اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر محمد جمعه ۴ خرداد ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 304 مشاهده پرسش
    با سلام جناب دکتر بنده الان 33 سالم هست تا سن حدود 14 الی 15 سالگی شب ادراری داشتم رفتم پیش دکتر روانشناس و مشکل حل شد بعد از اون قضیه کم کم خوب شد ولی بندرت دوباره شب ادراری دارم ولی با فاصله زیاد مثلا دو الی 3 بار در سال و این خیلی نگران کننده است میخواستم ببینم این قضیه با محتلم نشدن در ارتباط هست و دوم اینکه با اعصاب در ارتباط هست مثلا اتفاقاتی که در دوران کودکی اتفاق افتاده مانند طلاق
    سپاس از لطف و همکاری شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۴ خرداد ۹۷( 7 سال پیش)
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۴ خرداد ۹۷( 7 سال پیش)
    3. نمایش سایر 1 پاسخ
  • تصویر کاربر س جمعه ۴ خرداد ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 292 مشاهده پرسش
    سلام جناب دکتر خسته نباشید.
    ۴۷ سالمه و از کودکی انحراف مجرا داشتم( هیپوسپادیاس که پس از عمل جراحی طی سه مرحله در کودکی انحراف مجرا درست شدولی پس از ازدواج و در سن ۳۷ سالگی دچار تنگی مجرا در نوک آلت شدم در ناحیه حدود دو سانتی از نوک الت یک بار عمل جراحی کوچکی انجام دادم که بهبود یافت و بعد از حدود ۴ سال مجددا عود کرده و خودم گاهی با استفاده از سوند مبادرت به باز کردن‌مجرا میکنم ولی بعد از این کار معمولا فیستول ایجاد شده در دقیقا نوک آلت برایم ایجاد مشکل میکند و به دنبال پزشک مجربی در این زمینه هستم که مشکل مرا حل کند
    این توضیح را بدهم که من با ضدعفونی توسط بتادین سوند را فقط حدود ۵ سانتیمتر داخل مجرا کرده و با چسب حصیری مخصوص جراحی به آلت فیکس میکنم و ما بقی ان را میبرم و پس از حدود دو روز آنرا خارج میکنم خیلی وقتها نتیجه میگیرم ولی خیلی وقتها هم فیستول ایجاد شده در نوک مجرا مانع بهبودی میگردد .
    خواهش میکنم مرا راهنمایی بفرمایید.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۴ خرداد ۹۷( 7 سال پیش)
  • تصویر کاربر س.ج چهارشنبه ۲ خرداد ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 221 مشاهده پرسش
    سلام
    ۴۷ سالمه و از کودکی انحراف مجرا داشتم که پس از عمل جراحی طی سه مرحله در کودکی انحراف مجرا درست شدولی پس از ازدواج و در سن ۳۷ سالگی دچار تنگی مجرا در نوک آلت شدم در ناحیه حدود دو سانتی از نوک الت یک بار عمل جراحی کوچکی انجام دادم که بهبود یافت و بعد از حدود ۴ سال مجددا عود کرده و خودم گاهی با استفاده از سوند مبادرت به باز کردن‌مجرا میکنم ولی بعد از این کار معمولا فیستول ایجاد شده در دقیقا نوک آلت برایم ایجاد مشکل میکند و به دنبال پزشک مجربی در این زمینه هستم که مشکل مرا حل کند
    این توضیح را بدهم که من با ضدعفونی توسط بتادین سوند را فقط حدود ۵ سانتیمتر داخل مجرا کرده و با چسب حصیری مخصوص جراحی به آلت فیکس میکنم و ما بقی ان را میبرم و پس از حدود دو روز آنرا خارج میکنم خیلی وقتها نتیجه میگیرم ولی خیلی وقتها هم فیستول ایجاد شده در نوک مجرا مانع بهبودی میگردد .
    خواهش میکنم مرا راهنمایی بفرمایید.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲ خرداد ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      بنده فوق تخصصم در زمینه ترمیمی مجرای ادراری است و در صورت تمایل می توانید حضورا برای معاینه و اقدامات تشخیصی درمانی بعدی حضورا مراجعه کنید
  • تصویر کاربر کامران جمعه ۴ خرداد ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 290 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید.27 سالمه تازه ازدواج کردم 2 هفته ای هست.3 روز داخل لباس زیر لکه های زرد رنگ میبینم.موقع ادرار درد خیلی کمی دارم.درد هم انتهای خروجی مجاری ادرار هست.یه مقدار با دستم فشار بدم یه مایع بیرون میاد.حالت چرک مانند داره.خواستم بدونم مشکل چی هشت و چه دارویی باید مصرف کنم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲ خرداد ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      به احتمال زیاد دچار عفونت مجرای ادراری شده اید می توانید سیپروفلوکساسین ۵۰۰ میلی صبح و شب و داکسی سیکلین ۱۰۰ میلی صبح و شب با یک لیوان پر آب بمدت یک هفته استفاده کنید هم خودتان و هم همسرتان.
    2. تصویر کاربر کامران چهارشنبه ۲ خرداد ۹۷( 7 سال پیش)
      ممنون اقای دکتر.قبل از این قضیه ها سال های قبل در عرض 2 ماه 1 روز من فعالیت زیاد داشتم اب نمیخورم موقع ادرار به اخرش میرسید دیگه چرک مانند خارج میشد با درد خیلی زیاد در صورتی بود اب نمیخوردم یه مقدار با درد خارج میشد همون درد میموند 20 دقیقه اب زیاد میخوردم تا دوباره ادرار کنم کامل مجاری خالی میشد.همسر هم اگه سوزش داشت استفاده کنه؟البته از اون موقع که متوجه شدم رابطه نداشتیم.بازم ممنون از لطفتون
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۴ خرداد ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      بله همزمان همسرتان هم استفاده کنند
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر مسعود سه شنبه ۱ خرداد ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 285 مشاهده پرسش
    با سلام.چند روزیه رنگ ادرارم غلیظ شده وگاها خون لخته شده بهمراه ادرار میبینم احتمالا یه چند روزیه گیلاس زیاد میخورم وهمچنین قرص ژرویتون (مشابه فارماتون )مصرف میکنم. ۴۷ سالمه. سیگار میکشم.
    ممنون میشم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱ خرداد ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
      اگرچه گاه رنگدانه های موجود در میوه ها رنگ ادرار را تغییر می دهند ولی با توجه استعمال دخانیات و برای اطمینان بهتر است سونوگرافی از کلیه ها و مثانه و پروستات و نیز آزمایش ادرار انجام دهید.
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۳۱ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 715 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط