اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر مهناز یکشنبه ۵ خرداد ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 793 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر، همسر من موقع نعوظ کاملا آلتش به شکمش می‌چسبه، و موقع دخول داخل واژن با دست باید حتما به سمت پاین بیاره و نگه داره که البته هنوز موفق به دخول نشدیم، مشکل زود انزالی شدید هم داره زیر یک دقیقه انزال میشه، من تا الان فکر میکردم به خاطر اینکه زود انزال میشه فرصت پیدا نمی‌کنیم که دخول انجام بده و به خاطر زود انزالی تحت درمان هست و دارو مصرف میکنه، ولی چند سری هست موقع رابطه از همون ابتدا قبل از انزال تلاش برای دخول کردیم و موفق نشدیم، امکان داره به خاطره زاویه آلت همسرم باشه که نمیتونیم دخول انجام بدیم؟ ما یک سال و نیم هست که ازدواج کردیم. و این هم بگم همسرم خیلی لاغر هستش امکان داره به خاطر لاغر بودن آلت به شکم می‌چسبه و طبیعی باشه؟ . لطفا راهنمایی کنید با تشکر فراوان🙏
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۵ خرداد ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      همه چیز امکان داره در هر حال چسبیدن آلت به شکم در این حدی که می فرمائید غیر طبیعی هست و اگر این موضوع مانع دخول میشه بایستی درمان بشه گرچه درمانش کار راحتی نیست.

  • تصویر کاربر مرمر جمعه ۳ خرداد ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 394 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید،من لخته خون در ادرارم میدیدم و سوزش ادرار و تب و لرز هم داشتم پزشکم تشخیصشون تنگی مجاری ادرار بود که منو عمل کردن و دو سه ماهی بهتر شدم،الان باز هم لخته خون دراردارم میبینم و در ازمایش هم خون و پروتئین در ادرارم هست،واقعا دیگه خسته شدم از دوا و درمان ...به نظر شما علت این خون چی هست؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۳ خرداد ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام بدون معاینه نمی توانم نظری بدهم و تشخیص یا درمانی را مطرح کنم.

  • تصویر کاربر aye یکشنبه ۵ خرداد ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 250 مشاهده پرسش
    سلام دختر 28 ساله ام که حدود 10 ساله که ادرارم قطره ای میریزه زمان ادرارم طولانی با کمی فشار سریع میریزه و با سرما شدت میگیره یا اینکه با خنده یا سرفه و عطسه یا فعالیت گاهی اوقات قطراتی میادومن برای اینکه مطمئن بشم به توصیه دوستم قرص فنازوپیریدین مصرف کردم که ادرار رو رنگی میکنه بعد از مصرف گاهی اوقات لباس زیرم رنگی میشه حتی گاهی اوقات خودم متوجه نمیشم ولی میریزه بعد از سالها هنوزراهی پیدا نکردم البته ورزش کگل انجام میدم دیگه خسته شدم به خاطر مسائل مذهبی هم واقعا روزگارم طاقت فرسا شده تو رو خدا راهنماییم کنید.راه درمان داره؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۵ خرداد ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      واقعیتش اینه که در برخی دختران این مسئله با علت ناشخص رخ می دهد بجز ورش کگل داروهایی هم برای این قضیه توصیه میشه مثل تولترودین یا دلوکستین . بااینحال بجز مسایل شرعی اگر میزان ریزش درحدی نیست که نیاز به تعویض لباس زیر باشد بهتره که درمانی بجز تداوم ورزش کگل انجام ندهید.

  • تصویر کاربر مژده جمعه ۳ خرداد ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 336 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید. من موقعی که مشغول دفع ادرار در دسشویی هستم زمانیکه ادرار کامل خارج میشود من همان لحظه با فشار آوردن به مثانه دوباره قطرات ادرار از من خارج میشود .بنظر شما من باید چیکار کنم این حالت طبیعی است.واگر من بعد از دفع ادرار به مثانه خود فشار نیاورم ممکن است بعد از خارج شدن از دسشویی این ادرار خود به خود خارج شود؟؟؟ممنون میشم اگه با دقت به سوال من پاسخ دهید چون این قضیه تمام زندگی من رو دشوار کرده و خیلی اذیتم نمیدانم باید چیکار کنم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۳ خرداد ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      اینحالت در همه رخ میدهد لذا نیازی به فشار نیست و ادراری خارج نمی شود

  • تصویر کاربر علي جمعه ۳ خرداد ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 380 مشاهده پرسش
    سلام اقاي دكترمن تنگي مجرادارم چندين ساله چندبارميل زدم ولي متاسفانه بازم عودكرده حالاميخوام عمل بازبكنم ولي ازيك مسله ميترسم اونم اينكه كه ميگن الت تادوسال بعدعمل سفت نميشه گفتم ببينم واقعيت داره يانه ؟واينكه چقدرطول ميكشه كه الت به حالت عادي برگرده..خيلي ممنون اگه جواب بدين چون بشدت نيازبه پاسخ سوالم بدين اجرتون باخدا
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۳ خرداد ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      برای پاسخ به این سوال ابتدا باید عکس رنگی جدید مجرا را ببینم

درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین یکشنبه ۲۷ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 714 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط