اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر سلام یکشنبه ۶ اسفند ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 246 مشاهده پرسش
    سلام دکتر، ممنونم که راهخنمایی می کنید یه لکه سیاهی روی سر آلت تناسلی پدیدار شدهدقیقا کنار شکاف مجاری خروجی، انگار زیر پوسته و پوسته روش حالت کهنگی داره ممکنه راهنمایی کنید . ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۶ اسفند ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      به احتمال زیاد آنژیوکراتوم و با احتمال خیلی کمتر خال هست و نیازی به درمان نیست و مشکلی ایجاد نمی کند.
  • تصویر کاربر حسن دوشنبه ۷ اسفند ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 281 مشاهده پرسش
    سلام،من15ساله که ازدواج کردم و هیچ مشکل جنسی نداشتم،مدتی بود که احساس میکردم نعوظ کامل نیست،ی بار هم بعد از امیزش احساس درد در الت کردم،بعد از درد ادامه داشت و من به یک متخصص مجاری ادار مراجعه کردم و ایشان بعد از سونگرافی کلیه و پروستات و ازمایش،داروی لووفلوکستاتین،ناپروکسین و ترازوسین تجویز کردن،در زمانی که از این دارو ها استفاده میکنم درد نداشتم ولی نعوظ حین رابطه خودبخود از بین میرفت،الان که داروها تمام شده احساس میکنم بیخ التم(زیر بیضه)دارای درد کمی هست ولی موقع نعوظ درد خیلی زیاد میشه و باز خود بخود نعوظ از بین میرود
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۶ اسفند ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      ضربه یا فشاری حین رابطه به ناحیه مربوطه وارد نشده است؟
      در ادرار کردن مشکلی ندارید؟
      اگر با دست به ناحیه مربوطه فشار دهید هم درد ایجاد می شود؟
    2. تصویر کاربر حسن یکشنبه ۶ اسفند ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام،فکر نمیکنم ضربه ای وارد شده،اگه هم ضربه ای وارد شده خودم متوجه نشدم،در ادرار کردن مشکلی ندارم ،بله وقتی دستم رو به محل مورد نظر میزنم درد کمی رو حس میکنم ولی موقع نعوظ درد خیلی زیاد میشه
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۷ اسفند ۹۶( 8 سال پیش)
      توصیه می کنم مجددا معاینه شوید و سونوگرافی از بافت اجسام غاری و اسفنجی آلت انجام دهید تا مطمئن شویم مشکل جدی هست یا خیر؟
      یا اینکه قبل از آن می توانید برای مدت یک ماه ویتامین E روزی 1 عدد ۴۰۰ واحدی + کپسول سلکسیب 100 میلی هر ۱۲ ساعت استفاده کنید و اگر بهبودی نداشت سونو کنید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر m.m شنبه ۵ اسفند ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 415 مشاهده پرسش
    m.m real:
    سلام و عرض ادب خسته نباشید
    میخواستم از دستگاه وکیوم استفاده کنم درسته دستگاه علمیو پزشکیه اما میترسم عوارض داشته باشه میخواستم نظرتونو بدونم و راهنماییم کنید .ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۵ اسفند ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      اگر وکیوم را صحیح استفاده کنید عوارض جدی نخواهد داشت و مهم ترین نکته در استفاده ی صحیح از وکیوم پرهیز از مکش بیش از حد و طولانی مدت است بطوریکه آلت دچار درد، سوزش، تورم و یا کبودی نشود.
  • تصویر کاربر سهیل شنبه ۵ اسفند ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 361 مشاهده پرسش
    سلام دکتر خسته نباشید بنده 28سال سن دارم و الت تناسلی بنده هنگام نعوظ به سمت پایین خمیده هست و موقع نعوظ شل هست زود انزالی هم دارم درمان این معضل چطور هست؟آیا جراحی لازم هست؟ نامزد کردیم و به خاطر این مساله داره بهم میخوره و به شدت از نظر روحی به هم ریختم لطفا کمکم کنید عکس الت رو فرستادم اگه ممکنه بگید اسم بیماری من چیه؟ وایا قابل درمان هست کجی آلت تناسلی
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۵ اسفند ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      اسم این بیماری کوردی ونترال پنیس هست که مادرزادی است و اگر در رابطه ی جنسی مشکل ساز باشد با جراحی می توان ترمیم کرد.
      زودانزالی درمان قطعی ندارد ولی با درواروهایی مثل بیحس کننده های موضعی و قرص هایی مثل پاروکستین 20 میلی یا سرترالین 50 میلی( بصورت دائمی و روزانه یک عدد یا اینکه 6 ساعت قبل از نزدیکی)، می توان آن را کنترل کرد ولی تا زمانی که دارو مصرف می کنید موثر است و با قطع دارو مشکل مجددا ظاهر می شود
      اسپری لیدوکائین 10% یا کرم زایلا-پی یکی از این داروهاست. 20 تا 25 دقیقه قبل از مقاربت و حتی قبل از سفت شدن آلت به کلاهک آلت و زیر آن و یا کلاهک به اضافه نیمه انتهایی آلت یا تمام آلت بزنید(بر حسب شدت زود انزالی و میزان سفتی آلت). حتما بعد از احساس بی حسی و قبل از شروع روابط جنسی آلت خود را بشورید.
  • تصویر کاربر حسام شنبه ۵ اسفند ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 299 مشاهده پرسش
    سلام
    چند ماهيه متوجه شدم سر آلت تناسليم يه جوش سفيد زده انگار چربي هس
    درد و سوزش و خونريزي ندارم عكسشو ميفرستم
    ممنون ميشم راهنمايي كنيد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۵ اسفند ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      این ها غدد سباسه هستند و ضرر و خطری ندارند ولی اگر ظاهرش آزار دهنده هست با لیزر می توان برطرفش کرد.
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین جمعه ۲ مرداد ۵ تعداد بازدید: 742 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط