اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر فرجی چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 356 مشاهده پرسش
    سلام
    اقای دکتر خسته نباشید من هیچ مشکلی ندارم بزرگترین مشکلم فقط زود ارضایی که خواستم بپرسم که چیکار باید کنم میترسم واس ازدواج به مشکل بخورم .مجرد هستم 25 ساله.اگه لطف کنی راهنماییم کنی ممنون میشم/
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      زودانزالی درمان قطعی ندارد ولی با درواروهایی مثل بیحس کننده های موضعی و قرص هایی مثل پاروکستین و سرترالین می توان آنرا کنترل کرد ولی تا زمانی که دارو مصرف می کنید موثر است و با قطع دارو مشکل مجددا ظاهر می شود
      اسپری لیدوکائین 10% یا کرم زیالا-پی یکی از این داروهاست. 20 تا 25 دقیقه قبل از مقاربت و حتی قبل از سفت شدن آلت به کلاهک آلت یا کلاهک به اضافه نیمه انتهایی آلت یا تمام آلت (بر حسب شدت زود انزالی و میزان سفتی آلت). اگر از کاندوم استفاده نمی کنید بعد از احساس بی حسی و قبل از شروع روابط جنسی آلت خود را بشورید.
  • تصویر کاربر مهرداد چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 304 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر خسته نباشید 2 تا سوال ازتون داشتم اول اینکه من گوشی موبایلم را توی جیب شلوارم میزارم می خواستم بدونم ایا باعث سرطان بیضه و دیگر سرطان ها و همین طور ناباروری و کلا باعث ایجاد مشکلی میشه یا نه و سوال دومم اینه که می خواستم بدونم دلیل اینکه در ایران ناباروری اینقدر زیاد شده چیه و دلایلشو برای من لطفا بنویسید ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      سرطان خیر ولی ناباروری شاید بعبارتی بهتره دور از بیضه باشد
      البته اینکه زیاد شده یا ه را من آماری ندارم اما آلودگی های زیست محیطی و روانی بی تاثیر نیستند
  • تصویر کاربر علی چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 313 مشاهده پرسش
    باسلام وارزوی توفیق وطول مر برای حضرتعالی..اقای دکتر توروخدا خواهشا راهنماییم کنین اعصابم حسابی بهم ریخته بنده چندین مرتبه دیگه مزاحمتون شذم من بیضه چپم اندازه یک تخم مرغ راستم هم نصف اندازه چپ .واریکوسل چپ هم عمل کردم .ایا برای ازدواج به مشکل برمیخورم.طول عمر جنسی من چقدره..ایا به فرض مثال یک بیضه هم میشه زندگی جنسی رو ادامه داد..یه ادم چقد میتونه فعالیت جنسی داشته باشه یعنی تا چند سالگی..خواهشا جوابمو بدین چون از لحاظ عصبی بذجور تحت فشارم.باتشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      با نصف یه بیضه سالم هم تا آخر عمر می توان از نظر جنسی فعال بود
  • تصویر کاربر سبحان چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 348 مشاهده پرسش
    باسلام و تشکر از شما به خاطر پاسخ دهیتون.آقای دکتر چی کار کنیم که موبایل باعث عقیم شدنمون نشه چون امروزه دیگه همراه نبودن موبایل کاری نشدنیه بعد سوال دومم اینه که آیا تاثیر امواج موبایل بر روی من که 16، 17 سالمه از یک آدمه30 ساله بیشتره یا نه سوال سومم اینه که بعد از دو سه ساعت که موبایلم توی جیبه راستمه درد بیضه میگیرم آیا به این موضوع مرتبطه یا نه سوال چهارمم اینه که آیا کسی که از این راه عقیم شده آیا قابل درمان هست یا نه؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      خوب موبایل ره تو جیبت نذار
  • تصویر کاربر ماني چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 362 مشاهده پرسش
    با سلام و احترام
    فردي 40 ساله و ساكن هستم. حدود دوسال پيش ازدواج كردم. ميدانم دير زن گرفتم اما دلايل شخصي و خانوادگي دارد. زنم ساكن شهر ديگري بود و ما همانروز ديدار بدنبال عقد رفتيم.از همان ابتدا علاقه زيادي به ازدواج نداشتم اما بخاطر نياز و تنهايي و مسائلي كه هر انساني لازم ميداند ازدواج كردم.البته او بسيار علاقمند بود و اين بيشتر مرا رنج ميدهد چراكه احساس قصور ميكنم. پس از حدود 10 يا 11 ماه ميل به مقاربت با همسرم در من كم مي شد. اما زنم تمايل دارد. بنده خدا حق دارد به اندازه طبيعي رابطه زناشويي داشته باشيم. اما حس ميكنم او جذابيت لازم را براي تحريك و ميل جنسي در من را ندارد. در اين اواخر حتي پيش آمده كه شروع به انجام عمل كرديم اما اصلا نعوظ در من ايجاد نشده! يا كم بوده و در حين عمل خوابيده. بنده خدا عصبي شده و من هم رنج مي برم. ناگفته نماند ايشان در دوهفته اخير كيست تخمدان عمل كردند. لاپراسكوپي و هيستروسكپي. دكترش گفته براي بچه دار شدن بايد زودتر اقدام كنيم وگرنه ممكن است دوباره لوله رحم چسبندگي پيدا كند. من هم مشكل واريكوسل دارم و تحرك اسپرمم كم است كه دكتر ارولوژ قرص داده.
    خيلي ناراحتم و براي همسرم رنج ميبرم. او خانه دار است و بخاطر فاصله زياد با خانواده خود و اختلاف با خانواده من تقريبا تنهاست تا من از سركار برگردم. دلم برايش مي سوزد و دوست دارم او خوشحال باشد. خيلي بچه دوست دارد و معتقد است سرش اينجوري گرم مي شود هم او و هم مقداري عصبي هستيم. لطفا راهنمايي كنيد چه كنيم. آيا بايد به پزشك مراجعه كنم يا به روانشناس. به چه پزشك و چه روانشناسي مراجعه كنم؟ لطفا با نام معرفي كنيد. ايا با اغذيه و دارو قابل حل است؟
    سپاسگزار ميشوم توضيح كامل بفرماييد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      عدم تمایلات جنسی هم می تواند علل جسمی و هم علل روانی داشته باشد ابتدا بایستی با مراجعه به ارولوژیست از نظر جسمی و هورمونی بررسی شوید و اگر سالم بودید سپس به روانشناس مراجعه کنید
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین سه شنبه ۲۶ خرداد ۵ تعداد بازدید: 724 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط