اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر محمدی پنجشنبه ۲ دی ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 5475 مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیر
    لطف میکنید اگر بفرمایید آیا کجی ادرار در خانم ها درمانی داره؟و این که آیا مواردی مثل احساس کامل تخلیه نشدن ادرارو بیشتر اوقات تکرر ادرار حتی مواقعی که حجم ادرار کمه و احساس پریدن قطره ای ادرار ارتباطی با مسئله کج شدن ادرار دارد؟
    ممنون از وقتی که در اختیار بنده قرار دادید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲ دی ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      اين موارد مي تواند با هم مرتبط باشد و در برخي موارد قابل درمان هست
  • تصویر کاربر محمدمحسن پنجشنبه ۲ دی ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 302 مشاهده پرسش
    با سلام
    فرزند پسری دارم که 10 ساله است. گاهی اوقات چند قطره خون بعد از ادرار مشاهده کرده ام یا در لباس زیر آن دیده ام(تقریبا هر سه هفته یک بار). این مشکل تقریبا از شهریور 95 شروع شده است. از کلیه ها عکس رنگی و سنوگرافی گرفته شده و به متخصص کلیه مراجعه نموده ام که کلیه مشکلی نداشته است. پیشنهاد سیستوسکوپی داده شده است. آیا لازم است این کار انجام شود و بنظر شما مشکل چه چیزی می تواند باشد؟
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲ دی ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      شايع ترين علت تنگي سوراخ ادراري است. در غير اينصورت اگر علامت ادراري ديگري ندارد بهتر است سيستوسكپي شود
  • تصویر کاربر حامد پنجشنبه ۲ دی ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 409 مشاهده پرسش
    با سلام
    بنده 32 ساله و كارشناس ارشد پرستاري هستم
    چند ماهي هست كه بعد از ادرار و تخليه كامل بعد از خشك كردن نوك آلت حدوود نصف قطره مايع شفاف از نوك آلت خارج ميشه كه بدون درد و سوزش هست بعد از شستشو و خشك كردن گاهي اين اتفاق دو تا چند بار رخ ميدهد و ديگه تموم ميشه
    با توجه به اينكه همسرم قبلا عفونت مجاري داشت به مدت 20 روز روزانه 12 ساعته 960 ميلي كوتريموكسازول و 500 ميلي سيپروفلوكساسين مصرف كردم اما مشكل من حل نشد.
    ممنون ميشم منو راهنمايي كنين
    با تشكر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲ دی ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      به نظرم مشكل جدي نيست توصيه مي كنم استبرا كنيد
  • تصویر کاربر مهدیس پنجشنبه ۲ دی ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 233 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر
    من دختری 20 ساله هستم و از 16 سالگی تکرر ادرار پیدا کردم دوبار ازمایش دادم ولی گفتن کلیه هات سالمن و مشکلی نداری
    ولی من همچنان رنج میبرم
    من وقتی به دستشویی میرم چند بار ادرار میکنم بعد خودمو میشورم گاهی وقتا حتی وقتی بلند میشم هم باز دوباره به دستشویی میرم
    بیشتر مال استرسه
    من قبلا حی دستشویی رو هم ک میدیدم دستشوییم میگرفت نمیدونم چکار کنم
    مثلا من چکار کنم اینقد دستشوییم نگیره من قبلا هر نیم ساعت دقیق باید به دستشویی میرفم الان نه
    ولی از عواقبش میترسم
    کمکم کنید اقای دکتر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۳۰ آذر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      توصیه می کنم برای معاینه و در صورت نیاز انجام بررسی لازم حضورا به پزشک مراجعه کنید
    2. تصویر کاربر مهدیس سه شنبه ۳۰ آذر ۹۵( 9 سال پیش)
      من پیش پزشک رفتم دیگه ...ازمایش هم دادم...
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲ دی ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      اگر فكر مي كنيد براي استرس هست بايستي در جهت كاهش ان قدم برداريد. لذا بهتره با روانشناس مشورت كنيد
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر کاظم پنجشنبه ۲ دی ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 304 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    من متأهل هستم۲۹ سالمه...الان نزدیک یک سال هست ک هروقت دستشویی میرم و درمیام احساس میکنم ک هنوز در مجاری ادرارم مونده و ریزش میکنه
    چندبارهم دکتر رفتم آمپول سفتریاکسین زدم و سفکسیم و داکسی سایکلیم مصرف کردم ب مدت یکی دوهفته خوب بودم وباز بدتر شدم تا اینکه یکماه پیش دوباره دکتر رفتم برای دوماه دارو دادن ب اسم یوریناسین و پروترال دارم مصرف میکنم الان بهترم درحال حاضر هنوز یک ماه از داروهام مونده ولی چندروز پیش ک بخاطر سرماخوردگی و تب ولرز رفتم دکتر عمومی پنی سیلین زدم و برگشتم خونه احساس کردم که باز ادرارم ریزش میکنه
    توروخدا کمک کنید مشکل من چیه و چیکار باید بکنم دوست داریم بچه دار بشیم ولی دکترم گفته با این وضعیت هنوز نمیتونی بچه دار بشی
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲ دی ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      به نظر منعي براي باروري نداريد. توصيه مي كنم استبرا كنيد و ورزش كگل انجام دهيد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۳۱ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 715 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط