اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر حسین پنجشنبه ۱۲ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 668 مشاهده پرسش
    سلام دکتر.من حسین هستم 20ساله 90 کیلو وزنمه. بخاطر استرسو اظطرابی ک دارم در نزذیکی نعوذ جنسی به طور کامل انجام نمیشه.ایا بر اثر تکرار نزدیکی استرسم برظرف میشه؟
    دکترم به قرص تاداگر10 داده و گفت یخورده تپش قلب و گور گرفتگی دارهو این بت کمک میکنه یبارم استفادش کردم دیدم تاثیر انچنانی نداشت گور گرفتگی تپش قلبم نداشتم یکم بهتر شده بود نعوذم فقط ولی بازم در حد اینکه نزدیکی کامل داشته باشم نبود.الان اگه من تاداگرا 20 مصرف کنم بنظرتون امکان داره خوب عمل میکنه؟
    و در اخر شما خودتون چه روشی رو پیشنهاد میکنید؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۲ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      با سلام و تبریک سال نو
      من ورزش و کاهش وزن را ابتدا توصیه می کنم. البته 20 سال سن کمی برای مقاربت هست بویژه اگر شریک جنسی تان همسرتان نباشد و دوست تان باشد با اینحال برای رفع استرس بهتر است مدتی رابطه بدون دخول داشته باشید و فقط در حد معاشقه باشد و تاداگرا شاید مشکل شما را موقت حل کند ولی درمان اصلی شما دارو نیست
  • تصویر کاربر سجاد پنجشنبه ۱۲ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 258 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید. اینجانب 22 سال سن دارم و در دوران کودکی هیپوسپادیاس داشته و عمل کرده ام. و مجرای ادرار در زیر کلاهک آلت تناسلی قرار دارد. آیا امکان عمل و جا به جا کردن سوراخ به سر کلاهت وجود دارد؟ این موضوع در بچه دار شدن تاثیر دارد؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۲ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      با سلام و تبریک سال نو
      اینحالت در بچه دار شدن تاثیری ندارد ولی نیازی به عمل هم نیست
  • تصویر کاربر حمید پنجشنبه ۱۲ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 264 مشاهده پرسش
    اقای دکتر سلام وتبریک سال نو با تمامی سوالاتی که در مور سایز الت تناسلی انجام شد میخواهم بدانم ایا میشود افزایش سایز الت تناسلی داشت یا عمل جراحی موافقی دراین زمینه چه در ایران یا سایر کشور های پیشرفته بوده
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۲ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      با سلام و تبریک سال نو
      توصیه می کنم لینک زیر را مطالعه فرمائید
      https://drjabbari.com/%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%B2-%D8%A2%D9%84%D8%AA/
  • تصویر کاربر علی جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 230 مشاهده پرسش
    سلام با تشکر از شما ودکتر عزیز وگرامی من شبا حدود 3 الی 4 بار به جهت ادارار به دستشویی میرم مجردم و40 سال دارم زیاد به متخصص مجاری اداری رفتم میگه مثانه شما بیش فعال است هنگام ادرار ادارم قطع ووصل میشه وزود وزود میرم ادار که پزشک مچاری اداری برام داروی تولترودین 1 را نوشته ولی اثر نمی کنه لطفا مرا راهنمایی بفرمایید با تشکر از شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      نیاز به بررسی بیشتر شامل سیستوسکپی و تست یورودینامیک دارید تا بتوان تشخیص مناسب را ارائه و درمان کرد
  • تصویر کاربر s.t جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 257 مشاهده پرسش
    ا سلام و روز خوش و با تبریک سال نو خدمت استاد بزرگوار و عزیز و تشکر دوباره به جهت رسیدگی به مسائل مطرح شده در سایت ، نسبت به اینکه با مشکل اختلال نعوظ در اثر یک ضربه به آلت تناسلی مراجعه کردم وجنابعالی سونوگرافی داپلربه همراه تزریق تجویز شد وانجام گرفت و پس از تزریق هم 2ساعت نعوظ داشتم که به پیوست تصاویر ارسال میگردد.وحالا مشکلم اینه که با تحریک فیزیکی به کندی دچار نعوظ میشوم و بلافاصله پس از تحریک فیزیکی هم به سرعت نعوظ از بین میرود و با تحریک ذهنی و تصاویر محرک خیلی دیر و ضعیف تحریک و نعوظ ایجاد میشود و این در حالی است که قبل از این ضربه نعوظ صبحگاهی قوی و تحریک ذهنی قوی داشتم ولی حالا دچار این مشکل شده ام لذا خواهشمندم عنایت فرماییدو نظرتان رانسبت به این سونوگرافی و اینکه این مشکل به صورت جدی اعتماد به نفسم وامورم را دچار تداخل نموده راهنمایی نمایید.
    لازم به ذکر است پس از چندبار استفاده از قرص تادالافیل 10 یک درد تیر کشیدن خفیفی در بیضه راستم دارم که به زیر شکمم کشیده میشه و کم و بیش قطع میشه و دوباره سراغم میاد.و یک خواهش دیگه دارم نسبت به اینکه یکبار در قبل تصاویر به صورت موفق ارسال نشده بود اگر اینبار هم درست ارسال نشد لطف فرمایید و ایمیلی جهت ارسال بهم بدین تا تصاویر به صورت صحیح ارسال شود.
    با تشکر و احترام مجدد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      این سونوگرافی می گوید آلت شما کاملا سالم می باشد و هیچ مشکلی ندارد و کم توانی جنسی شما بیشتر جنبه ی روانی دارد و شاید به دلیل نگرانی از ضربه ای باشد که به آلت تان خورده است ولی خیال تان راحت باشد مشکلی ندارید
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین یکشنبه ۲۴ خرداد ۵ تعداد بازدید: 723 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط