اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (68 امتیاز)
  • تصویر کاربر مجید جمعه ۱۱ دی ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 406 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر وقت بخیر 2 سوال از حضورتان داشتم سوال اول: من به علت کمر درد در ناحیه انتهایی کمر به پزشک متخصصرارتوپدی مراجعه کردم و برای فیزیو تراپی به اضافه لیزر برای درمان کمر دردم تجویز کردند چون ما فرزندی نداریم و برای باروری هم اقدام کرده ایم آیا لیزر اثر منفی بر روی اسپرم و باروری ام دارد ؟ سوال دوم می توانم در طی 10 جلسه ای که این لیزر درمانی را انجام می دهم برای بارداری رابطه (آمیزش) داشته باشم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۱ دی ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      لیزر اگر سطحی باشد و ارتباطی با نواحی تناسلی نداشته باشد مشکلی ایجاد نمی کند البته به نوع لیزر و میزان نفوذ پذیری آن نیز بستگی دارد لذا همان پزشک اروتوپد بهتر می تواند کمک تان کند
  • تصویر کاربر محسن سه شنبه ۸ دی ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 266 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر .خسته نباشید.بنده بعد از مراجعت از مطب شما بفاصله بعددوروز برای اولین بار قضیه رو باخواهر پزرگترم که 9 سال از من بزگتره و 31 سالشه درمیون گذاشتم و کاملا درک کرد که من بخوام به خاطر مشکل روانی بیضه هام رو وردارم اما راستش قضیه رو با تصمیم قبلی خودم و مشاوره خواهرم به یه شکل دیگه برای پدر و مادرم مطرح کردم چون طبق شناخت خودم و خواهرم هر دو به این نتیجه رسیدیم که بسیار سخته که اونا به خاطر مشکل روانی قبول کنن این قضیه رو باهاش کنار بیان.نتیجتا من گفتم که به خاطر بیماریه.ا.نا هم قبول کردن و هیچ مشکلی نداشتن.ببینید اقای دکتر بنده 22 سالمه از هر لحاظ شرعی و قانونی مختار و بالغ شناخته میشم و طبق قانون دیگه نیاز به اجازه از کسی ندارم و خودم میتونم بدون اطلاع و اجازه هرشخص دیگری برای زندگیم تصمیم بگیرم.بنده میتونم همون طور که گفتم و البته به معیت خواهرم به عنوان شاهد پای اون سندی رو که بهتون گفتم رو امضا و اثر انگشت کنم.خواهرم هم انجام خواهد داد.و در اون سند حق هر گونه شکایت و اعتراض رو در هر زمان و هر مکانی از خودم و هرکس که مدعی نماینده من بودنه سلب کنم من جمله پدر و مادرم.هرچند که با توجه به بالغ بودن من و رسیدن به سن قانونی دیگه کسی نمیتونه ادعای نمایندگی من رو بکنه چون نماینده برای محجورین یا همون اطفال صغیره.و ذکر هم خواهم کرد که شما تمام تلاشتون رو برای منصرف کردن بنده کردین واز هیچ کوششی مضایقه نفرمودین و بنده با اختیار و خواست و رضایت تام خودم و بدون هیچگونه عامل یا اهرم خارجی با اگاهی و اشراف کامل از عواقب چنیین عملی اقدام کردم.من حتی حاضرم در حضور خواهرم وشما یک فیلم هم از بنده گرفته بشه و من در اونجا هم تمام این حرفا رو بزنم و تمام حقوق اعتراضی و شکایتی رو از خودم و همه کسانی که مدعی نماینده من بودن رو دارن سلب کنم.و این رو در دفتر اسناد رسمی هم ثبت خواهم کرد .این هایی که بنده گفتم به طور کامل به شما مصونیت قضایی تام میده.م.میتونید استعلام بفرمایید.ولی پدر و مادرم یا قبول نمیکنن که به خاطر مشکل روانی این کار رو بکنم یا اگر با اکراه و اجبار هم قبول کنن مطمئن باشین که خونواده ما برای همیشه متلاشی خواهد شد و بنده هم دیگر قادر به زندگی در ان خانه نخواهم بود.تمام اینها فقط صرفا یک التماس و خواهش عاجزانه است زیرا همه ما به خوبی اگاهیم که هیچ گونه منفعت مادی در این قضیه برای شما وجود ندارد و تنها لطف و بزرگواری شما در حق بنده خواهد بود اگر این کار را انجام بدهید.پدر و مادرم نباید بفهمند که مشکلم روانیست.ممونم بسیار
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۸ دی ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      می توانی یک بار دیگر انگیزه خود را از انجام این کار به طور کامل شرح دهید؟
  • تصویر کاربر ابوالقاسم سه شنبه ۸ دی ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 327 مشاهده پرسش
    با سلا م جناب دکتر بنده 58 سال تمام دارم میل جنسی خوبی دارم ولی داروهایی نظیر گلی بنگلا بیید وآسپرین 80 ومتفورمین 500 و آتورواستاتین 10 و لوزرتان 25مصرف می کنم حدود دو سال ونیم پیش قرص متورال به خاطر استنس موجود در رگ قلبم در روز دو نصفه طبق دستو ر دکتر آنژیو گراف مصرف می کردم که بعدا به دیلتیازم 120 تبدیل شد چرا که به دکتر گفتم ناتوانی جنسی پیدا کرده ام وبه دکتر گفتم سیلدا فیلد 100 می خورم که ایشان دستور دادند در موقع خوردن سیلدافیلد متورال نخورید چون با هم منافات دارند متاسفانه بخاطر پروتین موجو د در کلیه که در آزمایش یک ماه پیش به صفر رسیده بود طبق دستور پزشک دیابت باید قرص پنتوکسی فلین استفاده نمایم و الان هم به خاطرعارضه تنگی کانال نخاعی به خوردن کپسول لوکستا30 وقرص فلوکسیتین20 وویتامین ب6 -40 وکاد ویژل 100 مشغولم لطفا راهنمایی فرمایید قبلا از مساعد ت جناب عالی سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۸ دی ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      توصیه می کنم ازمایشات لازم و سونوگرافی از مثانه و پروستا انجام دهید. بخشی از مشکل ادراری شما به دیابت و بخشی مربوط به پروستات هست. در مورد آلت هم به دلیل دیابت، شار خون و داروهایی است که استفاده می کنید. درمان بر اسا شرایط شما و نیاز شما قابل ارائه هست
  • تصویر کاربر Ali سه شنبه ۸ دی ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 241 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر بعد از یک ماه که از عمل واریکوسلم میگذره که چند روزه در بالای بیضه راستم یه توده نرم هست که شبیه هیدروسله فکر کنم ، البته جابه جا هم میشه و به اندازه ی یه بند انگشت هست حالا میخواستم ببینم این جراحی میخواد یا نه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۸ دی ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      ابتدا تصیه میکنم سونوگرافی انجام دهید تا مشخص شود چی هست
  • تصویر کاربر امیر جمعه ۱۱ دی ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 281 مشاهده پرسش
    باعرض سلام وخسته نباشید. می خواستم نظرتان رادر موردآزمایش اسپرموگرام خودم بدانم البته آزمایش مربوط به 7 ماه قبل است و بعد از ان یک دوره زینک پلاس و ویتامین ث مصرف کرده ام دو ماه است که قرص ویتامین ای و کلومفین اوومید 50 با کارنیتین 250 هم مصرف کرده ام..می خواستم بدانم آیا از نظر جنسی وضعیت من نرمال است یا احتیاج به درمان دارم...حدود یک سال هم هست خانمم حامله نشده است البته سن وی 40 سال است..ممنون
    عکس ارسال نشد.
    Motil sperms 60.4
    Progressive sperms 53.69
    Normal morphology 69
    Round cell 2.02
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۸ دی ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      مطالبی که نوشتید در حد نرمال است
    2. تصویر کاربر امیر سه شنبه ۸ دی ۹۴( 1 دهه پیش)
      با سلام ممنون از جوابتان دکتر بزرگوار
      Round cell دقیقا چیه؟و حد نرمالش چند است؟ قرص هایی که مصرف کرده ام وضعیت اسپرم را بهتر کرده است؟ ممنون
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۱ دی ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      Round cell غالبا سلول های زایای اولیه هستند و گاهی هم گلبول های سفید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین دوشنبه ۱ تیر ۵ تعداد بازدید: 725 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط