اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر بصام پنجشنبه ۱۲ بهمن ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 338 مشاهده پرسش
    سلام دکتر نحوه مصرف کپسول انزالوتامید را بفرمایید ۴تا باهم صبح یا میشه ۲ تا صبح ۲ تا شب خورده شود تازه میخواهیم شروع کنیم برای سرطان پیشرفته پدرم که امپول هورمونی دیگر تاثیر ندارد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۹ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      ترجیحا هر 6 ساعت یک عدد باشه
    2. تصویر کاربر بصام چهارشنبه ۱۱ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      با سلام ایا میشود کپسول انزالوتامید شبها اطتفاده شود
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۱ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      بله اینحالت هم می شود گرچه توزیعش در طول روز بهتر است
    4. تصویر کاربر بصام چهارشنبه ۱۱ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      با سلام جناب دکتر

      ممنون بابت اطلاع رسانیتون، یه مختصر توضیحی خدمتتون عرض کنم که پدر بنده سنشون بالای ۹۰ سال هستش و تقریبا ۲ ساله به صورت دوره ای آمپول های هرمون درمانی بصورت ماهیانه استفاده میکنن ولی از زمستان پارسال PSA پدر از ۵ به ۱۰ و ۳۵ و ۶۵ و تا ۲ ماه پیش به نزدیک ۱۴۰ اضافه شد که ما مجدد اسکن از استخوان رو انجام دادیم که یه مقداری مهرهای کمر و ران پای راست و دستت راستشون درگیر کرده بود که حتی مجبور بودن روزای آخر با عصا راه بروند که ما سریعا رادیو تراپی برای ران پاشون تو بیمارستان گاندی شروع کردیم که با تشخیص دکتر ۱۲ جلسه گفتن برای ران پاشون نیاز هست که کامل انجام دادن و الان خدا رو شکر درد پاشون به کل خوب شده و مجدد از عصا بی نیاز شدن فعلا ۱۰ روزی هست دارن استراحت میکنن تا مجدد جلسات بعدی رادیوتراپی رو‌شروع کنن طی آزمایش هفته قبل که انجام دادن PSA از حدود ۱۴۰ به زیر ۶۰ کاهش پیدا کرده
      الان ۳-۴ روز است که کپسول انزالوتامید رو شروع کردن و روزانه ۴ عدد همزمان مصرف میکنن
      من میخواستم بدونم بعد از مصرف یک دوره این کپسول باید مجدد آزمایش PSA گرفته بشه؟ آیا باید مجدد ۱ الی ۲ دوره دیگه از این کپسول استفاده بکنن؟
      میشه لطفا کامل بفرمایید مدت زمان استفاده از این کپسول چقدر هستش؟

      با تشکر
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۲ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      تا زمانی که کپسول موثر عست باید ادامه دهند و ملاک اثربخشی هم میزان PAS می باشد
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
  • تصویر کاربر ابراهیم چهارشنبه ۱۱ بهمن ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 325 مشاهده پرسش
    سلام.حدود5سال بیماری مزمن پروستات دارم.به دکترفوق تخصص درارومیه مراجعه کردم.ولی اصلانتیجه نگرفتم..داروهایی که تاحالامشرف کردم.تامسولین ایرانی.امنیک4 بوده.فیناید5.ترازوسین.کوتریموکسازول.هرروز.دردمقعدوکناربیضه هام دردمیکنه.شبهاادرارکردن برام مشکله.روزهاکه ظهرمیخوابم وبیدارمیشم ادرارم نمیاد.یک کم اب یایک استکان چای میخورم بایدفورابرم برای دستشویی.نشستن خیلی اذیتم میکنه.زیرشکمم هم دردمیکنه.توراخداراهنمایم کنید.زندگی برام خیلی سخت شده.ممنون ازلطف شما.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۰ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      سابقه بیماری مثل دیابت یا دیگر بیماری ها
      سن؟
      تست یورودینامیک انجام داده اید؟
      عکس رنگی مجرا؟
      سیستوسکوپی؟
    2. تصویر کاربر ابراهیم سه شنبه ۱۰ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام.۳۶سال سن دارم.سابقه بیماری خاسی ندارم.فقط فشارخون دارم هرروزصبح یک قرص فشارمصرف میکنم.کلیه چپ راندارم اهداکردم.دردکلیه هم زیاددارم.فقط سیستوسکوپی انجام دادم ازاین طریق معلوم شدکه پروستات مزمن دارم.هرسه ماه یک بارازمایش انجام میدادم برای وضعیت بیماریم.درارومیه۳ماه یک باربرام داروتجویزمیشد
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۰ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      در یک کلمه اکر بخواهید بگوئید اصلی ترین شکایتت چیه ؟ درد یا علائم ادراری؟
    4. تصویر کاربر ابراهیم سه شنبه ۱۰ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      آیااین مریضی درمان میشود.راهی هست برای درمان این بیماری.۵سال دارومصرف میکنم به نتیجه ای نرسیدم.
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۱ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      دردهای لگنی مزمن معمولا خیلی سخت به درمان جواب می دهند
      من برای شما قرص آمی تریپتلین ۲۵ میلی را توصیه می کنم که بتدریج افزایش داده و تا ۱۰۰ میلی بالا ببرید
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
  • تصویر کاربر علی‌بلوچی شنبه ۷ بهمن ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 326 مشاهده پرسش
    غده‌ی‌بزرگی‌در‌قسمت‌پایین‌بیضه‌چپ‌دارم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۷ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      برای تعیین ماهیت غده توصیه می کنم سونوگرافی از بیضه ها انجام دهید.
  • تصویر کاربر 56سال شنبه ۷ بهمن ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 370 مشاهده پرسش
    پی اس ا 404 و حجم پروستات 47سی سی است چکار کنم 56 سال سن دارم تازه شروع به درمان کردم سونوگرافی کلیه و مثانه سالم امنیک 4 وداکسی سایکلین وسیپرو فلوکساسین مصرف میکنم دکتر گفتن یک ماه بعد آزمایش پی اس ا بدم نگران باشم یا خیر بیش از حد معمول فقط روزها دستشویی میرم چکاپ خون و ادرار هم منفی بود
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۷ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      به نظر من هم داروها را استفاده کنید و یک ماه دیگر مجددا آزمایش را تکرار کنید. اگر بالا باشد نیاز هست که اقدامات تشخیصی بیشتری برای تان انجام شود ولی در کل جای نگرانی ندارد.
  • تصویر کاربر عباس چهارشنبه ۴ بهمن ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 290 مشاهده پرسش
    سلام دکتر
    من وقتی خود ارضایی میکنم تا پنج دقیقه نمیتونم خوب ادرار کنم تا الان اینجوری نبودم
    علت چی هست دکتر جان
    ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۴ بهمن ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      معمولا به دلیل ورم پروستات هست که بطور موقت بعد از انزال رخ می دهد و معمولا مشکلی ندارد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین جمعه ۲۵ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 713 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط