اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر وحید سه شنبه ۱۷ مرداد ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 359 مشاهده پرسش
    سلام.من ضایعه نخاعی هستم و بی اختیاری ادراری دارم.با ایمی پرامین و تولترودین تا سه چهار سال پیش جواب میگرفتم و بی اختیاریم کنترل میشد .اما الان قرصا سه چهار ساله جواب نمیده.دکترم پیوند مثانه پیشنهاد کرده .هیچ راهی غیر از پیوند نیست ؟قرصی دوایی چیزی ؟ ممنون که جواب میدید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۷ مرداد ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      اگر حجم و/یا کمپلیانس مثانه کم شده باشد راه دیگری نیست. البته تزریق بوتاکس را هم می توانید امتحان کنید
  • تصویر کاربر مجتبي سه شنبه ۱۷ مرداد ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 455 مشاهده پرسش
    بنده چند روزي است درد مثانه دارم ورفتم پيش دكتر برام سنوگرافي وآزمايش نوشته كه. ضخامت مثانه راتشخيص داده وداروهاي پروترال وفينوپروست راتجويز كرده درضمندر سنوگرافي بزرگتر از نرمال نشان داده شده است ونتيجه آزمايش
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۷ مرداد ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      نیازی به عمل نیست و با دارو بهتر خواهید شد
  • تصویر کاربر معصومه شنبه ۱۴ مرداد ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 389 مشاهده پرسش
    با سلام وخسته نباشید من دو ماه قبل آزمایش خون دادم که توی رادارم زده بود blood trace.بعد از اون سونوگرافی کلیه دادم که گفتن سنگ داری.یه چند ماه گذشت دوباره رفتم چکاب دوباره توی ادرار م زده بود خون اینبار +1.بعد رفتم سونوگرافی کلیه که گفت سنگ نداری مقداری دبری درون مثانه دیده میشه که یا خونه یا اوفونت.ولی نمیدونم دلیلش چیه و باید چیکارکنم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۴ مرداد ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      اگر زمانی که آزمایش داده اید پریود نبودید توصیه می کنم یک آزمایش سیتولوژی ادرار 3 نوبته و یک سی تی اسکن شکم و لگن بذون ماده رنگی انجام دهید
  • تصویر کاربر رضا یکشنبه ۱۵ مرداد ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 436 مشاهده پرسش
    با سلام
    من چند وقت میش ب علت شن کلیه دکترم یه قرص به اسم اگر اشتباه نکنم هیدروکلوتیازید داد برای ادار بیشتر و دفع شن. اما از وقتی قرص رو ترک کردم اشترس ادرار بر من غلبه کرده شبانه روزی 7 بار مراجعه میکنم دستشویی. احساس میکنم مثانه ام عصبی شده. سوزش ادرار ندارم. عفونت ادرار ندارم. امروزم آزمایش دادم کلا طبیعی بود اما نمیدونم باید چکار کنم
    9صبح تا 12 یک بار
    12 تا 3 یگ بار
    س تا 6 یک بار
    6 تا 9 شب یک بار
    9 تا 12 شب یک باد
    12 شب تا 9 صب 2 بار
    ایا درمان داره؟
    موقع ادرار ادرارم قطع و وصل نمیشه
    در مورد پروستاتم من برای ریزش مو فیناستراید یک میخورم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۵ مرداد ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      تا ۷ بار در شبانه روز طبیعی است و بیماری محسوب نمی شود. بویژه اینکه از ۱۲ شب تا ۹ صبح هم ۲ بار رفته اید
      اگر دیابت و یا بیماری دیگری ندارید نیاز به بررسی و درمان خاصی نیست.
  • تصویر کاربر سمیه شنبه ۷ مرداد ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 699 مشاهده پرسش
    سلام و عرض ادب آقای دکتر پدرمن حدود شش ماه پیش با مراجعه به دکتر متوجه تومور مثانه بدخیم شد که تحت عمل جراحی TUR قرار گرفتمتاسفانه بعد از شش ماه متوجه شدیم که ایشون تند تند دستشویی میروند و مجبور شدیم به دکتر دیگری مراجعه کنیم که باز هم دکتر جدید دستور عمل TUR دادندقیقا از روز دوم عمل ایشون تا به امروز که بیش از ده روز هست میگذرد پدر من در دفع گاز معده و دفع مدغوع به شدت مشکل دارد و حتی با خوردن یک استکان آب باعث میشود که شکم ایشان باد و خیلی سفت بشه یبوست گرفته و زیر شکمش هم درد میکنه بطوریکه شبها تا صبح این دردهای شکم و‌معده ایشان بیشتر میشود و صبحها میتونه بخوابهدکترش هم از 28 مرداد تجویز واکس ب ث ژ راهم داده اند لطفا راهنمایی بفرمایید سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۷ مرداد ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      در برخی موارد بدلیل مجاورت مثانه و انتهای رود امکان التهاب روده وجود دارد که معمولا گذراست با اینحال توصیه می کنم علاوه براینکه توسط پزشک معالجش درمان شود توسط یک متخصص گوارش نیز ویزیت و معاینه بررسی شوند.
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر مهدی یکشنبه ۳ اسفند ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 290 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و خسته نباشید خدمت آقای دکتر
    آقای دکترامکانش هست عکس از الت تناسلیم هم در حالت شل و هم در حالت نعوظ بگیرم بفرستم براتون.بعدش بهم بگید که از نظر سایز مشکلی دارم یانه؟ با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۳ اسفند ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      بله امکانش هست
  • تصویر کاربر مهدی شنبه ۲ اسفند ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 361 مشاهده پرسش
    سلام من یه ییضم کوچیک ایا حتی با یه بیضه تا چه مدت میتوان عمل جنسی داشت با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲ اسفند ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      فرقی با افرادی که دو بیضه طبیعی دارند از نظر توان جنسی ندلرید
  • تصویر کاربر رضا جمعه ۱ اسفند ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 331 مشاهده پرسش
    با سلام آقاي دكتر خيلي ممنون از اينكه به سوالات مردم پاسخ ميدهيد.
    ببخشيد آقاي دكتر،پسري مجرد ٢٢ ساله هستم، بنده بخاطر درد بيضه چپ سونوگرافي داپلر انجام دادم كه يك كيست ٥ ميلي متر روي اپيديدم سمت چپ وجود دارد وهيچ مشكلي ديگه ايي مشاهده نشده،بيضه چپ درد شديد داره، و اغلب اوقات فتق ميكنه و پوست بيضه نازك و قرمز ميشه و پاي چپم هم درگير درد شديد ميشه،كيست بنظرم دچار عفونت است كه درد پيدا شده و الا كيست كوچيك است!!حدود ٨ ماه ميشه دچار اين بيماري شدم و اين درد برام قابل تحمل نيست و دارم دچار مشكلات عصبي ميشم از اين درد بنظرم و تصميم گرفتم جراحي كنم !!
    آقاي دكتر اگر عمل جراحي كنم چند درصد احتمال ناباروري است؟؟و اگر نابارور شدم آيا قابل درمان است؟؟
    شما چي پيشنهاد ميكنيد چيكار كنم با اين درد؟؟
    آيا با دارو درمان ميشم، اگه ميتونيد يه چندتا قرص يا آمپولي چيزي اسمشو برام بگيد براي از بين بردن اين درد از قرص پارستامول استفاده كردم تاثيري نداشت به اون صورت روي درد،
    دكتر خوبي در مشهد سراغ داريد اگر داريد لطف كنيد آدرس يا شماره تلفنشو بدين با تشكر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱ اسفند ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      جراحی را پیشنهاد نمی کنم چون معلوم نیست که علت درد حتما کیست باشد. متاسفانه در مشهد کسی از همکاران را نمی شناسم
  • تصویر کاربر سلمان چهارشنبه ۶ اسفند ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 385 مشاهده پرسش
    با عرض سلام
    من حدود دو سال پیش در زمان خدمت متوجه شدم که واریکوسل گرید دو دارم بعد دو بار مورد عمل قرار گرفتم بعد از عمل هم سونوگرافی انجام دادن و گفتن هیچ مشکلی ندارید.ااز همون موقع روی بیضه چپم رگ پیداست میخواستم بدونم ایا مشکلی دارد .با کمال تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۶ اسفند ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      مشکلی نیست چون در عمل واریکوسل رگ ها را بر نمی دارند و فقط آن ها را قطع می کنند
  • تصویر کاربر زاهده شنبه ۲۵ بهمن ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 265 مشاهده پرسش
    سلام جناب آقای دکتر
    روزتون بخیر وشادی
    بنده برادر زاده ای دارم که 16 ساله هستن و ایشان مدام دستشون رو به شلوارشون می زنن ازشون که من سوال کردم گفتن که زیر دشون درد میکنه
    البته شاید خجالت کشیدن این جواب و به من دادن و سوال بنده از شما این است که ایشون تو سن حساسی هستن من چه کمکی می تونم بهشون بکنم البته حس میکنم ایشون برای ختنه کردنشون به مشکل خوردن
    حالا خواستم شما راهنمایی بفرمایید که چه کار کنم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۵ بهمن ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      اگرچه اینحالت می تواند یک نوع عادت باشد ولی با این حال توصیه می کنم معاینه شوند
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط