اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر محمد چهارشنبه ۱۱ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 278 مشاهده پرسش
    سلام ایا مثانه اگر پر باشد یا کامل تخیله نشود می تواند باعث اختلال در دفع مدفوع و نعوظ شود ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۱ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      غالبا تاثیری در این قضایا ندارد ولی در کل مثانه پر می تواند باعث تحریک آلت و نعوظ شود البته نه همیشه
  • تصویر کاربر فرید جمعه ۱۳ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 308 مشاهده پرسش
    سلام دکتر. چند روز قبل ازتون پرسیدم درباره سوزش ادرار. گفتم کع در ازمایش ادرارم، باکتری و گلبول سفید زیاد بود. دکتر سفیکسیم تجویز کرد. و یه قرص قهوه‌ای که تو نت نوشته بود که مجاری ادرار رو بی حس میکنه. یه هفته ای میشه مصرف میکنم. سوزش ادرارم خیلی کم شده بود بیشتر اوقات اضلا سوزش نداشتم. از دیروز مصرف قرص قهوه‌ای رو قطع کردم حالا میبینم باز سوزش دارم. البته مصرف سفیکسیم رو قطع نکردم. بیست و دو سالمه رابطه جنسی هم نداشتم. الان چیکار کنم؟ یه نظرتون اگه عفونت ادراری بود نباید با مصرف یه هفته سفیکسیم برطرف می شد؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۱ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      گاهی سوزش دیرتر خوب می شود با اینحال یک هفته بعد از قطع قرص سفیکسیم کشت ادرار انجام دهید
    2. تصویر کاربر فرید چهارشنبه ۱۱ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      مرسی اقای جباری. الان سوزش ندارم اصلا. جز اولین ادرار در صبح. این نشونه بهبودیه؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۱ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      بله نشانه بهبودیه
    4. تصویر کاربر فرید پنجشنبه ۱۲ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      ممنونم. آقای دکتر یکی از دوستای پدرم متخصص مجاری و کلیه هست باهاش تلفنی صحبت کردم.
      گفتن که اگه در ناحیه کلیه و بیضه و ران درد دارم احتمالا شن یا سنگ باشه که باید سونوگرافی برم. البته در ناحیه کلیه راست و گهگاهی بیضه احصاص درد دارم.
      گفت چقد سفیکسیم مصرف کردی گفتم دو بسته. گفت قطع کن مصرفش رو.
      و گفت سیپروفلوکساسین و میترونیدازول مصرف کنم. هر دوازده ساعت دو تا سیپروفلوکساسین.

      حالا سوال من اینه که آیا مصرف دو سیپروفلوکساسین در هر دوازده ساعت مشکلی ایجاد نمیکنه؟ سیپروفلوکساسین 500
      البته ممکنه من بد شنیده باشم اشتباه کنم.

      آقای جباری من دندونم سوراخه ابسه کرده. این سفیکسیم که مصرف میکردم مگه نباید عفونت باکتریایی دندون رو حداقل خوب میکرد؟
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۳ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      به نظر من برای اینکه گیج نشوید بهتره با یک متخصص مشورت کنید تا نظرات کمی متفاوت است و می تواند شما را در شک و تردید بگذارد
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
  • تصویر کاربر بهداد جمعه ۱۳ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 466 مشاهده پرسش
    سلام جناب دکتر آیا برای تشخیص تنگی مجرا سونوگرافی وجود دارد؟ در سایتی خواندم که از التراسوند می تواند برای تشخیص تنگی استفاده نمود.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۱ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      بله اما کار روتینی نیست و اغلب انجام نمی دهند و عکس رنگی خیلی دقیق تر هست
    2. تصویر کاربر بهداد چهارشنبه ۱۱ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      ممنون. چون این روش کمتر تهاجمی است نسبت به عکس اگر ارزش تشخیصی دارد میخواهم آنرا برای تنگی احتمالی ابتدای مجرا انجام دهم. آیا مفید است و اینکه چه مرکزی در تهران انجام میدهد؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۳ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      من عکس رنگی را توصیه می کنم چون در نهایت به پزشک اطلاعاتی برای تصمیم گیری نمی دهد . متاسفانه اطلاعی ندارم که در کدام مرکز انجم می شود
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر حميد چهارشنبه ۱۱ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 245 مشاهده پرسش
    اقای دکتر این عکس برای قبل از عمل هس که 2 ماه پیش انجام دادم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      طول تنگی اگر چه کوتاه هست و ولی شدت تنگی به نظر زیاد میاد با اینحال در کل شانس عود تنگی وجود دارد اگر بیش از دو بار به روش های معمول و بسته جواب نداد و عود کرد بهتره عمل باز انجام شود در عمل باز میزان موفقیت 95% است
    2. تصویر کاربر حميد یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      پس اقای دکتر الان شما علت سوزش را چی حدس میزنید ? درحالیکه در ازمایشات انجام شده چیزی از عفونت نشان نداده ولی اگر اب زیاد مصرف کنم سوزش کم میشه
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      اگر فشار ادرارتان خوب است سوزش می تواند به دلیل التهابات ناشی از عمل باشد
    4. تصویر کاربر حميد یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      اقاي دكتر فشار ادرارم خيلي خوب است و تغييري در اين 2 ماه نكرده پیش دکترم رفتم برام ناپروکسن و افلوکسیر نوشتن دارم مصرف میکنم بهترم اگه هنوز سوزش داشته باشم بعد از مصرف دارو چطور ? مشکل چی هس که فشار ادرار خوبه ولی سوزش هس درحالیکه عفونت هم ندارم ?
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۹ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      گفتم یه علتش التهاب ناشی از عمل هست یه علتش تنگی نسبی مجرا علیرغم خوب بودن فشار یه علتش عفونت ادراری علیرغم نرمال بودن آزمایش ادرار
    6. تصویر کاربر حميد دوشنبه ۹ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      اقاي دكتر به نظر شما بايد چکار کنم ? راهکار شما برای برطرف شدن چی هس ? میتونه نشانه هایی از عود باشه ?
    7. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۱ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      مایعات زیاد بنوشید بله می تواند نشانه ای از عود باشد اگر عود کرد من عمل باز را پیشنهاد می دهم
    8. نمایش سایر 6 پاسخ
  • تصویر کاربر حمید یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 321 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر خسته نباشید من 20 سالمه و 2 ماه پیش عمل تنگی مجرا را برای بار دوم انجام دادم تا الان فشار ادرار خوبه و تغییری نکرده فقط سوزش ادرار دارم مخصوصا زمانی که اب کم مصرف میکنم ازمایش هم دادم گفتندعفونت ادراری ندارم میخواستم ببینم نظرتون چی هس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      اگر عکسی از مجرای ادراری دارید برام بفرستید
    2. تصویر کاربر حمید یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      اقاي دكتر عكسي كه فرستادم براي قبل از عملي هس كه 2 ماه پیش کردم این عکسه برای قبل از عمل هس
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      پاسخ را ارسال کردم
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین سه شنبه ۲۹ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 714 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط