اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر شادی یکشنبه ۱۱ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 457 مشاهده پرسش
    با سلام اقای دکتر پدر من چهارسال پیش سرطان مثانه داشته ک با جراحی برداشته بود ولی دکتر بهش گفته بود ک مشکل پروستات داشتی بعد از چهار سال ک متوجه شد ازمایش ادرار داد وگفتن خوبه ولی الان بعد از ده روز توی سونوگرافی توده هایی توی جای زخم عمل قبلی در اومده ک زده پنج میلی هست ایا ربطی ب اوت کردن داره؟ایا امکان داره تهاجمی شده؟و چ جوری باید این بیماریو ریشه کن کرد؟سرطان پدرم از نوع low tccهست میشه لطفا اطالاعاتی در اخیارم بذارید پدرم خیلی از لحاظ عصبی بهم ریخته همش میگه من چند سال دیگه بیشتر زنده نیستیم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۱ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      TCC توموری است که همیشه احتمال عود دارد لذا پدرتان بایستی مرتب تحت نظر باشند تا در صورت عورد سریع تومور تراشیده شود و از بین برود
  • تصویر کاربر شادی یکشنبه ۱۱ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 373 مشاهده پرسش
    پدر من چهار سال پیش تومور مثانه از نوع tcc داشت ک با جراحی برداشتن الان بعد از چهارسال توده هایی یا عنوان mass تو سونوگرافی نشان داده ایا امکان داره تهاجمی بشه یا ربطی ب برداشتن مثانه داره؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۱ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      اطلاع درباره تهاجمی بودنش نیاز به ct scan و نتیجه پاتولوژی است
  • تصویر کاربر زهرا جمعه ۲۶ تیر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 447 مشاهده پرسش
    ضمن عرض سلام وخسته نباشی خدمت شما دکتر محترم من چند ماه قبل به شما ایملی دادم وگفتم دختری 21 ساله هستم از بچگی مشکل بی اختیاری ادرار هنگام خندیدن داشتم دو سه بار دکتر رفتم وقتی بچه بودم و هربار با تمسخر دکتر مواجه شدم حتی به من گفتن خوب نخده گریه کنه اقای دکتر حتی گفتن بزرگ بشه خودش درست میشه من اون زمان درگیر درس وکنکور شدم و تو خونه دچار مشکل نشدم به جز پدر ومادرم کسهدیگه نمیدونه تا الان که دانشجو پزشکی شهر دیگه شدم ومدام جلو خندم میگیرم که یه وقت کار دست خودم ندم تو رو خدااا من الان که خودم دانشجو پزشکی شدم ترم 3 ام و مدام تو کتابا و سایتا و پرس جو میکنم تا یفهم درمانی داره یا نه اگه داره برم پیش دکتر بگم اقا درمان داره مسخرم نکنید و کمکم کنید من شهرستانی هستم تو روخدا چون مشکلم طوری روم نمیشه با اشنا و دوستان مشورت کنم تو رو قران اگه . دکتر خوب تو استان فارس شهر شیراز میشناسید به من معرفی کنید واقعا دعا گویتانم تو روخدا اگه میدونید بیماری من درمان دلره بهم جواب بدید که بعد 21سال درمان میشم یا نه ؟من سفت وسخت میخام درسم تموم شه تا خودم بشم متخصص اورولوژی حساب کنید چقد به من فشار امده دکتر منصور پژمان تو شیراز میخام برم تو رو خدا اگه دکتری میشناسید که بیماری من واسش ناشناخته نیست تو شیراز بین همکاراتون بهم معرفی کنیدمن الان که دانشجو شهر دیگه شدم دچار افسردگی شدم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۶ تیر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام زهرا خانم
      متاسفم که این بیماری را سالیان طولانی به دوش کشیده اید به این مشکل شما اصطلاحا giggle incontinency. می گویند که علل متعددی می تواند داشته باشد یکی از اقدامات که به درمان آن کمک می‌کند انجام ورزش کگل هست از نظر دارویی هم قرصهایی مثل تولترودین و ایمی پرامین می توانند کمک کننده باشند. به دکتر میرکاظمی در شیراز نیز می توانید مراجعه کنید
  • تصویر کاربر احسان چهارشنبه ۷ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 422 مشاهده پرسش
    باسلام وخسته نباشید
    اقای دکتر درقسمت مثانه احساس درد دارم احساس میکنم مثانه ام پراست وقتی به wc مراجعه میکنم ادار کمی به اندازه چندقطره خارج می شود یکبار به دکتر مراجعه کردم با استفاده ازدستگاه مثانه و مجاری اداری راچک کرد و گفت التهاب پروستات داشتی که با استفاده از دستگاه برطرف شده اما باز هم همان درد و احساس ادرا دارم به نظرشما مشکل چیست با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۷ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      احتمال التهاب پروستات و یا ختلال دریچه خروجی مطرح هست که نیاز به بررسی بیشتر و در صورت نیاز درمان دارویی است
  • تصویر کاربر نبي پنجشنبه ۲۸ خرداد ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 471 مشاهده پرسش
    با سلام و خسته نباشيد خدمت دكتر عزيز
    من به تازكي متوجه شدم بيضهاي من جفتشون كوجك هستند بيش دكتر اورولزي رفتم كفتن كه احتمال داره كه درست نشه و هزينه زيادي داره بايد جراحي بشه ميخواستم بدونم كه حتما بايد جراحي بشم يا نه
    در ضمن كاهي درد هم دارم
    دكتر كفتن كه از حد معمول خيلي كوجكتر هستن بيضهام
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۸ خرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      تا آنجایی که من اطلاع دارم بیضه های کوچک با جراحی درست نمی شوند مگر آنکه در سن بلوغ باشید و واریکوسل داشته باشید
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۷ خرداد ۵ تعداد بازدید: 717 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط