اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (68 امتیاز)
  • تصویر کاربر سعید دوشنبه ۱۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 26270 مشاهده پرسش
    سلام دکتر جان من قبلا این سوال را از شما پرسیدم که:
    میخواستم بدونم چه مدت بعداز نزدیکی ادرار به طور کل خارج میشه.
    و جواب شما: بعد از اولین دفعه ادرار تخلیه میشه.
    اما من بعد از 4 الی6 بار ادرار هنوز متوجه مایع لیزی میشوم .
    آیا این مایع منی است؟اگر هست یعنی غسل من باطل شده ؟ وباید منتظر باشم تا بعد از 6 بار ادرار غسل کنم یا بعد از همان دفعه اول ادرار میتوانم غسل کنم؟با اینکه ممکنه تا 6 دفعه ادرار متوجه مایع لیزی بشم و از بدنم خارج بشه؟
    من بعد از 6 بار ادرار تقریبا متوجه اون مایع لیز نمیشم.
    متشکرم .اگر ممکن است جواب سوالم را هر چه زودتر بدهید.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۶ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      بعد از ادرار کردن و نیز استبرا هر مایعی که از بدن خارج شود نه تنها نیاز به غسل ندارد بلکه پاک است . این ترشحات منی نبوده و ترشحات غدد مستقر در مجرای ادراری است
    2. تصویر کاربر سعید دوشنبه ۶ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      دکتر جان من فک میکنم شما سوال منو متوجه نشدید.من بعد از نزدیکی تا 6 دفعه که دستشویی میرم مایعی از بدنم خارج میشه که، فکر میکنم منیه و تا بعد از 6 بار ادرار غسل نمیکنم. قبلا ازتون پرسیدم که چند وقت بعد از نزدیکی مایع منی از بدنم خارج میشه شما گفتید با اولین ادرار خارج میشه ولی من بعد از پنجمین ادرار هم مایع لیزی ازم میاد و تا 6 7 بار هم ادامه داره ولی بعد از اون دیگه نمیاد. حالا اگر از نظر شما ترشحات معمولیه چرا فقط زمانی ک نزدیکی میکنم و چرا تا 6 بار مایع میاد.؟؟ لطفا بگویید ک چ زمان بعد از نزدیکی میتوانم غسل کنم ایا بعد از اولین ادرار یا بعد از 6 بار؟؟؟ متشکرم
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۳ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      بعد از اولین ادرار
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر زهرا دوشنبه ۶ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 301 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر من امروز رفتم پیش پزشکم همین پماد هیدروکورتیزون رو برام تجویز کرد.ایشون دراین جلسه ویزیت تشخیص شمارو دادند وگفتند که احتمالا حساسیت هستش.( همین جور که قبلا عرض کردم من هیچ عفونتی ندارم فقط بیرون واژنم سوزش شدید واحساس خشکی پوست دارم وگاهی اوقات که شدیدبشه خارشم دارم )آقای دکتر من عکس روی سایت شمارو به دکترم نشون دادم (مربوط به وستیبولار پاپیلوملار)گفتم من هم همچین زائده ای رو رو پوستم دارم خانم دکتر؟ایشون گفتن بله اما خفیفه.بعد گفتن احتمال داره سوزش وخارشت به خاطر تحریک اینا باشه!این حرف دکترم از نظرشما صحیحه؟واینکه ممکنه این زائدگی ایجادشده که عین عکس منتهی خفیف ترشه اصلا وستیبولار نباشه وبه خاطر اگزما باشه وبعد مصرف هیدروکورتیزون برطرف بشه؟وسوال آخرم اینکه اصلا اگرم باشه ممکنه بیشترشه و شکل واژنم رو بدفرم کنه یامشکل برام ایجادکنه یا اگرباردارشدم نتونم زایمان طبیعی داشته باشم.خواهش میکنم آقای دکتر به همه سوالاتم پاسخ کامل دهید.خیلی استرس دارم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۶ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      نه قطعا اینطور نیست که پیشرفت کند و بد شکل شود و برای زایمان مشکل ساز شود. شیدم اگزما بقول شما باشد. بهتره وقتی حمام می روید اون ناحیه را با شامپو بچه شستشو دهید نه صابون تا پوستش خشک نشه و با لوسیون بدن بچه هم بعد از استحمام مختصری آغشته کنید تا خشک نماند البته خیلی خیلی کم
  • تصویر کاربر Yas یکشنبه ۵ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 246 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر یه سوال داشتم من این هفته قراره ازمایش اسپرم رو انجام بدم ولی چون سه هفته هست که جنب نشدم این شنبه رو خودارضایی کردم حالا با این حال میتونم برای چهارشنبه این تست رو انجام بدم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۵ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      بله می توانید
  • تصویر کاربر محمدرضا یکشنبه ۵ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 265 مشاهده پرسش
    سلام دکتر خسته نباشید من مردی 27 ساله هستم که در حین رابطه و بعد از ان به یک جور خستگی و کرختی دچار میشم بطوری که تمام قوای جسمیم تحلیل میره و باید حتما استراحت کنم یا بخوابم و گاهی دچار زود انزالی هم هستم ممنون میشم کمکم کنید باتشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۵ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      در مورد زود انزالی می توانید از بی حس کننده های موضعی استفاده کنید
      حس کرختی و خستگی که بعد از رابطه دارید امری طبیعی است و بیماری محسوب نمی شود
  • تصویر کاربر زهرا یکشنبه ۵ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 290 مشاهده پرسش
    قای دکتر پس یعنی هیچ نوع سوزش وخارشی ندارد این بیماری؟پس این زائده هایی که عینن مشابه عکس است چیست؟یعنی ممکن از حساسیت هم عین این عکس باشد؟یاممکن است هم این بیماری رو داشته باشم هم حساسیت ایجادشده باشد.بعد اگر حساسیت باشد باچه پمادی خوب میشود.من حدود4ماه پیش تست پاپ اسمیر دادم مشکلی نداشت فقط دکتر گفتن کمی قارچ دارم وقرص داکسی ساکلین و مترونیدازول دادن دقیقا ازاون به بعد مشکل من شروع شد و تابه امروز ادامه داره.البته تو این مدت3بارپیش پزشکم مراجعه کردم اصلا عفونت قارچی نداشتم.فقط سوزش خارج واژن دارم مخصوصا صبح هاکه ازخواب پامیشم ودستشویی میروم وشبها قبل خواب بعداز اینکه از دستشویی میام میخوام بخوابم سوزش بیرونی واژنم شروع میشه.100%هم از قسمت بیرونی واژنم است.وهمون طورکه عرض کردم تصویرشم هم عینا تصویر موجود در سایت است.خواهش میکنم برام کامل توضیح دهید.وکمک کنید استرسم از بین برود چون اصلا نمیتونم بااین استرس درس بخونم.اگرممکنه به تک تک سوالاتم پاسخ دهید.منشکراز بزرگواریتون آقای دکت
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۵ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      نکته کلیدی مشکل شما تشخیص صحیح هست اگر بر اساس صحبت های شما فرض کنیم که وستیبولار پاپیلوماتوز دارید و هیچ عفونت قارچی و ..ندارید لذا مشکل شما بیشتر حساسیت به نظر می رسد که با پماد هیدروکورتیزون روزی یک بار با حداقل میزان بهبود می یابد البته مواد شویند و جنس لباس زیر را هم بایستی مد نظر داشت که عامل این خارش نباشند.
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین سه شنبه ۲ تیر ۵ تعداد بازدید: 726 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط