اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر عارفه پنجشنبه ۱۲ اسفند ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 277 مشاهده پرسش
    سلام ...بنده 24 سالم است متاهل هستم...الان دوماهه درگیر عفونت حاد ادراری هستم...دکترهای متخصص زیادی رفتم اما واقعا خستم کرده...پاپ اسمیر دادم مشکلی نداشتم سونوگرافی هم دومرتبه انجام دادم چیزی مشاهده نشد...یک دوره مترونیدازول و سیپروفلوکساسین و پماد واژینال استفاده کردم ب محض تمام شدن داروها مجددا درد و سوزش و خون ریزی ب همراه درد پهلوها و زیر شکمم شروع شد...دوباره آزمایش دادم و این دفعه سفکسیم و فلوکونازول مصرف کردم ی محض اتمام دوره داروها دوباره همه چیز از اول شروع شد...دوباره دکتر رفتم یک دوره 7 روزه نیتروفورانتوئین مصرف کردم و فلوکونازول خوب شدم اما دقیقا از دیروز ک قرار بود دوز نیتروفورانتوئین بشه هرشب دوباره درد دارم خواهش میکنم بگید مشکل از کجاست ؟؟؟ استرس شدید دارم 1ماهه دیگه کنکور ارشد دارم دکتر خواهش میکنم کمکم کنید...این آزمایشی ک پیوست میکنم آخرین آزمایش قبل مصرف نیتروفورانتوئین است
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۲ اسفند ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      توصيه مي كنم بعد از اتمام دروه ي درمان آنتي بيوتيك دارو راقطع نكرده و دوره ي پرفيلاكسي ( پيشگيرانه) را با دوز كمتر شروع كنيد و بررسي هاي جامع تر و تخصصي تري را انجام دهيد شامل عكس رنگي و سيستوسكپي را توصيه مي كن.م
  • تصویر کاربر محمد سه شنبه ۱۰ اسفند ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 316 مشاهده پرسش
    سلام آقاي دكتر
    من مريضتون هستم
    دوبار آمدم خدمتتون واسه اين موضوع
    بار اول آزمايش ادرار دادين كه جواب منفي بود و مشكلي در ادرار نبود
    بار دوم ٢ تا پماد دادين
    ١. كورتينيل
    ٢. آئروتكس
    و داروي تارانكس
    گفتين ١ هفته اول پماد بزن
    اگر خوب نشد از دارو هم استفاده كن
    پماد در روزهاي اول به مقدار قابل توجهي از سوزش كاهيد ولي هنوز هم وجود داشت
    من از هفته دوم تاوانكس هم روزي ١ عدد خوردم (٩ روز)، از همون روز اول تاثير زيادي داشت و در انتهاي دوره خوب بود
    بعد از حدود ٥ روز سوزش به مقداري بازگشت
    الان سوزش خفيف دارم
    خيلي خيلي كمتر از روز اولي كه واسه معاينه آمدم
    ولي هنوز موقع ادرار كمي و موقع انزال مقداري بيشتر اذيت ميشوم
    مي خواستم بدونم چه كاري بايد بكنم
    بيام مطب دوباره خدمتتون؟!
    يه آزمايش سواپ هم نوشته بودين كه باهاتون همون موقع صحبت كردم گفتين فعلا لازم نيست
    مي خواد اونو انجام بدم؟!
    يا داروي جديد واسم مينويسيد؟!
    ممنون از وقتتون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۰ اسفند ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      بهتره تستی که براتون نوشتم را انجام دهید و با جواب آن مراجعه کنید
  • تصویر کاربر مهدی یکشنبه ۸ اسفند ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 393 مشاهده پرسش
    مدت دو ماه هست که ادرارم به صورت کامل تخلیه نمی شود و قطره قطره می آید.در عین حال درد مثانه و کلیه هم دارم.دکتر رفته و دارو مصرف کردم ولی نتیجه ای نگرفتم . داروهای سفیکسیم و تولرین وو امنیک مصرف کردم خواهشمند هست مرا راهنمایی فرمایید.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۷ اسفند ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      اطلاعات شما برای راهنماییی خیلی ناقص است ولی بطور کلی یک شرح حال کامل و معاینه ی دقیق و نیز آزمایش و سونوگرافی و در صورت زلزوم نوار مثانه مواردی است که به تشخیص و درمان کمک می کند.
    2. تصویر کاربر مهدی شنبه ۷ اسفند ۹۵( 9 سال پیش)
      سونوگرافی آزمایش درست بوده
      تشخیص دکتر عفونت ادراری بود ک با دادن دارو اثر نکرد
      احتمال تنگی مجرای ادراری وجود دارد؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۸ اسفند ۹۵( 9 سال پیش)
      احتمال تنگی مجرای ادراری وجود دارد؟................................بله یکی از علل احتمالی, تنگی مجرای ادراری می تواند باشد که برای تشخیص آن نیاز به عکس رنگی از مجرای ادراری است.
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر جواد جمعه ۶ اسفند ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 277 مشاهده پرسش
    سلام...من 21 سالمه 2 ماهه ک ضعیف ادرار میکنم و احساس میکنم ادرار کامل تخلیه نمیشه من عمل تنگی مجرا در 6 سالگی انجام دادم..پیش دکترم رفتم و بع روش سیستسکپی معاینه کردن و گفتن تنگی جزئی...کرم استریل چشمی دادن گفتن خوب میشه ولی نشد بهترو بدتر میشه..باید چیکار کنم؟؟ کمکم کنین مرسی
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۶ اسفند ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      براي ارزيابي تنگي مجرا و ارائه ي بهترين روش درماني توصيه مي كنم عكس رنگي مجراي ادراري بگيريد.
  • تصویر کاربر محسن پنجشنبه ۵ اسفند ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 317 مشاهده پرسش
    ببخشيد من تو زمستونا در ابتداي آلت آلت تناسلي ام ترك ايجاد ميشه علتش چيه؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۵ اسفند ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      به احتمال زياد اگزماست. استفاده از شامپو بچه برا شستسشو بجاي صابون در حمام و استفاده از لوسيون بدن بچه بعد از استحمام شرايط را بهتر مي كند. در موارد شديد پماد هيدروكورتيزون كمك كننده هست
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۳۱ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 715 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط