اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر آرش دوشنبه ۲۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 301 مشاهده پرسش
    باعرض ادب بنده 33ساله7سال هست دردی درناحیه بیضه چپ وکشاله ران فقط چپ منتهی به استخوان روی باسن چپ دارم.اون سری سوال کردم فرمودید التهاب پروستات داری ولی بنده هیچ نوع علامت وناراحتی غیراز درد مبهم جزیی ندارم.هنگام ایستادن بیشتر میشه.درضمن دچارواریکوسل بیضه جپ بوده وهرسال سونوگرافی داده ام.دکترم گفته عمل نمیخاد.من چون وسواسی هم هستم روی این درد حساس شده و نگرانی واسترس شدید گرفتم.لطفاقطعی حوابی بمن بدید.بارهاهم رفتم متخصص معاینه شدم دلیلی پیدا نشده
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      اولا که نگران نباشید و سترس نداشته باشید با توجه به انتشار درد به باسن و اینکه با ایستادن بیشتر میشه منشا آن می تواند از کمر باشد به این معنی که ریشه عصب ها به هنگام ایستادن تحت فشار قرار می گیرد و با عث بروز درد می شود البته واریکوسل هم گاه می تواند با درد همراه باشد. لذا پیشنهاد می کنم شنا و ورزش های کششی کمر را برای حداقل ۳ ماه در برنامه ی زندگی خود قرار دهید
  • تصویر کاربر سعیدغفرانی دوشنبه ۲۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 296 مشاهده پرسش
    سلام من باسن 27سالگی برای اولین بار رابطه جنسی داشتم که هنگام دخول وبعد از چند ثانیه ارضا شدم .واین کار چند مرحله خواستم انجام بدم همین موضوع پیش اومد .قبلا هم نه رابطه ای داشتم ونه چیزی وخیلی نگرانم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۲ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      زودانزالی درمان قطعی ندارد ولی با درواروهایی مثل بیحس کننده های موضعی و قرص هایی مثل پاروکستین 20 میلی یا سرترالین 50 میلی( بصورت دائمی و روزانه یک عدد یا اینکه 6 ساعت قبل از نزدیکی)، می توان آن را کنترل کرد ولی تا زمانی که دارو مصرف می کنید موثر است و با قطع دارو مشکل مجددا ظاهر می شود
      اسپری لیدوکائین 10% یا کرم زایلا-پی یکی از این داروهاست. 20 تا 25 دقیقه قبل از مقاربت و حتی قبل از سفت شدن آلت به کلاهک آلت و زیر آن و یا کلاهک به اضافه نیمه انتهایی آلت یا تمام آلت بزنید(بر حسب شدت زود انزالی و میزان سفتی آلت). حتما بعد از احساس بی حسی و قبل از شروع روابط جنسی آلت خود را بشورید.
    2. تصویر کاربر سعیدغفرانی شنبه ۲۲ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      یعنی من داعما این مدلیم من احساس میکنم از استرس وبار اول بودن باشه وبهنظر شما نمبشه بامصرف دارو بصورت دکره ای کم کرد شما کاملا بصورت قطعی گفتی شدنی نیست .وخوردن پاروکستین وسرترالین عوارضش چجوریه .
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      با شما موافقم. برخی افراد فقط دفعات اول اینطور هستند و با برطرف شدن استرس و کمی عادت به برقراری اترباط جنسی شرایط شان بهتر خواهد شد. شاید شما هم جزو این دسته افراد باشید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر احسان شنبه ۲۲ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 283 مشاهده پرسش
    سلام.
    روی بیضه سمت راستم یک برجستگی کوچک مثل یک غده یا کیست ایجاد شده که نرم هست و با فشار دادن درد میگیره .
    البته خود بیضه نرم هست و سفت نشده و بزرگ و کوچک هم نشده.اما بعضی مواقع درد خفیف یا تیر کشیدن احساس میکنم .
    هیچکئوم از این علائم با چشم معلوم نیست و فقط با لمس کردن و گرفتن بیضه بین انگشتان میشه فهمید.
    ضمنا کمی سوزش ادرار دارم و ادرارم زرد و کدر هست .
    با توجه به تجربیات شما این نشانه ی خطرناکی هست یا عفونتی که با انتی بیوتیک خوب میشود ؟
    خیلی نگرانم
    در نقاط دیگر بدن درد یا تورم ندارم.
    ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۲ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      بر اساس تجربه ی من بیماری خطرناکی نیست ولی با اینحال بهتر است سونوگرافی از بیضه ها و آزمایش ادرار انجام دهید
  • تصویر کاربر بی شنبه ۲۲ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 261 مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیر. من در کودکی عمل هیپوسپادیاس انجام دادم ولی متاسفانه جواب نداد. الان 28 ساله هستم. سایز آلت هم حدود 13 سانتیمتر هست. از نظر قطر و انحراف هم مشکلی نداره فقط می خواستم بدونم برا ازدواج و بچه دار شدن به مشکل نمی خورم؟ممنون میشم راهنمایی کنید. با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۲ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      خیر در رابطه و باروری مشکلی در آینده نخواهید داشت
  • تصویر کاربر مهدي یکشنبه ۱۶ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 296 مشاهده پرسش
    سلام
    بنده حدود سه هفته پيش دچار عفونت ادراري شدم وبه متخصص ارولوژي مراجعه كردم ايشان قرص افلوكساين تحويز كرد بمدت دو هفته مصرف و علايم عفونت إدرار مثل سوزش إدرار وتشكيل لكه روي لباس زيرم خوب شد ولي بعضي اوقات دچار خارش در جلوي مجراي الت تناسلي و هنگام مقاربت احساس درد مي كنم
    لطفا بنده راهنمايي كنيد
    سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۶ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      اینحالات معمولا به دلیل التهابات بجا مانده از عفونت هست و معمولا بتدریج بهتر خواهد شد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین جمعه ۱ خرداد ۵ تعداد بازدید: 715 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط