اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (68 امتیاز)
  • تصویر کاربر علیرضا سه شنبه ۱۶ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 292 مشاهده پرسش
    سلام.ببخشید بیضه سمت چپم در سطح بالاتری قرار گرفته ولی درد خاصی ندارد میخواستم بدونم نیاز به عمل خاصی دارد یا مشکل خاصی هست
    1. تصویر کاربر علیرضا جمعه ۱۲ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      ببخشید یخورده هم حالت افقی پیداکرده.ولی تورم ودرد نداره وهم اندازه بیضه راست هست
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۳ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      ایرادی نداره و نشکل خاصی نیست
    3. تصویر کاربر علیرضا یکشنبه ۱۴ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      ببخشید درمورد حالت افقی چی؟
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۴ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      افقی بودنش هم مشکلی ندارد
    5. تصویر کاربر علیرضا یکشنبه ۱۴ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      اگر پوست به سمتش کمی چروکیده شده باشه چی؟اونم بدون درد
    6. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۵ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      چروکیده شدن پوست بدلیل اسپاسم عضلات پوست کیسه بیضه هست و بیماری محسوب نمی شود
    7. تصویر کاربر علیرضا دوشنبه ۱۵ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      درد در کشاله ران زیر بیضه گاها اتفاق بیفته نشانه چیه؟
    8. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۶ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      تحریک جنسی، واریکوسل، فتق و ...............البته بیشتر اسپاسم عضلانی است
    9. نمایش سایر 7 پاسخ
  • تصویر کاربر محمد شنبه ۱۳ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 290 مشاهده پرسش
    سلام خدمت آقای دکتر
    من و همسرم یک بچه 7 ساله داریم و دوباره اقدام به بارداری کردیم که طی یکسال و نیم گذشته موفق نشدیم الان رفتیم برای ivf...دکتر زنان خانمم یه سری آزمایشات برام نوشته که یکیشون کشت اسپرمه..آزمایشگاه بهم گفتن اسپرمهات عفونت داشته باید بمونه توی دستگاه تا روش آنتی بیوتیک کار کنیم ببینیم نتیجه چی میشه..جواب آزمایش رو دکتر زنان دید گفت عفونت پوستی هست و نیاز به دارو نداره میخواستم نظر شما رو هم در مورد آزمایش اسپرم و آزمایش کشت بدونم متشکرم
    عکسهاشونو براتون ارسال میکنم که اگه نیاز به مصرف دارو باشه راهنماییم کنید ممنون
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۳ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      عکسی ارسال نشده
  • تصویر کاربر سامان جمعه ۱۲ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 333 مشاهده پرسش
    با سلام و خسته نباشید خدمت دکتر جباری.اقای دکتر بنده رفتم ازمایش دادم وخواستم اگه ممکنه نگاهی به جواب ازمایشم بکنید وبفرمایید مشکلی دارم یا نه.و چندسوال درمورد ازمایشام داشتم که ممنون میشم راهنمایی بفرمایید.1.اقای دکتر یه نفر ازمایشامو دیدگفت که هپاتیت رو زده برات مثبت ولی این مال اینه که تو بچگی واکسنشو زدی.خواستم بپرسم اقای دکتر کدوم هپاتیت رو برام زده مثبت؟چون من تو بچگی واکسن هپاتیت Bرو زدم.میترسم یه هپاتیت دیگه ام مثبت باشه.2 .اقای دکتر اگر من بالفرض هر نوع سرطانی داشته باشم مثلا سرطان پروستات و بیضه و..از جواب ازمایشام،معلومه یا این ازمایشام،برخی ازانواع سرطان رو مشخص میکنه؟3.اقای دکتر من میخوام مطمئن بشم هیچ گونه سرطانی ندارم حتی سرطانهایی که خیلی بعیده من تو سن 18 سالگی بگیرم .مثل سرطان پروستات وبیضه و..؛ چون من سابقه خودارضایی افراطی داشتم.بااینکه فرمودید که حتی خودارضایی افراطی هم باعث سرطان پروستات و.. نمیشه اما با اینحال میخوام خیال خودم رو راحت کنم.برای همین خواستم بپرسم وجود هر نوع سرطان رو میشه از این ازمایشام که براتون فرستادم تشخیص داد یا خیر؟و اگر جواب خیر است بفرمایید کدوم سرطان ها رو از روی جواب ازمایشام نمیشه با اطمینان تشخیص داد.4.به طور ویژه در مورد سرطان بیضه و پروستات و کلا سرطان های مربوط به دستگاه تناسلی بفرمایید چطوری میتونم بفهمم که این نوع سرطان ها رو ندارم؟یعنی چه ازمایش های دیگه ای به جز این هایی که فرستادم باید برم بدم تا بفهمم مثلا سرطان پروستات یا بیضه و کلا سرطان های مربوط به دستگاه تناسلی رو ندارم؟.5.اقای دکتر مقداری سوزش ادرار دارم .به نظر شما و با توجه به ازمایش هام ،چه دلیلی میتونه داشته باشه این سوزش.وباید چیکار کنم.با تشکر.اقای دکتر خواهش میکنم که به هر سوالم جداگانه پاسخ دهید تا مطلب خوب برام جا بیفته.ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۲ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      1.اقای دکتر یه نفر ازمایشامو دیدگفت که هپاتیت رو زده برات مثبت ولی این مال اینه که تو بچگی واکسنشو زدی.خواستم بپرسم اقای دکتر کدوم هپاتیت رو برام زده مثبت؟....................آزمایشات منفی است
      2 .اقای دکتر اگر من بالفرض هر نوع سرطانی داشته باشم مثلا سرطان پروستات و بیضه و..از جواب ازمایشام،معلومه یا این ازمایشام،برخی ازانواع سرطان رو مشخص میکنه؟.............................در این آزمایشات موردی برای سرطان ها نیست
      3.اقای دکتر من میخوام مطمئن بشم هیچ گونه سرطانی ندارم حتی سرطانهایی که خیلی بعیده من تو سن 18 سالگی بگیرم .مثل سرطان پروستات وبیضه و..؛ چون من سابقه خودارضایی افراطی داشتم.بااینکه فرمودید که حتی خودارضایی افراطی هم باعث سرطان پروستات و.. نمیشه اما با اینحال میخوام خیال خودم رو راحت کنم.برای همین خواستم بپرسم وجود هر نوع سرطان رو میشه از این ازمایشام که براتون فرستادم تشخیص داد یا خیر؟......................................خیر
      و اگر جواب خیر است بفرمایید کدوم سرطان ها رو از روی جواب ازمایشام نمیشه با اطمینان تشخیص داد........................................هیچ سرطان مزبوط به سیستم ادراری
      4.به طور ویژه در مورد سرطان بیضه و پروستات و کلا سرطان های مربوط به دستگاه تناسلی بفرمایید چطوری میتونم بفهمم که این نوع سرطان ها رو ندارم؟..........................آزمایش PSA, Alfa Feto Protein, Beta HCG,LDH
      5.اقای دکتر مقداری سوزش ادرار دارم .به نظر شما و با توجه به ازمایش هام ،چه دلیلی میتونه داشته باشه این سوزش.وباید چیکار کنم....................................اینجا که آزمایش ادرار نرمال هست. آب زیاد بنوشید
  • تصویر کاربر ح جمعه ۱۲ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 268 مشاهده پرسش
    باسلام؛ مدت مدیدی ازقرص نوروتریپتلین وبعلت نوسان فشار ازپرپانول40 استفاده میکنم مدت 3ماه است نوروتریپتلین راقطع کرده ام ولی پروپانول رامیخورم وحدود چندماهیست که تمایل جنسیم بسیار کم شده وبهمین دلیل نعوظ هم نداشته ام وچون درمقاله جناب عالی خوانده ام که مصرف پروپانول یکی ازدلایل ناتوانی جنسی میباشد خواستم سئوال کنم چنانچه مصرف این قرص راقطع کنم ممکن است این عارضه برطرف گردد.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۲ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      البته که قطع پروپرانولول خیلی موثر است ولی بشرطی که علل دیگری بویژه علل روانی برایتان مطرح نباشد
  • تصویر کاربر نوید جمعه ۱۲ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 278 مشاهده پرسش
    ببخشید من قبلا برگ آزمایش براتون ارسال کردم
    گفتین دوباره آزمایش بدم
    فقط یه مسئله ایی آیا این مشکل قابل حل شدن هست؟! من استعمال قلیان و اضافه وزن هم دارم که با تحقیق توی اینترنت متوجه شدم یکی از علل این مشکل هست. به نظرتون ممکنه این مشکل باعث بشه نتونم بچه دار بشم؟! البته خوب از روز آزمایش قلیان کنار گذاشتم و رژیم غذایی و ورزش رو توی برنامه روزانه ام قرار دادم و گفتم یک هفته دیگه آزمایش اسپرم مجدد بدم به نظرتون قرصی هم نیاز هست الان استفاده کنم؟!
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۲ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      سلا
      فقط یه مسئله ایی آیا این مشکل قابل حل شدن هست؟!.....................................در برخی موارد بله و نه همیشه
      به نظرتون ممکنه این مشکل باعث بشه نتونم بچه دار بشم؟!................................شاید نیاز به IVF یا همان لقاح آزمایشگه بشه
      به نظرتون قرصی هم نیاز هست الان استفاده کنم؟!....................فرتیل پلاس و آمپول های HCGشاید کمک کننده باشند
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین دوشنبه ۱ تیر ۵ تعداد بازدید: 724 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط