اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر محمدرضا یکشنبه ۲۷ فروردین ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 1121 مشاهده پرسش
    ناحیه تزریق امپول فنتولامین روی الت تناسلی کجاست
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۷ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      در طرفین قاعده ی آلت
  • تصویر کاربر امیر جمعه ۲۵ فروردین ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 213 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر پسری 23 ساله هستم که آلتم به سمت راست انحراف داره این بیماری از زمانی که یادم میاد اینطوری بود و این موضوع باعث شده که اعتماد به نفسم کم بشه و میزان انحراف هم در زمان نعوض تقریبا 35 تا 40 درجه طول آلتم تقریبا 16_17 سانت میشه میخواستم بدونم درمان داره؟اگه داره هزینه درمانش تقریبا چقدر میشه؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      بازجراحي قابل اصلاح هست حدود هزينه ٤ ميليون هست.
  • تصویر کاربر محمد یکشنبه ۲۷ فروردین ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 254 مشاهده پرسش
    S..... Eb: سلام بنده 21 سال سن دارم. و تا اکنون هیچ وقت محتلم نشده ام. ام بعضی مواقع به طور کمی مایع منی در حین بیداری ازم خارج میشه. و مایع منی هم کمی رقیق شده. ایا مشکلی هست با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۶ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      تا كنون خودارضايي داشته ايد؟
    2. تصویر کاربر محمد شنبه ۲۶ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      بله
    3. تصویر کاربر محمد شنبه ۲۶ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      تقریبا از 15 سالگی
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۷ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      در برخی افراد خودارضایی باعث می شود تا احتلام شبانه صورت نگیرد لذا نبوداحتلام در شما اشکالی ندارد
    5. نمایش سایر 3 پاسخ
  • تصویر کاربر محمدرضا یکشنبه ۲۷ فروردین ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 285 مشاهده پرسش
    با سلام چند سال پیش من در زیر آلت تناسلی ام بین محل ختنه و سر آلت و جایی که دقیقا سر آلت شروع میشه یه چیزی مثل آبسه حدود یک نخود کوچک ایجاد شده.نه دردی نه خونریزی.این چی میتونه باشه.خطرناک؟درمان داره.عکسشم گرفتم برای ارسال. خیلی ممنون از شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۶ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      البته براي تشخيص دقيق تر نياز به معاينه و لمس هست ولي به احتمال خيلي زياد كيست هست كه خطري هم ندارد ولي بدليل مزاحمتي كه ممكن است حين رابطه جنسي ايجاد كند بهتر است كه برداشته شود.
    2. تصویر کاربر محمدرضا شنبه ۲۶ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      با سلام.و عرض خسته نباشید.تشخیص متخصص پوست هم کیست بود .برای برداشتن کجا باید مراجعه کنم؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۷ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      اگر تهران هستید می توانید به مطب مراجعه کنید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر محمد یکشنبه ۲۷ فروردین ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 271 مشاهده پرسش
    سلام
    خسته نباشید
    زائده هایی پایین آلت من بوجود اومده چند وقت هست.
    هیچ درد یا خارشی نداره یعنی هیچ حس خاصی ندارن.
    یه بار هم که بعد فهمیدم اشتباه بوده یکیشون رو کندم که یک پوسته قهوه ای رنگ هست و وقتی کندمش خون اومد یکم. موقع کنده شدن هم درد زیادی نداشت مثل یک چیز اضافی روی پوست.
    تصویر رو هم همراه درخواست ارسال میکنم.

    راستش شدیدا شدیدا خجالت میکشم از رفتن پیش دکتر و نشون دادن این. خیلی بهم کمک میکنید اگر راهنماییم کنید چه کاری باید بکنم تا خوب بشن.
    پماد یا قرض یا چیزی نیازه برای درمانش و کلا چی هستن اینا ؟
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۷ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      این ضایعات زگیل تناسلی هستند و از درمان های متعددی مثل کرم آلدرا و یا محلول پودوفیلین می توانید استفاده کنید
    2. تصویر کاربر محمد یکشنبه ۲۷ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      ممنون از راهنماییتون
      فقط اگر امکانش هست بگین کدومش بهتره تا از داروخونه بگیرم استفاده کنم.
      با تشکر
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۷ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      نیاز به نسخه هست و بدون نسخه نمی دهند هر دو مناسب هست البته در برخی موارد زگیل ها مقاوم به دارو بوده و بایستی از روش های دیگر مثل لیزر یا کرایو استفاده نمود.
    4. تصویر کاربر محمد یکشنبه ۲۷ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      ممنون از پاسختون
      راستش اون پماد رو سراغ گرفتم بدون نسخه هم میتونم پیداش کنم ولی مثلا قیمت داد بسته 12 تاییش نزدیک 300 تومن. بعد نمیدونم یعنی به بسته 12 تایی نیازه یا دونه ای باید بگیرم.

      یا مثلا سرچ کردم توی نت نوشته بودن همراه این یه سری قرص براشون تجویز شده براشون.

      راستش اصلا و ابدا روم نمیشه برم پیش دکتر اگه نه مستقیم به صورت حظوری میرفتم دکتر و مزاحم شما نمیشدم
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۷ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      بین 12 تا 48 بسته ممکن است نیاز باشد به تعداد , سایز و پاسخ دهی ضایعات به کرم بستگی دارد 3 شب در هفته(یک شب در میان) هر بار بمدت6 ساعت فقط روی ضایعات
    6. تصویر کاربر محمد یکشنبه ۲۷ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام مجدد
      واقعا ممنونم از لطفتون. ببخشید سوالام زیاد شد.

      محلول پودوفیلین رو پیگیری کردم گویا ارزون تره خیلی و اینکه خیلیها ازش نتیجه گرفتن. ولی گویا باید بگیم بسازن برامون و باید بهشون درصد بگیم که چند درصد نیاز داریم.

      ممنون میشم در صورت امکان این مورد رو بهم بگین که به داروخونه چه درصدی بگم نیاز دارم.

      بازم شرمنده به خاطر سوالات. ممنون
    7. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۷ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      20 يا ٢٥ درصد
    8. نمایش سایر 6 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین چهارشنبه ۷ مرداد ۵ تعداد بازدید: 744 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط