اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر حمید پنجشنبه ۱۱ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 659 مشاهده پرسش
    سلام من ۵۲ ساله احساس ادرار دارم ولی میرم سرویس هیچی نیست یا خیلی کمه. در حالت نعوذ نیز انتهای آلت احساس درد دارم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۱ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام

      علل متعددی میتونه داشته باشه مثل بزرگی یا التهاب پروستات و سنگ انتهای حالب یا عفونت . بهتره با سونوگرافی و آزمایش ادرار بررسی شوید

  • تصویر کاربر مشا پنجشنبه ۱۱ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 799 مشاهده پرسش
    با سلام
    حدود 14 ماه پبش جهت افزایش زمان فعالیت جنسی به دکتر ارولوژیستی مراجعه نمودم و به مصرف قرص های پارکسیتینا بلوفارما تجویز شدم.
    پس از مدت دو ماه به علت درد شدید در ناحیه معده از ادامه مصرف قرص ها دست کشیدم و از ان به بعد با هر گونه فعالیت فیزیکی دچار درد در pelvic floor،ناحیه شکم، بیضه ها و ران چپ شده ، به بسیاری از غذا ها واکنش نشان داده و انزال دردناک دارم. درد پس از انزال و ورزش هایی از قبیل دوچرخه سواری به اوج خود میرسد.
    لطفا بفرمایید که علت بیماری بنده چیست و چگونه می توان آنرا درمان کرد؟
    با سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۱ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام
      منظورتان از  pelvic floor دقیقا کجاست؟!

    2. تصویر کاربر مشا پنجشنبه ۱۱ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)
      جناب دکتر با عرض احترام

      منظور از ناحیه مشخص شده با خط ابی در عکس میباشد که حدفاصل بین بیضه ها و مقعد قرار دارد (احتمالا در فارسی با "کف لگن" معادل میشود).
      ضمنا کلیه ازمایشات صورت گرفته تاکنون از سلامت روده ها گزارش داده و موردی از عفونت در خون و ادرار مشاهده نگردید.

      با سپاس
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۱ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام

      علل متعددی میتونه داشته باشه از علل عصبی تا گوارشی و تا مشکلات ادراری-تناسلی
      با توجه به نرمال بودن بررسی هایی که فرمودید به نظرم ریشه عصبی-روانی دارد چون ارگان های متعددی رو تحت تاثیر خود قرار داده لذا یک روانپزشک یا متخصص مغز و اعصاب بهتر میتونه به شما کمک کند.

    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر سعید یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 610 مشاهده پرسش
    با سلام و احترام. اینجانب دچار مشکل درد و تیر کشی در ناحیه سمت چپ زیر شکم هستم که گاهی نیز به قسمت پشتی (ناحیه های پایین کمر) میزند. تشخیص شما در مراجعه حضوری خدمت شما، عفونت ادراری و مثانه و التهاب پروستات بود. البته در معاینه بالینی بیضه ها سالم بودند. جواب ازمایش و سونوگرافی را خدمت شما ارسال میکنم. داروهای تجویزی شما سلکوکسیب 100 (هر 12 ساعت) و سیپروفلوکساسین 500 (هر 12 ساعت) بود. طی یک هفته ای که این داروها را مصرف میکنم بهترم از قبل هستم اما باز درد دارم؛ بویژه در هنگام راه رفتن. آیا این داروها را ادامه دهم؟ لطفا نظر نهایی تان را با توجه به ازمایش و سونوگرافی بفرمایید. بسیار متشکرم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۷ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام

      با توجه به گزارش سونو شما مبتلا به فتق هستید و علت درد هم‌همین فتق هست بهتره داروها را تا انتها احتیاطا ادامه دهید و اگر درد ازار دهنده هست از شکم بند کشی حین زیاد راه رفتن و زیاد ایستادن یافعالیت های سنگین استفاده کنید بطوریکه محل کشاله ران را بپوشاند

  • تصویر کاربر سوها شنبه ۶ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 741 مشاهده پرسش
    سلام آقاى دكتر
    در مورد پدرم سوال داشتم. پدرم تقريبا سه ماه ميشه كه عمل سنگ مثانه داشتند بعد از اون هم چون پروستاتشون نياز به جراحى نداشت دكترشان قرص فينوپرست تجويز كردن بعد از عمل يبوست دارن يعنى قرص سيلاكس اينا خوردن ولى فايده نداشت. يبوست دارن و طورى كه همورييد هم اذيت ميكنم. ميخواستم بدونم چرا اينجورى شده؟! چون قبلا نداشت يبوست الان چند روزه شكمشون كار نكرده. ميخواستم بدونم از عوارض دارو پروستات كه ميخورن هست؟! البته امنيك هم مصرف ميكنن
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۶ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام

      برای اطمینان من مجدد بررسی کردم فینوپرست چنین عارضه ای ندارد ولی باز می توانید موقتا قطع کنید ببینید یبوست از بین می رود یا خیر

  • تصویر کاربر کیوان شنبه ۶ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 588 مشاهده پرسش
    با سلام و احترام آقای دکتر
    پدر بنده 64 سال سن دارند، تصویر نتایج سونوگرافی پروستات، کلیه ها و آزمایش پروستات را ارسال نمودم
    با توجه به ارقام بالای کراتنین، اوره و بزرگی پروستات و... لطفا نظرتان را در مورد اینکه آیا مشکلی در کلیه های ایشان وجود دارد و یا پروستات نیاز به عمل دارد اعلام فرمایید.
    ایشان بمدت 9 سال بعلت فشار خون قرص لوزار 25، امیلوپرس 5 و یک قرص ژله ای پروستاباریچ مصرف میکند، در ضمن مشکل تکرر ادرار هم دارند.
    با آرزوی سلامتی برای شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۶ اردیبهشت ۹۹( 6 سال پیش)

      سلام
      کلیه ها مقداری کم کار شده اند ولی با توجه به نتیجه سونو ارتباطی با بزرگی پروستات ندارد و برای پروستات اگر علائم ادراری ازار دهنده دارند  فقط دارو کافی است و برای کلیه توصیه می کنم با متخصص نفرولوژیست مشورت کنید

درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر علیرضا دوشنبه ۹ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 333 مشاهده پرسش
    باسلام خدمت جناب دکتر ،من چند دانه سفید در ناحیه مقعد مشاهده کرده به تشخیص متخصص پوست دارو برای قارچ مصرف کردم چرا که خارش داشت اما نتیجه نداشت و دانه ها برطرف نشد به تشخیص پزشک عفونی احتمال زگیل بود و آزمایش Hpv-pcrدادم که امروز جواب را گرفتم همه ی تایپ ها منفی بود ،سوال من درباره این است که با توجه به منفی بودن آزمایش این دانه های سفید چه چیزی می تواند باشد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۹ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش)
  • تصویر کاربر سیاوش یکشنبه ۸ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 307 مشاهده پرسش
    سلام دکتر پسر ۲۵ ساله هستم ۴ سال پیش با آزمایش معلوم شد که واریکوسل گرید ۱ دارم ولی پیگیری نکردم و تا الان عمل نکردم ، چند وقتی هست ورزش بدنسازی انجام میدم میخواستم بدونم بعد عمل تا چند ماه نمیتونم ورزش سنگین کنم ؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۸ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش)

      سلام

      همیشه نیازی به عمل نیست باید آزمایش اسپرم بدهید

  • تصویر کاربر فرزانه سه شنبه ۳ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 382 مشاهده پرسش
    سلام اقاي دكتر خسته نباشيد من دوبار باردار شدم ولي به علت بالا نرفتن عدد بتا مجبور به تزريق متوتروكسايد شدم، همسرم ازمايشش ظاهرا مشكل داره من بيوست كردم خواهش ميكنم راهنمايي بفرماييد خيلي نگرانم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۳ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش)

      سلام

      این آزمایش اسپرم از نظر شکل و حرکت ضعیف هست و با توجه بهحامگی های ناموفق قبلی شاید بهتر باشد IVF کنید

    2. تصویر کاربر فرزانه سه شنبه ۳ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش)
      آقای دکتر این مشکل با دارو برای همسرم حل نمیشه؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۳ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش)

      شاید ولی قطعی نیست کپسول کیو10 و سلنیوم پلاس برای 3 ماه استفاده کنند و سونو ی رنگی از عروق بیضه بدهند

    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر پویا دوشنبه ۲ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 307 مشاهده پرسش
    باعرض سلام و خسته نباشید خدمت آقای دکتر
    بنده یک هفته پیش عمل واریکوسل سمت چپ انجام دادم و2روز بعداز عمل از حوله برای بالا نگه داشتن بیضم استفاده کردم اما بیضه سمت چپم بزرگتر شده و میانه بیضه سمت چپم و کشاله رانم بعضی اوقات احساس سوزش میکنم
    به نظره شما مشکل چیه؟
    آیا مورده نگران کننده ای وجود داره؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش)

      سلام

      بدون معاینه نمی توانم نظری بدهم و تشخیص یا درمانی را مطرح کنم. توصیه می کنم برای معاینه و در صورت نیاز انجام بررسی لازم حضورا به پزشک ارولوژیست مراجعه کنید.

  • تصویر کاربر Mr دوشنبه ۲ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 342 مشاهده پرسش
    سلام اقاي دكتر همسرم ازمايش اسپرم داده جهش سريع رو به جلو ٠ و جهش حركت اهسته ٥ درصد و ٢٥ درصد حركت بدون جلو و بدون حركت ٧٥ درصد و تعداد١١ ميليون و در حجم ٣٣ ميليون اسپرم و ٦٩ درصد زنده فرمولوژي ٢ درصد نرمال چسبندگي ٠ درصد فروكتوز ٠ درصد رنگ هم سفيد و بقيه چيزها نرمال تمام ازمايش هرموني پرولاكتين و تيروئيد lhو تستسترون همه طبيعي و تو سونوگرافي واريكوسل متوسط دو بيضه چپ ديده شده و همه ازمايش ها در مركز ناباروري انجام شده .... والان تشخيص دازن فقط جراحي ميكروسكوپي انجام بدن... ميخواستم ببينم با قرص يا روش ديگري درست ميشه؟؟؟و ميخواستم ببينم چقدر احتمال داره با قرص درست بشه؟؟؟ چون مركز باروري گفتن كه حتي ويتامين هم نخور
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲ اردیبهشت ۹۸( 7 سال پیش)
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط