اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر ali یکشنبه ۱۸ مهر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 1488 مشاهده پرسش
    با سلام
    من پسر مجرد 2 27 ساله آقای دکتر سوال داشتم آیا دوشاخه شدن ادرار به تنگی مجرا مرتبطه؟
    من اداررم هنگام شروع دوشاخه مشه بعد از یعد جریان خوب میشه ادارم هم باریک نشده بعد از ادرار سر آلتم یک احاس عجیبی دارم سابقه خودارضایی هم داشتم و تحریک پذیریم هم زیاد شده با دیدن فیلم یا عکس سریع حالت نعوظ بهم دست میده
    سنگ کلیه هم نداشتم
    ممنون میشم راهنماییم کنید
    1. تصویر کاربر ali دوشنبه ۱۲ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      ببخشیذ آقای دکتر سونوگرافی ازکلیه و پرئستات انجام دادم کلیه را طبیعی و سنگ هم دیده نشده

      حجم پروستات را 22 سی سی با اکوی پارانشیم غیر یکنواخت
      ممنون
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۷ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      دو شاخه شدن ادرار علل متعددی دارد که یکی از این علل تنگی مجراست
    3. تصویر کاربر ali شنبه ۱۷ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      جناب دکتر سونوگرافی زیر جوابش چیه
      حجم پروستات را 22 سی سی با اکوی پارانشیم غیر یکنواخت
      ممنون
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۸ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      این سونو بیانگر بیماری خاصی نیست
    5. نمایش سایر 3 پاسخ
  • تصویر کاربر امیر پنجشنبه ۲۲ مهر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 263 مشاهده پرسش
    باسلام
    چند ماه گذشته با درد دراطراف بیضه مراجعه به پزشک شده
    دوبار سونوگرافی داپلر رنگی انجام شده و کاملا همچی نرمال بوده و ازمایش اسپرم نیز نرمال بوده
    اما بعد از گذر چند ماه
    مقدلری حالت گرفتگی یا درد بصورت متناوب در ناحیه قبل از اینگوینال مشهود است
    چه باید کرد؟!
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۷ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      دقت کنید درد با چه چیزهایی ظاهر و یا تشدید می شود و با چه چیزهایی بهبود می یابد تا شاید بتوان علت درد را ریشه یابی کرد
    2. تصویر کاربر امیر یکشنبه ۱۸ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      فرق زیادی ندارد
      اما معمولا بعد از خواب در اول صبح کاملا خوب میشود.
      در طول روز نیز بصورت متناوب درد یا ساکت می شود.
      و بیشتر در ناحیه قبل اینگویینال ویا اول اینگویینال است.
      اما مدتیست که بدلیل سرما خوردگی آموکسی سیلین درد اندکی بهبود یافته.
    3. تصویر کاربر امیر یکشنبه ۱۸ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      بیشتر در ناحیه عروق کناری پایه آلت است که اندکی حساس شده.
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۱ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      به نظرم بد نيست متخصص مغز و اعصاب هم شما را ويزيت كنند
    5. تصویر کاربر امیر چهارشنبه ۲۱ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      یک نکته یادم رفت بهتون بگم که حدود12سال پیش این بیضه تورشن بوده و به اصطلاح فیکس شده.
      ایا احتمال دلرد که درد از نخ بخیه در اول اینگویینال باشد؟
      یعنی مثلا زخم کرده باشد و باعث عفونت شده
    6. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۱ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      احتمال دارد منشا درد باشد ولي عفونت محل بخيه بعيده
    7. تصویر کاربر امیر چهارشنبه ۲۱ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      پس چکار کنم دکتر جان؟
      از کجا باید فهمید که دقیقا داستان درد این ناحیه چیه؟
    8. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۲ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      خدمتتان عرض كردم يكسري به متخصص مغز و اعصاب و همچنين متخصص درد هم بزنيد
    9. نمایش سایر 7 پاسخ
  • تصویر کاربر خدیجه چهارشنبه ۱۴ مهر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 309 مشاهده پرسش
    سلام پیرزن 87ساله ام مدتی است دچاربی اختیاری ادرارشده ام 12بچه به دنیا آورده ام لطفاراهنمایی کنیدبهترین دارو یا روش درمان چیست ؟خیلی متشکرم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۴ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      توصیه می کنم برای معاینه و در صورت نیاز انجام بررسی لازم حضورا به پزشک مراجعه کنید
  • تصویر کاربر حدیث سه شنبه ۱۳ مهر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 238 مشاهده پرسش
    اینم عکس ازمایشی ک همسرم انجام دادن
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۳ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      عکس کیفیت خوبی ندارد
  • تصویر کاربر مهران سه شنبه ۱۳ مهر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 329 مشاهده پرسش
    سلام
    امروز بعد از کار به دستشویی رفتم و ادرار کردم بعد وقتی بلند شدم حس کردم هنوز مقداری ادرار دارم دوباره نشستم اما در کمال تعجب به جای ادرار مقداری منی از آلتم خارج شد. بدون هیچ تحریکی و بدون حسی که در زمانی که منی از من خارج میشود را داشته باشم.
    آیا مشکلی دارم ممکن است دوباره اتفاق بیفتد چه کار کنم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۳ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      مشکلی نیست حتی اگر بازم اتفاق بیفتد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۳۱ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 715 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط