اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر بهنام یکشنبه ۱۳ مهر ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 965 مشاهده پرسش
    با سلام
    جناب آقای دکتر
    من مردی 43 ساله هستم که حدود شش سال است شبها حتما برای اردار کردن بیدار میشوم ، در طول روز هم هر سه تا حداکثر چهار ساعت یک بار حتما باید ستشویی بروم در صورتی که ادرار زیادی نداشته ام
    در واقع هر سه چهار ساعت یکبار احساس نیاز به تخلیه ادرار دارم ، مانند کسی شده ام که مثانه اش کوچک شده است و زود به زود باید تخلیه کند
    در طول این مدت آزمایشهای متعددی داده ام و سونوگرافی کرده ام ولی همه چیز طبیعی است
    اندازه پروستات ، در دو سه نوبت که سونوگرافی کرده ام طبیعی بوده است
    تخلیه بطور کامل انجام می شود و حجم ادراری که در مثانه جمع و تخلیه می شود طبیعی است
    هنگام ادرار سوزش و یا درد خاصی ندارم فقط احساس نگهداشتن ادرا آزار دهنده است
    آزمایش کامل ادرار داده ام ولی موردی نداشته است و همه چیز نرمال بوده است
    اخیرا آزمایش psa داده ام ولی در حد نرمال است
    تاکنون نزدیکی از راه مقعدی انجام نداده ام و فقط با همسرم رابطه داشته ام
    تنها موردی که در مورد رابطه جنسی بوده است که نمی دانم تاثیری بر این موضوع دارد یا نه این است که حدود شش هفت سال پیش که همسرم باردار بود ، من نیاز شدیدی به رابطه جنسی داشتم ولی او از نظر روحی و جسمی آمادگی لازم را نداشت و در آن مدت من بسیار بسیار اذیت شدم (یعنی در چنین مواقعی الات به حالت نعوظ در می آمد و مایع بدون رنگ و بویی که همیشه قبل از انزال بطور طبیعی خارج می شود ، از آن خارج می شد ولی چون امکان نزدیکی نبود پس از مدتی از حالت نعوظ خارج می شد و هر سه تا چهار بار ، یکبار اماکن نزدیکی و انزال رخ می داد و این از نظر روانی نیز برایم ازار دهنده بود )
    هم اکنون موضوعی که ازار دهنده است این است که شبها پس از سه تا چهار ساعت خواب ، در حالی از خواب بیدار می شوم که دندانهایم را بر روی هم فشار داده ام تا از خواب بیدار نشوم و همچنین آلات به حالت نعوظ کامل در آمده است ، احساس شدید نیاز به تخلیه ادرار دارم ، که پس از تخلیه راحت می شوم ، این در حالی است که ادرار کمی داشته ام
    خوردن گردو ، پیاز و بخصوص پیاز داغ ، فلفل ، حتی به مقدار کم هم ، این حالت را بسیار شدید و آزار دهنده می کند یعنی شب در حالی که دندانهایم را بر روی هم فشرده ام از خواب بیدار می شوم
    جناب آقای دکتر
    این حالت باعث شده خواب عمیق و کاملی نداشته باشم و در طول روز خسته ام و فعالیت موثری ندارم
    همچنین عادت کرده ام برای کم تر رفتن به دستشویی کمتر مایعات و آب بخورم و می ترسم بر روی کلیه اثر سوء بگذارد
    من مهندس هستم و شغلم به گونه ی است که از طرف محل کارم ماموریت روزانه می روم ولی چون احتیاج به دستشویی دارم سعی می کنم کمتر ماموریت بروم

    جناب اقای دکتر
    اگر راهنایی کامل بفرمایید لطف بزرگی در حقم کرده اید
    behresan@gmail.com
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۳ مهر ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      با دارو می توان شب ادراری تان را کنترل کرد ولی هر 3 یا 4 ساعت در روز ادرار کردن طبیعی است
  • تصویر کاربر محمد سه شنبه ۸ مهر ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 344 مشاهده پرسش
    سلام
    بنده چند روزیست از سایت شما پیگیر بیماریه خود که فکر میکنم واریکوسل می باشد هستم و فردا وقت گرفتم که حضور شما بیام ولی یک سوال غیر از بیماریه خود و خارج از تخصص این سایت داشتم واین هم از رو عتماد به شما میخواهم بپرسم
    از شما خواهش دارم که یک پزشک متخصص خوب برای درد کف پا و دست معرفی کنید اگر مغدور ا لطفا شماره تلفن و نام دکتر........................بسیار متشکرم.............
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۸ مهر ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      ممنون از اعتماد شما ولی متاسفانه من پزشکی را در این زیمنه نمی شناسم. متاسفم که نتوانستم کمکی در این خصوصو به شما بکنم
  • تصویر کاربر میلاد چهارشنبه ۹ مهر ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 340 مشاهده پرسش
    با سلام وخسته نباشید خدمت جناب آقای دکتر بنده 33 سال سن دارم و حدود 6 سالی میشه که مثه قبل نیستم و میل جنسی ام وقوای بدنی ام خیلی کم شده که این مسئله به شدت بنده را آزار می دهد سرکار ویا ورزش بدنم کم می آورد در صورتیکه قبلا اینگونه نبودم و بدنم همیشه گرم بود ولی الان اکثر مواقع مثل مرده ها سرد و بی روح می باشم و آلتم هم در اکثر مواقع در حالت انقباض شدید است مدتی پیش به دکتر اعصاب و روان هم مراجعه کردم ومشکلم را گفتم قرص وانلافاکسین وهالوپریدول تجویز کردن وگفتن ابتدا باید مشکل روحیت خوب شود آزمایش تیرویید وتستسترون هم دادم مشکلی نداشتم قابل ذکر است که وقتی مثلا قرص ویتامین ای می خورم کمی میل جنسی ام زیاد شده وبدنم گرمی خاصی پیدا کرده و تمام مشکلات روحی وجنسی وهمه چیزم خوب و نرمال می شود ولی خوردن این قرص کافی نیست چون مدت زمان خیلی کمی خوب می شوم جناب آقای دکتر مشکل بنده از چیست ؟آیا با خوردن قرصهای افزایش میل جنسی خوب می شوم؟اگر جوابتان مثبت است در صورت امکان قرص خوب و بدون عوارض معرفی کنید چون واقعا حس پیری شدید در این سن دارم با تشکر و سپاس فراوان از شما دکتر عزیز
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۹ مهر ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      اگر تست های تیروئید و تستوسترون نرمال بوده است مشکل شما ریشه روانی دارد و بایستی آنرا ریشه یابی و برطرف نمائید
  • تصویر کاربر مهدي دوشنبه ۷ مهر ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 315 مشاهده پرسش
    با سلام
    اقاي دكتر من اين سونو رو نشون دادم كه تشخيص داده هم عفونت دارم هم پروستات؟نظر شما چيه؟
    شما مشكلي در اين سونو مي بينيد يا نه؟
    با تشكر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۷ مهر ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      مشکلی در این سونوگرافی نیست
  • تصویر کاربر سعید دوشنبه ۷ مهر ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 330 مشاهده پرسش
    درود.
    بنده و خانمم بدون استثنا هر شب رابطه داریم. لذا از همدیگر بسیار بسیار راضی هستیم. هر دوی ما به چنین رابطه ای که هر شب تکرار می شود، نیاز مبرم داریم.
    شاید بگید باید تعداد رابطه ها رو کمتر کرد. ببخشیدا اما ما چنین قصدی نداریم اصلا.
    برای من که هر شب انزال دارم و منی ازم خارج میشه، چی خوبه بخورم که تقویت بشم؟ مکملی؟ مولتی ویتامینی؟ چی؟ و بفرمایید چه تعداد قرص باید بخرم و بخورم و چه برندی؟
    ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۷ مهر ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      خدا قوت، بهتره با متخصص طب سنتی برای دریافت مواد مقوی اقدام کنید
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین سه شنبه ۲۶ خرداد ۵ تعداد بازدید: 724 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط