خواهشا اگه میشه داروبهم معرفی کنید یا راهنمای کنید افسرده شدم /باتشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۲ آبان ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      به نظر من بهتره نمونه برداری کنید تا ماهیت آن مشخص و سپس داروی مناسب توصیه شود.

  • تصویر کاربر گلندی سه شنبه ۲۲ آبان ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 157 مشاهده پرسش
    ایجاد زخم در زیر کلاهک آلت و سوزش و خارش محل زحم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۲ آبان ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      بدون معاینه نمی توانم نظری بدهم و تشخیصی را مطرح کنم. توصیه می کنم برای معاینه و در صورت نیاز انجام بررسی لازم حضورا به پزشک ارولوژیست مراجعه کنید

       

  • تصویر کاربر م شنبه ۲۶ آبان ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 195 مشاهده پرسش
    با سلام و خسته نباشیدو عرض معذرت ،دوروز پیش صبح برای از بین بردن حالت نعوظ کمی به آلت تناسلی فشار آوردم که باعث شد حالتی شبه کشیدگی پیش بیاد.البته هیچ درد و سوزش شدیدی هم نداشت.هیچ نوع خونمردگی و کبودی و تغییر رنگی هم تو این ناحیه نبوده.فقط سوزش خفیفی احساس میکنم و بعضی موقع ها هم بیضه هام درد خفیفی میکنن.همچنین قسمتی که ناحیه تناسلی به بدن متصل میشه هم گاهی درد میکنه.با عرض معذرت مجدد سعی کردم برای اینکه از سلامتم مطمئن بشم چند بار حالت نعوظ بدست بیارم منتها این اتفاق نمیافته. در واقع یه نوع بی حسی وجود داره.حتی بعد از این کارم یه درد خفیفی هم تو این ناحیه احساس میکنم.سوالی که از شما داشتم اینکه این مشکل عادیه یا باید به یه متخصص مراجعه کنم.با اینکه زمان زیادی نگذشته ولی با مطالبی که تو اینترنت خوندم نگران شدم که مشکل جدی ای به وجود آمده باشه.ممنون میشم کمکم کنید.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۶ آبان ۹۷( 7 سال پیش)

      شلام 

      احتمالا موضوع جدی نیست و بتدریج برطرف می شود

  • تصویر کاربر شنبه ۲۶ آبان ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 178 مشاهده پرسش
    با سلام و سپاس برای زمان و دانشی که در اختیار ما قرار میدین ازتون راهنمایی میخوام:
    در کمتر از یک سال پیش من هنگام رفتن به توالت و لمس آلت برای تخلیه کامل ادرار متوجه وجود 3 گره در آلتم شدم که نزدیکترین اونها با فاصله یک سانتی متر از بدن بیشتر حس میشد و 2 گره دورتر بسیار کوچکتر بودن؛ بعدا در هنگام زناشویی و نعوذ آشکار شد که گره بزرگتر باعث کجی آلت حدود 20 درجه به چپ و 2 گره بعدی به ترتیب بالا و راست(با زاویه خیلی کم) میشدن. بعد از کمتر از 2 هفته از قسمت گره اول آلت به سمت پایین کج شد و اون قسمت کمی باریکتره.بعد از چند ماه این 3 گره از بین رفتن و گره جدید و بزرگتری که با فشار و لمس آلت راحت تر حس میشه با فاصله 3 سانتی متر از نوک آلت پیدا شد که هنگام نعوذ آلت رو حدود 25 درجه به سمت راست کج میکنه و باعث کمی درد و ناراحتی به ویژه در ابتدای نعوذ و هنگام انزال میشه که البته استفاده از کاندوم هم کمی ناراحت کننده شده.بقیه گره ها از بین رفتن و فقط محدوده ی وجودشون کمی آلت نا متوازن شده که زیاد به چشم نمیاد ولی این آخری چند ماه هست که دوام داره و نگرانی رو بیشتر کرده, موقع نعوذ بزرگتر لمس میشه و فشار دادنش دردناکه و نوک آلت احساس ناراحتی میکنم.با تمام تفاسیری که در متن اصلی این صفحه ذکر شده و مقایسه با بقیه شرایطی که دارم مشخصه دچار بیماری “پیرونی” هستم که به یاد میارم چند هفته قبل از ایجاد گره ها تصادفا هنگام زناشویی و حرکت ناگهانی و فشار به آلت و کمی احساس درد علت هم واضح هست. متاسفانه امکان مراجعه به پزشک ندارم(به جز خجالت که با دید یک آدم امروزی مشکلی نیست ولی شرایط مالی و ذهنی مربوط به کار و …) بهترین اقدام یا حداقل کمترین رفتار و درمان چی هست؟ من 39 ساله و صاحب یک فرزند هستم و در مورد ظاهر آلت و زناشویی هیچ مشکلی با همسرم ندارم ولی ترس از پیشرفت یا دوام بیماری و احساس خودم(کمی حس درد و گرفتگی در محدوده گره) باعث آزار پیش رونده شده.البته این رو هم ذکر کنم که رگهای روی دست من برجسته و گاهی به حالت گلوله ای در برخی جاها دیده میشه که شاید ربطی به بیماری نداشته باشه و رگهای روی کیسه بیضه هم در برخی جاها نزدیک پوست به شکل دانه ها یا حباب های پر از خون و بسیار ریز(حدود نیم یا کمتر میلی متر) به تعداد حدود 20 عدد دیده میشه.
    باز هم سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۶ آبان ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      یکی از روش های درمانی پیرونی استفاده از ویتامین E روزانه 800 میلی و کپسول پوتابا 3 گرم روزانه برای 6 ماه می باشد.

  • تصویر کاربر حسن شنبه ۲۶ آبان ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 137 مشاهده پرسش
    با سلام
    در سمت چپ التم یه کبودی احساس می‌کنم که گاهی حالت سوزن سوزن شدن داره.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۶ آبان ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      توصیه می کنم برای معاینه و در صورت نیاز انجام بررسی لازم حضورا به پزشک مراجعه کنید

درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۲۵ تیر ۵ تعداد بازدید: 738 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط