اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر اسلام شنبه ۱۹ آبان ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 314 مشاهده پرسش
    با سلام
    دکترجان بنده دو هفته پیش توسط شما عمل یورتروپلاست شدم ،سوندی ک از آلت کار گذاشتین دیگ هیچ ادرای یا ترشحاتی ازش بیرون نمیاد و یکم عفونت خیلی کم و گاهی اوقات یکم خون آبه نشت میکنه حالا سوالم از شما بزرگوار این است ک آیا سوندی ک تو آلته وقتی ازش ادرار نمیاد طبیعیه یا غیر طبیعی ؟
    و عفونت یا خون آبه ی کم ک از کنار سوند خارج میشه اشکال داره؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ آبان ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

       آیا سوندی ک تو آلته وقتی ازش ادرار نمیاد طبیعیه یا غیر طبیعی ؟...........................طبیعی است به همین خاطره که ۲ تا سوند می گذاریم تا اگر یکی داخلش چیزی گیر کرد از دیگری ادرار بیاد حتما آب زیاد بنوشید
      و عفونت یا خون آبه ی کم ک از کنار سوند خارج میشه اشکال داره؟..........................اینحالت طبیعی است

  • تصویر کاربر مجتبی دوشنبه ۲۱ آبان ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 266 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر وقتتون بخیر
    پسری 29 ساله هستم که مدت دو ماهی هست که در هر دو پهلو هایم درد دارم که البته سمت راست شدید تر هست. اوایل کمتر بود اما اخیرا شدت درد بیشتر شده. بعلاوه اینکه حجم ادرار و شدتش هم کم شده و جریان ادرار هم احساس میکنم باریکتر شده و بعد از ادرار هم برخی مواقع احساس درد و سوزش در طول آلت تناسلی دارم. در طول این دو ماه دو مرتبه سونوگرافی و یک بار سی تی اسکن شکم کردم که فقط سنگ ریزه در هر دو کلیه و ورم خفیف کلیه سمت راست مشاهده شد. ولی در این مدت در هنگام ادرار هیچ سنگی دفع نکردم. دکتر برام IVP تجویز کردن که قرار هفته آینده انجام بدم. بنظرتون مشکل بنده و درمانش چیه؟
    با تشکر فراوان
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ آبان ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      بستگی به نتیجه ی IVP دارد 

    2. تصویر کاربر مجتبی یکشنبه ۲۰ آبان ۹۷( 7 سال پیش)
      ممنون از توجهتون
      اقای دکتر من امروز صبح ivp انجام دادم. نتیجه اش نرمال بود بغیر از یه مورد که گفته شده پاترن گازی شکم قدری بیشتر از نرمال است. جواب رو براتون پیوست کردم ممنون میشم نگاهی بهش بندازید.
      البته جواب ivp رو بردم پیش دکترم گفتن که مشکلی نیست و تنگی نداری و احتمالا سنگ هست اما تو هیچ کدوم از ازمایش ها مثل همین ivp سنگی دیده نشده. برام مجددا سنکل تجویز کردن. من تو این دو ماه چهارتا شیشه سنکل مصرف کردم اما هیچ اثری از سنگ ندیدم.
      بنظرتون با توجه به جواب ivp مشکل بنده چی میتونه باشه ؟ ایا واقعا سنگ هست؟
      ضمنا اقای دکتر بنده بواسیر هم دارم.
      با تشکر فراوان
    3. تصویر کاربر مجتبی یکشنبه ۲۰ آبان ۹۷( 7 سال پیش)
      ممنون از توجهتون
      اقای دکتر من امروز صبح ivp انجام دادم. نتیجه اش نرمال بود بغیر از یه مورد که گفته شده پاترن گازی شکم قدری بیشتر از نرمال است. جواب رو براتون پیوست کردم ممنون میشم نگاهی بهش بندازید.
      البته جواب ivp رو بردم پیش دکترم گفتن که مشکلی نیست و تنگی نداری و احتمالا سنگ هست اما تو هیچ کدوم از ازمایش ها مثل همین ivp سنگی دیده نشده. برام مجددا سنکل تجویز کردن. من تو این دو ماه چهارتا شیشه سنکل مصرف کردم اما هیچ اثری از سنگ ندیدم.
      بنظرتون با توجه به جواب ivp مشکل بنده چی میتونه باشه ؟ ایا واقعا سنگ هست؟
      ضمنا اقای دکتر بنده بواسیر هم دارم.
      با تشکر فراوان
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۰ آبان ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      به نظر من درد پهلوها منشا کلیوی ندارد و بیشتر منشاش از کمر می باشد. منشا عصبی هم می تواند داشته باشد. بطور کلی منشا سیستم ادراری برای شما منتفی است.

    5. تصویر کاربر مجتبی یکشنبه ۲۰ آبان ۹۷( 7 سال پیش)
      بسیار سپاس گزارم از پاسخ تون

      پس علت کاهش حجم و باریک شدن جریان ادرار و سوزش و برخی اوقات دوشاخه شدن ادرارم در ابتدا از چی میتونه باشه؟
      ضمنا من اول پیش متخصص گوارش رفتم و حتی کلونوسکوپی هم انجام دادم که گفتن مشکلی نیست فقط روده هام تحریک پذیرند.
    6. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۱ آبان ۹۷( 7 سال پیش)

      بابت این علائم توصیه می کن نوار مثانه بگیرید

    7. نمایش سایر 5 پاسخ
  • تصویر کاربر علی جمعه ۱۸ آبان ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 237 مشاهده پرسش
    باسلام عمل رادکال پروستات درسال96 بهمن شدم مشکل نعوز دارم آیا نعوزمن برمیگرده آیا پروتز برای من ممکنه ممنون از پاسخ ولطف شما.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۸ آبان ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      معمولا یک تا دو سال بعد از عمل بایستی صبر کرد شاید نعوظ تان بر گردد اگر برنگشت (حتی با قرص) میشه پروتز گذاشت.

  • تصویر کاربر امير جمعه ۱۸ آبان ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 278 مشاهده پرسش
    با سلام
    ديروز بعد از انزال موقع دفع ادرار متوجه ورمي در اطراف كلاهك الت خود شدم
    صبح روز بعد اين ورم از بين رفت اما موقع ادرار احساس كمي سوزش ميكنم و اين سوزش مربوط به قسمت پائين الت بنده مي باشد
    اگر لطف بفرماييد دليل اين مسئله را مشخص كنيد و ايا اين سوزش مقطعي است و يا دچار بيماري شده ام و ايا در انزال و ادرار من مشكلي ايجاد ميكند
    با تشكر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۸ آبان ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      توصیه می کنم برای معاینه و در صورت نیاز انجام بررسی لازم حضورا به پزشک مراجعه کنید
  • تصویر کاربر ح جمعه ۱۸ آبان ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 353 مشاهده پرسش
    سلام علیکم...خدا قوت انشاالله//
    اقای دکتر شرمنده ی مطلب خیلی مهم که چند وقته اتفاق افتاده من قبلا مرتب جنوب میشدم ولی حالا مدتی هست نمیشم،و جسارتا موقع مدفوع زود ک میزنم ی مایعی شبیه به منی با همان رنگ ولزجی تقریبا ولی بوی منی نمیده و احساس برانگیختگی هم نمی کنم. ازم خارج میشه .آیا منی است و چکار باید بکنم./
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۸ آبان ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      خیر منی نیست جنب نشدن برای مدتی الزاما بیانگر بیماری نیست
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین چهارشنبه ۳۰ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 715 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط