اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر ارش پنجشنبه ۲۱ آذر ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 358 مشاهده پرسش
    سلام.روزتون بخير.من تا دو سال پیش شرایط نرمال داشتم تو سکس.التم به موقع راست میشد و همه چیز نرمال بود.تو دو سال اخیر به علت تنها بودن و شرایط سخت زندگی فقط خود ارضایی کردم.الان تقریبا تو این دو سال التم حس خودش رو داره از دست میده زمانی که میخام با کسی هم بستر بشم.حس درونیم خیلی قوی هست و احساسم به پارتنرم خوبه.حتی اون اولش هم در حدود یکی دو دقیقه التم راست میشه ولی خیلی زود بی احساس میشه و میخابه.خودم احساس میکنم به خاطر این دو سالی که خود ارضایی کردم این جوری شدم.شرایط روحی خوبی ندارم اصلا،لطفا بهم کمک کنین و راهنماییم کنین.و اینکه میخاستم بدونم شما مصرف قرص سیلدنافیل رو پیشنهاد میکنین؟ ممنون میشم بنده رو راهنمایی کنین
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۱ آذر ۹۸( 6 سال پیش)
  • تصویر کاربر علی جمعه ۲۲ آذر ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 346 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر آزمایش اسپرموگرام من به شرح ذیل می باشد:
    می خواستم راهنمایی کنید جهت تحرک اسپرم چه دارویی مصرف کنم .
    rapid progression(a):0%
    slow progression(b):25%
    non-progression motility(c):35%
    immotile(d):40
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۲ آذر ۹۸( 6 سال پیش)

      سلام

      کیوتن و ال کارنیتین 500 روزی یک عدد

  • تصویر کاربر علی پنجشنبه ۲۱ آذر ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 387 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر ببخشید یه سوال داشتم آیا بازی کردن با آلت تناسلی بدون خروج منی ضرری دارد؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۱ آذر ۹۸( 6 سال پیش)
      خیر
  • تصویر کاربر سعيد چهارشنبه ۲۰ آذر ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 342 مشاهده پرسش
    با درود و خسته نباشيد
    ٣5 سالِ هستم
    قندخون دارم و از انسولين استفاده مي كنم
    چند ماهي هست كه متوجه پيروني شده ام

    يك ماه هم هست كه تحت نظر دكتر ويتامين e و modacine 1
    استفاده مي كنم
    فعلا كه تغييري در سايز پلاك و نرم شدنش مشاهده نكردم

    خيلي نگران هستم و استرس دارم كه كامل برطرف ميشه يا نه؛
    تحقيق كردم
    مثل اينكه با ( شوك ويوتراپي ) گفتند كه برطرف ميشه؛
    خواستم نظر جناب دكتر رو جويا بشم ...
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۰ آذر ۹۸( 6 سال پیش)
  • تصویر کاربر محمدطاها چهارشنبه ۲۰ آذر ۹۸( 6 سال پیش) تعداد بازدید: 449 مشاهده پرسش
    سلام و عرض ادب خدمت آقای دکتر جباری. من برای استخدام در ارگان های نظامی (سپاه پاسداران) می خواستم گزینش شوم. که در مرحله اورولوژی مقعد رو هم معاینه میکنند. من رابطه جنسی مقعدی داشتم. ولی دخول در حد چند بار و خیلی کم صورت گرفته. مثلا نزدیک 10 بار. و این ماجرا مربوط به 14 و 15 سالگی بنده هست. و از این اتفاق، زگیل تناسلی نصیب من شد که با سالیسیک اسید رفع شد ولی هنوز زگیل ها خیلی خیلی کوچک هستند و حالت چروکیده دارند و تعدادشون 4 یا 5 عدد هست. میخواستم ببینم با این شرایط آیا من در مرحله اورولوژی پزشکی رد می شوم؟ برای تشخیص در صورت لازم بودن میتوانم برایتان عکس بفرستم. باتشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۰ آذر ۹۸( 6 سال پیش)
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر محمدمحمدی دوشنبه ۱۷ آبان ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 307 مشاهده پرسش
    دکتر من قبلا فتخمو عمل کردم..میخاسم بدونم تو معاینات استخدامی مشکلی پیش نیاد؟ایاخودادضایی قابل تشخیصه ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۷ آبان ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      میخاسم بدونم تو معاینات استخدامی مشکلی پیش نیاد؟........................اطلاعی ندارم
      ایاخودادضایی قابل تشخیصه ؟...............................خیر
  • تصویر کاربر عباس دوشنبه ۱۷ آبان ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 312 مشاهده پرسش
    من یکی از بیمارنتان هستم میخواستم بدونم اسپرماتوسل درحدود 7mm باشد درمان میشود یا نه،اصلا نیاز هست که درمان بشه؟ اگه نیاز نیست بعدا مشکل پیش نمیاره؟ ممنون آقای دکتر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۷ آبان ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      نیازی به درمان نیست و مشکلی ایجاد نمی کند
  • تصویر کاربر توحید سه شنبه ۱۱ آبان ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 268 مشاهده پرسش
    اقای دکتر ایا بعد از عمل واریکوسل بیضه ها به حالت نرمال بر می گردند؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۱ آبان ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      از نظ عملکردی غالبا بله ولی از نظر ظاهری خیر
  • تصویر کاربر احمد سه شنبه ۱۱ آبان ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 360 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و خسته نباشید خدمت شما
    آقای دکتر آیا شما با بیمه خدمات درمانی نیروهای مسلح قرارداد دارید؟ در غیر این صورت چند درصد از هزینه بیمارستان و جراحی بر عهده بیمار می باشد؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۱ آبان ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      آقای دکتر آیا شما با بیمه خدمات درمانی نیروهای مسلح قرارداد دارید؟ ....................................خیر
      در غیر این صورت چند درصد از هزینه بیمارستان و جراحی بر عهده بیمار می باشد؟..............................از سازمان بیمه خدمات درمانی نیروهای مسلح سوال کنید
  • تصویر کاربر علی سه شنبه ۴ آبان ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 373 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر.متشکر از وقتی که می گذارید.پسر 13 ماه ای دارم که از 8 ماهگی متخصص کودکان گفتند یک سونو برای بیضه انجام بدهیم.جواب سونو اندازه بیضه نرمال و داخل اسکروتوم بود.به متخصص ارولوژی مراجعه کردیم و ایشان گفتند بیضه متحرک است ولی در خانه تحت نظر داشته باشید و بهتره عمل بشه چون در معاینه که بیضه را می دوشم زیاد در کیسه باقی نمی مانه.و از من پرسیدن چپ بیشتر بالا هست یا راست و الان ما بسیار در تصمیم گیری مردد هستیم که ایا اصلا این بچه نیاز به عمل دارد و اینکه من چه طور بر اساس مشاهده ام بگم راست رو عمل کنید یا چپ یا هردو!؟ و سوال بعدیم که بسیار من را از عمل نگران کرده ایشان گفتند درصدی احتمال تحلیل رفتن بیضه بعد از عمل وجود داره.ایا این تحلیل موجب از دست رفتن صفات ثانویه مانند صدای مردانه و موی مردانه خواهد شد؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۴ آبان ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      اگر براساس مشاهدات شما در منزل بیضه ها غالبا در کیسه ی بیضه مشاهده می شوند نیازی به عمل نیست و در بیضه های متحرک تحلیل بیضه رخ نمی دهد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط