اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر میثم دوشنبه ۲۶ فروردین ۹۸( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 345 مشاهده پرسش
    سلام جناب دکتر من نوبت اینترنتی گرفتم از شما گولم واریز کردم برای 4اردیبهشت کد رهگیریم داد فقط متاسفانه من کد رهگیری رو گم کردم چکار باید بکنم ایا باید از اول نوبت بگیرم یا نه نوبتم ثبته مشکلی نداره؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۶ فروردین ۹۸( 7 سال پیش)
  • تصویر کاربر محمد دوشنبه ۲۶ فروردین ۹۸( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 7809 مشاهده پرسش
    با سلام و احترام
    وقت بخیر
    بنده پسری 26 ساله هستم .به دلیل مشکلات پوستی و ریزش مو داروی گیاهی پروستادین (که از نخل اره ای و گزنه) می باشد مصرف میکنم تا هورمون DHT کاهش یابد و چربی و ریزش مو کم شود.
    حال میخواستم بدونم که مصرف طولانی مدت این محصول و کاهش دی هیدروتستوسترون مشکلی به وجود می آورد؟؟
    و اینکه اگر فقط هورمون DHT کاهش یابد و به حداقل مجاز برسد، (باید بین 100 تا 900 باشد، و مقدارش به 200 برسد) آیا مشکلی ایجاد میشود؟؟
    و پاین بودن سطح دی هیدروتستسترون در طولانی مدت ( مثلا سه چهار سال) مشکلی پیش می آید؟؟
    با سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۶ فروردین ۹۸( 7 سال پیش)

      سلام

      غالبا مشکلی رخ نمیده ولی عمومیت نداره و تضمینی نیست

  • تصویر کاربر سامی دوشنبه ۲۶ فروردین ۹۸( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 336 مشاهده پرسش
    مشكل هرموني داشت ي مدت طولاني تسترون ٢٥٠ مصرف كردم الان اسپرم صفر است أيا امكان پچه دار شدن دارم يانه نظر جناب عالي سپاسگزارم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۶ فروردین ۹۸( 7 سال پیش)

      سلام

      اطلاعات برای اظهار نظر خیلی ناقص هست

  • تصویر کاربر موسایی یکشنبه ۲۵ فروردین ۹۸( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 418 مشاهده پرسش
    دکتر زنان قرص فرتیل پلاس ب من داد جهت چسبندگی اسپرم مدت دوماه استفاده کردم آیا این چسبندگی برای همیشه رفع می شود یا برای مدت محدود-- من همسرم قرص رزواستاتین برای چربی خون استفاده میکند ودر زمان اقدام قرص راقطع کرد ومدت 7 ماه چربی خونش شد 448 ودوباره قرص رامصرف کرد ودکتر زنان کفت دکتر قلب بروید تا قرص چربی خونتان راعوض کند در صورتی که قرص مصرف نکند در زمان اقدام چربی خطرناک نمی باشد لطفا راهنمایی کنید با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۵ فروردین ۹۸( 7 سال پیش)

      سلام

      برای داروی چربی با پزشک قلب مشورت کنید. تاثیر فرتیل پلاس تا زمانی است که دارو مصرف می شود و با قطع آن اثرش هم بتدریج محو می شود.

  • تصویر کاربر مصطفی یکشنبه ۲۵ فروردین ۹۸( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 312 مشاهده پرسش
    با سلام ۳۴ سال سن دارم . تا دو سال پیش هیج گونه مشکل جنسی نداشتم تا اینکه برای درمان میگرن دکتر بهم روزی سه تا قرص پرانول۲۰ و یکی نروتریپتیلن دادن و من شش ماه مصرف کردم . تو این مدت که مصرف میکردم اصلا نعوظ نداشتم و پس از حدود یک سال بعد از قطع دارو تا حدودی مشکل برطرف شد . الان دو سال از قطع مصرف داروها میگزره ولی همچنان دیر به نعوظ میرسم و التم مقداری شل است . به ارولوژی مراجعه کردم ازمایش های من نرمال بودن . بهم گفتن دو ماه باید قرص تادافیل مصرف کنی ، که تا زمانی که مصرف میکردم خوب بود و نعوظ کامل و سفت و مدت دار داشتم ولی پس از قطع دوباره همون مشکل را دارم . لطفا راهنماییی بفرمایید ، ایا قرص پرانول میتواند گردش خون الت را ضعیف کرده باشد ؟ ایا میتواند باعث تنگی عروق الت شده باشد ؟ایا میتواند باعث گرفتگی شده باشد ؟ در کل باید چکار کنم کجا برم دکتر میخوام درمان بشم بدون دارو مثل روز اول بشم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۵ فروردین ۹۸( 7 سال پیش)

      سلام

      داروها کم توانی میدهند ولی با قطع آن بایستی شرایط مثل اول شود. در کل به نظر من ایرادی ندارد که تادلافیل را موردی هنگام سکس استفاده کنید

    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۵ فروردین ۹۸( 7 سال پیش)

      سلام

      داروها کم توانی میدهند ولی با قطع آن بایستی شرایط مثل اول شود. در کل به نظر من ایرادی ندارد که تادلافیل را موردی هنگام سکس استفاده کنید

    3. نمایش سایر 1 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین جمعه ۱۵ خرداد ۵ تعداد بازدید: 718 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط