اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر سایه یکشنبه ۲۹ دی ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 1175 مشاهده پرسش
    سلام .همسر من ۲۵ ساله هستن و حدود بیش تر از یک ماه پیش به علت تنگی مجرای ادرار ( از تقریبا سن ۵ سالگی به علت عفونت ادراری که دیر اقدام به درمانش کردن این مشکل رو دارن ) باز کردن مجاری ادرار به روش دیلاتاسیون یا همون متسع کردن با استفاده از سوند فلزی توسط پزشک انجام دادن ( ۴ امین باریه که این عمل رو انجام میدن)
    و الان کبودی هایی در قسمت پشتی آلت تناسیلش کمی بالاتر از بیضه ها ظاهر شده که درد نداره و بر اثر ضربه هم نبوده
    میخواستم بدونیم علت چیه و آیا نگران کننده هست یا نه و ممکنه مربوط به درمان تنگی مجرای ادرارش باشه یا نه!؟
    در ضمن داروهایی که در حال حاضر مصرف میکنه : نفازودون ( ضد افسردگی خفیف)
    بعضی اوقات ژلوفن و دیازپوکساید
    و حدود یکی دو هفته پیش قرص نیتروگیلیسرین زیر زبونی برای قلب مصرف کرده
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۶ دی ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      بدلیل خونریزی ناشی از دیلاتاسیون هست و نگران کننده و مشکل ساز نیست

    2. تصویر کاربر سایه شنبه ۲۸ دی ۹۸( 6 سال پیش)
      جناب دکتر ممنونم از پاسختون.
      سوال دیگه ای که از خدمتتتون داشتم اینه که تنگی مجرایی ک همسر من دارن در قسمت قدامی هست و طولش بسیار کم در حدود نیم سانت هست ( متاسفانه الان دسترسی به عکس مجرای ادرار ندارم که اپلود کنم ) و شدت تنگی هم زیاد نیست.
      از بچگی این مشکل رو داشتن ولی اولین عمل دیلاتاسیون رو در سن ۱۳ سالگی انجام دادن
      و بعد یک بار ۱۸ سالگی و بعد ۲۲ سالگی و اخرین بار هم در سن ۲۵ سالگی یک ماه پیش ؛ یعنی هر چند سال یک بار این مشکل عود میکنه ؛ آیا شما جراحی باز رو پیشنهاد میکنید!؟ و در جراحی باز آیا احتمال برگشت مجدد وجود داره!؟!
    3. تصویر کاربر سایه شنبه ۲۸ دی ۹۸( 6 سال پیش)
      ببخشید اشتباهم رو تصحیح میکنم
      اولین بار در سن ۱۵ سالگی
      و اینکه میگم از کودکی منظورم نوزادی و مادرزادی نیست ؛ تقریبا در سن ۵ سالگی به عفونت دستگاه ادرار دچار شده و چند سال بعد متوجه وجود این تنگی شدن که گویا در اواخر خیلی جزئی و کم اهمیت تر بوده اما چند بار بعد از اون باز هم دچار عفونت شده و این تنگی مجرای ادرار عود کرده
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۹ دی ۹۸( 6 سال پیش)

      بدون دیدن عکس و شاید سیستوسکوپی نمیتونم نظر دقیقی بدهم

    5. نمایش سایر 3 پاسخ
  • تصویر کاربر آروین جمعه ۲۰ دی ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 465 مشاهده پرسش
    باسلام خدمت شما جناب دکتر
    بنده به امروز به دلیل شدت ادراری که داشتم و عملا توالت در مسیرم نبود وقتی رسیدم خونه چون داشت تحمل ادرار از دستم خارج میشد آلتم رو محکم گرفتم و وقتی رفتم توالت بعداز ادرار حدود 5-4قطره خون از آلتم خارج شد.
    مجددا بعداز چند ساعت که رفتم توالت هم سوزش داشتم تو ادرار و هم 2-1قطره خون.
    در ضمن قبلا هم به واسطه وسواسی که داشتم در مورد مسائل شرعی و نماز بعد از ادرار استبراء انجام میدادم و فشار زیادی به مجرای ادرار وارد میکردم که چند بار دیگه هم اینطور شده بودم ولی بهرحال از این کار ترک کردم و تا قبل از این،خونریزی و سوزش نداشتم.
    خواستم بپرسم ازتون مشکل چیه؟
    و اگه مشکلی هست درمانش چطوره؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۹ دی ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      معمولا بدلیل التهاب پروستات رخ میده اگر تداوم داشت نیاز به پیگیری و درمان هست

    2. تصویر کاربر آروین جمعه ۲۰ دی ۹۸( 6 سال پیش)
      با سلام ممنون از پاسخگوییتون
      منظورتون از تداوم ،تداوم خونریزی هست یا سوزش ادرار؟
      چون الان که دارم با شما صحبت میکنم بعداز دو روز از شروع خونریزی،خونریزی بند اومده ولی یه کم سوزش دارم هنوز.
      درمان التهاب پروستات چطور هست آقای دکتر؟؟ دارویی یا جراحی؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۰ دی ۹۸( 6 سال پیش)

      سوزش اگر خفیف هست اهمیتی ندارد

      درمانش دارویی است

    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر یاشار جمعه ۲۰ دی ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 471 مشاهده پرسش
    با سلام لطفا تفاوت عمل میکروسرجی واریکوسل با عمل میکروسکوپی واریکسول رو بفرمایید؟ ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۰ دی ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      یکی است

  • تصویر کاربر محمد سه شنبه ۲۴ دی ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 340 مشاهده پرسش
    آقای دکتر سلام
    آقای دکتر پسرم 7 ماه دارای هیدرونفروز گرید 4 و تنگی مجرای ادارار داشته است و دو بار سیستوسکوپی شده است . الان بعد از عمل باید سونداژ cic انجام بدهیم
    می خواستم بپرسم من چون کارمند هستم ، روزها باید چیکار کنم ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۴ دی ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      من چون اشراف کاملی به شرایط فرزند شما ندارم بایستی با پزشک خودش مشورت کنید

  • تصویر کاربر Mmm سه شنبه ۲۴ دی ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 422 مشاهده پرسش
    سلام پسری 17 ساله هستم مدتیه که موقع ادرار باید بیشتر فشار بیارم نه احساس سوزش میکنم نه خون میاد سرعت ادرارم کم شده بعضی مواقع ادرارم منحرف می‌شود و یا بعد از ادرار مقداری از ادرار با فاصله ی چند ثانیه تخلیه می‌شود با برسی متوجه یکی از دلایل شدم که حس کردم به من مربوط هست و آن هم خود ارضایی هست متاسفانه تقریبا یک سال پیش درگیر خود ارضایی شدم و نمیدونستم بلافاصله بعد از این اتفاق سریع باید ادرار را خالی کنم بعد ها که حس کردم کمی در ادرار مشکل دارم بررسی کردم و متوجه این موضوع شدم حالا میخواستم از شما مشاوره بگیرم که چه باید بکنم آیا مشکل خیلی جدی هستش را حل چیه آیا درمان خانگی دارد برای این مشکل شنیدم که باید در یک لگن مخلوط از سرکه و آب بشینم آیا این راه کمکی می‌کند و در کل راه حل شما چیه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۴ دی ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      مشکل جدی نیست و با ترک خودارضایی و ورزش و تمرینات یوگاه بتدریج برطرف می شود

درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر رضابابایی یکشنبه ۱۷ بهمن ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 323 مشاهده پرسش
    سلام جناب دکتر چند ماهی میشه برای بارداری اقدام کردیم به نتیجه نرسیدیم الان دو هفته میشه در ناحیه بیضه سمت راست درد دارم و زیر شکم ورم داره ضمناً آزمایش اسپرم و سونو گرافی رو براتون میفرستم دکت بهم گفت حرکت اسپرم کنده و مستعد واریکوسلم لطفاً راهنمایی کنید چون از شهرستان مزاحم میشم و دکترای خوبی تو شهر نداریم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۷ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      بدون معاینه نمی توانم نظری بدهم و تشخیصی را مطرح کنم.
  • تصویر کاربر abolgazl سه شنبه ۵ بهمن ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 279 مشاهده پرسش
    سلام وخسته نباشید خدمت آقای دکتر اگه میشه قیمت عمل به روش میکروسکوپیک روبگید بادفترچه های نیروهای مسلح وتامین اجتمائی خیلی ممنون.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۵ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      در بیمارستان های طرف قرار داد هزینه جراحی واریکوسل به روش میکروسکوپیک خیلی خیلی کم می باشد
  • تصویر کاربر احمد دوشنبه ۴ بهمن ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 252 مشاهده پرسش
    سلام میخاستم سونوگرایی بیضه بگیرم دستگاهه سونوگرافی رو کجای بده قرار میدن
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۴ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      روی کیسه ی بیضه قرار می دهند
  • تصویر کاربر بهروز یکشنبه ۳ بهمن ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 319 مشاهده پرسش
    با سلام و خسته نباشید
    سال ۸۶ واریکوسل چپ گرید ۳ عمل کردم چند سال بعد یکبار برای چک آپ رفتم دکتر گفت خوبه و الان چون یکسال دیگه قصد بچه دار شدن دارم مجدد رفتم چکاپ دکتر گفت خوبه خواستم ازمایش بنویسه گفت نیاز نیست رفتم پیش دکتر دیگه معاینه کرد گفت خوبه ولی بیا ازمایش و سونو هم بده برای اطمینان
    در بیضه ها نرمال بود فقط سونو عود واریکوسل رو تشخیص داد و آزمایش بشرح زیر
    ph=8
    count per ml=75
    volume=3
    grade a =20
    grade b= 45
    grade c=10
    normal form=90
    vitality=88
    دکتر گفت مشکل خاصی نیست فقط یکم گرید a کمه و چون قصد داری تا یکسال دیگه صبر کنی بهم قرص wellman conception روزی یک عدد تا سه ماه داد و گفت ۶ ماه دیگه آزمایش بده پرسیدم نیاز به عمل دوباره هست با توجه به عود واریکوسل گفت با این ازمایش نه? خواستم شما هم نظرتون.رو بفرمایید مطمئن باشم سپاس فراوان
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۳ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      به نظر من هم آزمایش نزمال هست و نه نیاز به دارو هست و نه نیاز به جراحی مجدد
  • تصویر کاربر علیرضا سه شنبه ۲۸ دی ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 312 مشاهده پرسش
    سلام جناب دکتر - من 38 سالمه - یه مساله خیلی منو اذیت میکنه - واون بد ارضا شدنه - من سکس خوبی و با کنترل وطولانی دارم اما موقعی که میخوام ارضا بشم حالت خوبی نداره و حسش جالب نیست چند سال که اینجوری شدم - رو اینترنت سرچ کردم - نوشته بود که زمان ارضا شدن و زمان ارگاسم شما باهم تطابق نداره و به این خاطره که شما بد ارضا میشید- میخواستم ببینم نظر شما چیه ؟ ایا مشکل دیگه ای ممکنه وجودداشته باشه؟ ممنون ازشما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۸ دی ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      فکر کنم این مشکل جنبه ی روانی داشته باشد و بهتر است با روانشناس مشورت نمائید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط