اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر معصومه پنجشنبه ۹ شهریور ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 268 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید پسرم ۴ماهه بود بردمش برای ختنه گفتن مجرای ادرارش بازه باید عمل بشه الان یک سال و یک ماهشه میخواستم ببینم تا کی وقت برای عمل داره و هزینه عملش چقدر میشه بابیمه و خودتون انجام میدید؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۹ شهریور ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      الان زمان مناسبی برای عمل هست ولی من معمولا در 5 سالگی عمل می کنم. با بیمه در مراکز دولتی هزینه چندانی نخواهد داشت
  • تصویر کاربر احمدبداغی پنجشنبه ۹ شهریور ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 521 مشاهده پرسش
    باسلام .قبلا هم از نظرات شما بهره مند شده ایم .ضمن تشکر :پسری دارم سه ساله در روز تولد پزشکی که سلامت نوزادن رو چک میکنن به ما گفتن که بیضه راست بچه بالا میره نگران نباشید ونیاز به دخالت پزشکی نداره ،درهفته دوم تولد نزد متخصص مجاری رفتیم ومن نگران سلامت بچه بودم ایشان معاینه کردند وهردو بیضه را در داخل کیسه به من نشان دادند وچندبار هم تکرار کردند ،در یکسالگی بخاطر اتساع خفیف وهیدرونفروز که مربوط به دوران جنینی میشد سونو انجام شد ودکتر معالج گفتند که باید بخاطر بیضه جراحی بشه ،شب قبل از جراحی بچه را داخل لگن آب گرم گذاشتیم وبیضه پایین آمد ،به پزشک اطلاع دادیم گفتن با این شرایط نیاز به جراحی نداره ولی هرسال معاینه بشه ،سال قبل هم من چند بار بچه را حمام بردم وهردو بیضه را در داخل کیسه دیدم ولمس کردم که هم اندازه بودن ،چندوقت پیش هم معاینه کردم که باز هم بیضه راست که بالا بود در اثرگرمای آب به داخل کیسه آمد ،الان بیشتر اوقات بیضه راست داخل کیسه نیست ولی با قرار گرفتن در وان آب گرم پایین میاد .سال قبل که از شما سوال کردم فرمودین :در این مورد تعبیر میشود به بیضه راست تحریک پذیر که با کوچکترین تحریک به داخل کانال اینکوئینال میرود ونیاز به جراحی ندارد ،حال سوال بنده از محضر شما این است که تا چندوقت این حالت وجود خواهد داشت و آیا با رشد بچه بیضه به حالت طبیعی میرسد .؟سوال دوم اینکه چون در دوران جنینی دچار هیدرونفروز دوطرفه بود دوسال ونیم سفالکسین 125و250مصرف کرده ودردوسالگی با عکس هسته ای وسونو مجدد ،دکتر جراح جناب شاه حیدری گفتند که نسبت به عکس وسونو یکسال پیش نسبتا بهتر شده وفعلا نیاز به جراحی نداره ،بهار امسال هم عکس هسته ای انجام دادیم دکتر گفتند تغییری نکرده ودر بررسی سونوگرافی اتساع خفیف نشان داده شد .دکتر فرمودند هم میشود جراحی کرد وهم صبر کرد تا پنج یا شش سالگی ،بلکه بهبود پیدا کند فقط مواظب باشید که دچار عفونت ادراری نشود وسفالکسین را هم قطع کردند ،تا امروز هم نتیجه آزمایشات ادرار منفی بوده وبحمدالله هیچ عفونتی نداشته ،بچه آب ومایعات خوب میخوره ،موقع ادرار هم خودش دستشویی میره ومشکلی هم نداره ،رنگ وبو ادرارش هم طبیعی هست ،با این توضیحات لطفا نظر محترم خودتون رو اعلام بفرمایید نسبت به هردو سوال ،صمیمانه متشکر وسپاسگذارم .برای شما وخانواده محترمتان آرزوی سلامتی وعاقبت بخیری دارم .خدارو به آبروی امام حسین قسم میدم که به شما طول عمر باعزت عنایت بفرماید .ممنون ممنون ممنون ،برادر کوچکتان احمد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۹ شهریور ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      برای وضعیت بیضه بهتر است تا زمان بلوغ سالیانه تحت نظر باشند.
      برای کلیه ها هم اگر تغییراتی به نفع بدتر شدن نداشته باشند فعلا می شود تحت نظر گرفت.
  • تصویر کاربر سينا چهارشنبه ۸ شهریور ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 316 مشاهده پرسش
    بنده چند روز در تايلند هستم . بنده ٢ روز پيش با ي خانمي فقط الت بنده رو به صورت دهاني خورد و بعد از اون بنده هم دستانم بي حالن و هم اسهال دارم . البته در اينجا فقط يك وعده غذاي فست فود مي خورم و اب . با توجه به تحقيقاتم در نت اينها نشانه ويروس ايدز هست چطور مي تونم مطمين باشم اقاي دكتر توروخدا راهنماييم كنين ؟ و ايا امكانش هست ويروس ايدز ١ روزه فعال بشه ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۸ شهریور ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      اين علايم ربطي به ايدز ندارد.
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۸ شهریور ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      اين علايم ربطي به ايدز ندارد. احتمال انتقال از طريق سكس اورال نيست. با اينحال تهران امديد ازمايش بدهيد.
    3. نمایش سایر 1 پاسخ
  • تصویر کاربر حامد سه شنبه ۷ شهریور ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 260 مشاهده پرسش
    باسلام آقای دکتر بنده 27 ساله و متاهل هستم یک ماهی است که انزال مایع منی اولش با جهش ولی آخرش بصورت تکه تکه و ژله مانند و با سوزش کم خارج میشه
    باتشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۷ شهریور ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      توصيه مي كنم كشت مني جهت بررسي عفونت انجام دهيد
  • تصویر کاربر سید دوشنبه ۶ شهریور ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 272 مشاهده پرسش
    درد زیر ناف دارم دکتر رفتم میگن التهاب پروستات چه کار کنم چه دارویی باید بخورم دردم ساکت شه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۶ شهریور ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      تامسولوسین استفاده کنید
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین جمعه ۱ خرداد ۵ تعداد بازدید: 715 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط