اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (68 امتیاز)
  • تصویر کاربر Mahdi جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 979 مشاهده پرسش
    سلام
    من جوان 26 ساله ای هستم که با حتی کوچکترین صدا تحریک میشوم و سریع نعوذ میکنم. پنج ساله که ازدواج کردیم همسرم خیلی به ارتباط جنسی میلی نشون نمیده یعنی اگه تا هفته ها ازش درخواست نکنم اون سمتم نمیآد خیلی اوقات که من مثلا هفته ای دو بار ازش درخواست میکنم میگه چه خبره هر شب هر شب . مغرور نیست اما به ارتباط تن نمیده من هم که با هر چیزی خیلی خیلی زود تحریک میشم دارم اذیت میشم گاهی اوقات هم از روی بیچارگی به خ... روی میآرم. میخواستم ببینم من زیاد خواهم یا همسرم سرد مزاج آیا دارویی هست که از شهوتم کم کنه دیگه داره افسارش از دستم در میره .متشکرم
    (خواهشا با ایمیل جواب بدین ممنون)
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      البته نمی توان یکطرفه قضاوت کرد و بایستی حرف های همسرت را هم شنید. ولی بر فرض اگر صحبت ها و برداشت شما صحیح باشد به نظر من شما مشکلی ندارید و همسرتان نیازبه مشاوره و ریشه یابی این مشکل دارند تا برطرف شود
  • تصویر کاربر محمد جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 623 مشاهده پرسش
    با سلام به آقای دکتر و آرزوی سلامتی
    من یک آقايه 32 ساله و مجردم.از وقتی که یادمه دور تا دورکلاهک آلت تناسليم پر از دونه های ریز و به رنگ پوسته آلته.چون تا حالا دچار خارش،سوزش ویا دردی نشده ام به دکتر مراجعه نکردم.ولی چون الان در شرف ازدواجم ،از این بابت نگران شدم وبه دکتر رفتم.دکتر گفت که این بر اثر نزدیکیه و یک محلول خارجی بنام verrumal رو تجویز کرد.لازمه بگم تا الان با کسی رابطه جنسی نداشته ام.با جستجویی که تو سایتهای مختلف کردم مثل اینکه اسمه این بیماری پاپول مرواریدیه و نیازی به درمان نداره..ميخاستم نظر شما رو بدونم و چه نوع درمانی رو شما پیشنهاد میکنید .یک عکس هم که شبیه همین مورد هست براتون میفرستم.از زحمات شما بینهایت سپاسگذارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      بله درست تشخیص دادید این ها پاپول کرواریدی هستند و نیازی به درمان ندارند
  • تصویر کاربر mf یکشنبه ۸ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 252 مشاهده پرسش
    سلام من 34 سالمه. یک کیست حاوی اسپرم در سمت چپ دارم که همزمان واریکوسل خفیف هم تشخیص داده شده آیا احتمال دارد که بعد از عمل مشکلی برای بارور شدن بوجود بیاید در ضمن درد خفیف و پنهانی که هم از ناحیه پایین شکمم و هم از بیضه سمت چپم احساس می شود
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۸ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      با سلام و تبریک سال نو و آرزوی سلامتی
      جراحی کیست می تواند منجر به انسداداحتمالی لوله های انتقال اسپرم و در نهایت اختلال در باروری شوند لذا برای کسی که قصد بچه دارشدن دارد جراحی کیست توصیه نمی شود
  • تصویر کاربر salar یکشنبه ۸ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 232 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر تستسترون تا چه مقدار تزریقش عوارض داره عوارضش چه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۸ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      با سلام و تبریک سال نو و آرزوی سلامتی
      تستوسترون به هر میزانی برای کسی که میزان تستوسترون در خونش نرمال هست ضرر دارد
  • تصویر کاربر حسين یکشنبه ۸ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 288 مشاهده پرسش
    باسلام خدمت اقاي دكتر
    خسته نباشيد
    ببخشيد من ١٨ سالمه ولي قدم١٦٨ است و وزنم ٥٢ دوس دارم قدم بلند تَر بشه بايد چ كار كنم من ديدم رفيق هايم از قرص هاي ال ارژنين و نچرال بونتي و نچرال ولث استفاده كردند و چن سانتي ٣ ال٥ أضافه شدن
    بنظرتون كدوم قرص مؤثر است؟
    واگر بخوام مصرف كنم عوارض خطرناك نداره؟
    ممنون ميشم جواب دو سال ام رو بديد
    باتشكر اقاي دكتر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۸ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      با سلام و تبریک سال نو و آرزوی سلامتی
      قبل از مصرف هر دارویی با متخصص غدد حتما مشورت کنید
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین سه شنبه ۲ تیر ۵ تعداد بازدید: 726 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط