اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر علیرضا دوشنبه ۵ آبان ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 349 مشاهده پرسش
    با سلام بنده جوانی 18 ساله هستم که که حدود 2 سال استمنائ انجام داده ام و الان بعد از حدود 4 سال که می گذرد از حدود یک سال پیش بنده مشکلاتی در ادرار به وجود آمده برایم مشکلاتی همچون دوشاخه شدن ادرار و دشواری شروع یا توقف جریان ادرار و قطره قطره آمدن ادرار در پایان آن و تکرر ادرار و کامل تخلیه نشدن ادرار ویک چیز عجیب حالا شاید بنده در مورد آن اطلاعی نداشته باشم ولی یک رگ رو آلت تناسلی من بوجود آمده و زمانی که احساس پرشدن مثانه می کنم رگ نمیان است و زمانی که مثانه خالی است و در حالت عادی بعضی وقت ها نمایان و بعضی وقت ها غیب یا به قول گفتنی کوچک و نمایان نیست مشکل از چیست آیا باید به دکتر مراجعه کنم طی جست و جو هایی که در اینترنت داشتم این علایم در بیماری پروستات بعضی هاش بودن و بعضی هاش نبودن لازم به ذکر است که شب ها خیلی سر همین مسئله اذیت می شوم و نمیدانم بعضی وقت ها هم بعد از خارج شدن از دستشویی احساس می کنم از مثانه ام مایعی خارج شده بعضی وقت ها هم در صبح بعد از بیدار شدن از خواب می بینم شرت بنده خیس شده است آیا این مسائل می تواند در تغییرات جوانی باشد یا بنده مبتلا به بیماری شده ام ! بعد از این مشکلات کلا مسائل شرعی کلا دچار حساسیت شدم نمیدانم که آیا کی نمازم صحیح است این موضوع کمی وسواس هم در من ایجاد کرده شاید لطفا کمک کنید من خیلی حس نامیدی دارم چون حس می کنم استمنا که انجام دادم و باعث این مشکلات شده و این که من بدون اطلاع از آسیب های این کار دست به این گناه بزرگ می زدم اون موقع که این عمل رو انجام میدادم به سن تکلیف نرسیده بودم ولی کمی بعد که متوجه این آسیب های این کار شدم سعی در کنار گذاشتن آن کردم و موفق هم شدم و الان حدود 2 سال و چند ماهی است که این عمل را ترک کرده ام به طوری که حتی یک بار هم بعد از ترک آن دست به این عمل نزده ام و کلا از مشکلی که برایم بوجود آورده شدیدا نگرانم کمی هم نوعظ دارم و در آخر معذرت بابت این شرح حال بنده و به کار بردن کلامت کمی نامناسب ولی بنده اصلا در مبتلا شدن به این عمل آگاهی نداشتم !
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۴ آبان ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      علائم شما می تواند علل متعددی داشته باشد مثل التهاب و ورم پروستات، تنگی مجرای ادراری، مشکلات عصبی و ... لذا بهتره بررسی شوید. البته شما اگر استبراء کنید هر مایعی که بعد از استبراء خارج شود پاک است و مشکلی ندارد. بهتره گرفتار وسواس فکری نشوید و نگران نباشید.
    2. تصویر کاربر علیرضا یکشنبه ۴ آبان ۹۳( 1 دهه پیش)
      به چه دکتری مراجعه کنم برای اطمینان بیشتر ؟
    3. تصویر کاربر علیرضا یکشنبه ۴ آبان ۹۳( 1 دهه پیش)
      یه سوال دیگر آیا زدن حالت جوش مانند رو آلت نشان دهنده بیماری می باشد البته روی آلت نه در پشت آلت پایین تر از ناف ممنون
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۵ آبان ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      بهتره توسط ارولوژیست معاینه شوید
    5. نمایش سایر 3 پاسخ
  • تصویر کاربر محسن پنجشنبه ۱ آبان ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 377 مشاهده پرسش
    با سلام بنده 30 سال سن دارم و سوال من اینه که هنگام ادرار درون مایع ادرار مانندی که اب با روغن مخلوط شود دیده میشود لطف بفرمایید پبنده را راهنمایی بفرمایید با تشکر .
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱ آبان ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      آزمایش ادرار انجام دهید اگر چیز خاصی در آزمایش نشان نداد مشکلی ندارید
  • تصویر کاربر ابراهیم سه شنبه ۲۹ مهر ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 743 مشاهده پرسش
    سلام و خدا قوت. فرزندم در یک ماهگی در جریان عمل ختنه بر اثر کوتر دچار فیتسول در مجرای ادراری نزدیک گلاند شد اما پاسخ قطعی و مطمئنی تاکنون از ناحیه جراحان نگرفته‌ام که آیا نوع بافت لوله ادراری قابل جوش خوردن هست یا خیر؟ و چه راه مطمئنی برای معالجه وجود دارد؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۹ مهر ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      غالبا این اتفاق رخ نمی دهد مگر آنکه سوراخ فیستول ریز باشد و سوراخ خروجی ادرار کاملا باز باشد و تنگی نداشته باشد
  • تصویر کاربر طیبه سه شنبه ۲۹ مهر ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 355 مشاهده پرسش
    با سلام وتشکر و دعای خیر
    من سنک حالب 8میل دردیستال حالب محل UVJداشتم شما برای خروج آن کپسول تامسولین را تجویز کردیدمی خو استم بدونم چند روزمصرف کنم وایا اگه این سنگ تا چند روز نیاد باعث تخریب کلیه میشه ؟با توجه به جای قرارگرفتنش؟ باتشکرفراوان
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۹ مهر ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      حداکثر یک ماه از زمان تشخیص دارو را مصرف و اگر دفع نشد برای خرد کردن آن اقدام کنید. به شرط آنکه ورم کلیه تان شدید نباشد
  • تصویر کاربر ارشا سه شنبه ۲۹ مهر ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 439 مشاهده پرسش
    آیا امکان اصلاح مجاری ادراری وجود دارد؟ تا چه سنی؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۹ مهر ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      منظورتان از اصلاح مجاری ادراری را متوجه نمی شوم
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین یکشنبه ۲۷ اردیبهشت ۵ تعداد بازدید: 714 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط