اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر مصطفی چهارشنبه ۱۸ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 284 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر جباری
    پدر من تقریبا هفت ماه پیش عمل فتق انجام داد تو بیمارستان میلاد
    اما متاسفانه دوباره درد داره
    دوباره رفته سونوگرافی و جوابش رو در یک عکس براتون ضمیمه کردم
    لطفا راهنمایی بفرمایید.
    خدا عمرتون بده.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۸ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      عکس بطور صحیح بارگذاری و ارسال نشده است
    2. تصویر کاربر مصطفی چهارشنبه ۱۸ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      Matne azmayesh:

      Left sided grad I varicocele is seen
      Maximum diametr of veins are about 2.3mm during valsalva
      Left sided inguinal hernia is seen

      Tashakor mikonam az lotfetun.
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۸ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      واریکوسل در سن های بالا اهمیت ندارد ولی ظاهرا سمت چپ فتق دارد که اگر درد آزار دهنده هست شاید نیاز به جراحی داشته باشد
    4. تصویر کاربر مصطفی چهارشنبه ۱۸ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      ممنون از لطف جنابعالی
      واریکوسل درد آور نیست؟ و چه عوارضی برای بیمار دارد؟
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۸ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      واریکوسل گرید ۱ درد ایجاد نمی کند و تنها مکلی که در برخی افراد ایجاد می کند تاثیر در باروری هستکه بعید می دانم پدرتان قصد بچه دار شدن داشته باشند
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
  • تصویر کاربر حسن یکشنبه ۲۲ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 322 مشاهده پرسش
    سلام من حسن رمضانی شوراب هستم. ۵سالی بود که درگیر التهاب پروستات بودم .عفونت بالایی داشتم و همین باعث شد که پروستات من خیلی بزرگ بشه. درد سوزش و همچنین وجود خون در ادرار یا به عبارتی دیگه ادرار من کاملا تبدیل به خون شده بود و خون ادرار میکردم. دکتر ارولوژیست و جراح عمومی و… هم مراجعه کردم اما! خوب نشدم. تا اینکه گفتند دیگه درمان نداره و مزمن شده و من درد داشتم وسوزش . شروع به تحقیق و بررسی کردم تا اینکه راهی رو پیدا کردم. راهی ارزان و بسیار بی خطر ” اون راه استفاده از گیاهان دارویی بود که از آنتی بیوتیک ها هم بهتر جواب داد. ۶ماه تمام دارو مصرف کردم و ۶ماه تمام خوراک و … خودم رو نوشتم و مورد ازمایش قرار دادم.به نتیجه رسیده بودم. خیلی از دکترها و محققین در قبال گرفتم پول تحقیق میکنند اما! من مجبور بودم چون: درد و رنج میکشیدم. من در ۲۵سالگی و در اوج جوانی این مشکل رو پیدا کردم و تا ۳۱سالگی با من همراه بود.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۷ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      ممنون از اینکه تجربیات خود را به اشتراک گذاشتید
    2. تصویر کاربر حسن سه شنبه ۱۷ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام آقای دکتر. ممنون از شما که اینقدر توجه دارید به مریض ها.
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۷ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      موفق باشید
    4. تصویر کاربر حسن پنجشنبه ۱۹ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام آقای دکتر میخواست چندتا عکس رو به شما نشان بدم و همینطور چندتا آزمایش. چطوری میشه برای شما ارسال کرد؟ چند تا عکس گرفته شده برای تنگی مجاری ادراری که میخواستم شما نظر بدهبد. چند تا آزمایش هم میخواستم برای شما ارسال کنم و آزمایشات از من نیست و از 2 بیمار دیگر است که ارولوژیست چیزی از این عکس ها فکر کنم نفهمید . اگه کمک کنید ممنون میشم. ایمیل رو اگه لطف کنید سپاسگذارم
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۲ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      از طریق همین بخش بارگذاری و ارسال کنید
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
  • تصویر کاربر مهران سه شنبه ۱۷ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 291 مشاهده پرسش
    با سلام خدمت شما .
    جناب دکتر امکان عود مجدد واریکوسل بعد از عمل وجود داره ?
    و اگر مجدد عود کنه قابل عمل مجدد هست ?
    اگر جوابتون مثبته امکان گرفتن معافیت هست ?
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۷ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      جناب دکتر امکان عود مجدد واریکوسل بعد از عمل وجود داره ? ..............بله
      و اگر مجدد عود کنه قابل عمل مجدد هست ?...................بله
      اگر جوابتون مثبته امکان گرفتن معافیت هست ? .................................................از سازمان نظام وظیفه بایستی بپرسید
  • تصویر کاربر محمد یکشنبه ۱۵ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 257 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید اقای دکتر . من دوتا سوال مهم داشتم
    یکی اینکه به تازگی وقتی تحریک میشم و این تحریک طولانی میشه و سعی میکنم خود ارضایی نکنم . بیضه ی چپم درد میگیره و درد شدیدی هم داره و اصلا دردش کم نمیشه مگه اینکه خود ارضایی کنم اینجوری سریع دردش فروکش میکنه و این دردم نهایتا 2 ساعته
    ادامه داره البته با خود ارضایی سریع خوب میشه ایا مشکلی دارم؟
    سوال دومم اینکه از کجا بفهمم ک بیضه ی مرده دارم و بیضه هام از کار افتادن ایا نداشتم منی میتونه نشون دهنده ی مردن بیضه ها باشه؟
    مرسی بابته وقتی ک میزارین اگه مشکلی نیس جوابتونو به ایمیلم بفرستید
    خیییلی خیییلی ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۵ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      برای سوال اول بایستی بگم مشکلی نیست ولی بهتر است اجازه دهید تا ارضا شوید یا اینکه از تحریک شدن پرهیز کنید
      چیزی به نام مردن بیضه نداریم ولی برای اطلاع از عملکرد بیضه ها می توانید آزمایش اسپرم انجام دهید
  • تصویر کاربر رضا یکشنبه ۱۵ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 229 مشاهده پرسش
    سلام دکتر عزیز خسته نباشید
    من چند روزی میشه بیضه مست چپم درد داره و با اطلاعاتی ک ازسایت شما گرفتم باید واریکوسل باشه
    میخواستم بدونم هزینه عمل و درمانش چقدر میشه
    ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۵ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      هر واریکوسلی الزاما نیاز به درمان ندارد ابتدا توصیه می کنم توسط ارولوژیست معاینه شده و سپس در صورت نیاز آزمایش اسپرم دهید
    2. تصویر کاربر رضا یکشنبه ۱۵ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      با عرض خسته نباشید مجدد
      درد تو بیضه من خیلی زیاده و گاهی اوقات به زیر شکمم منتقل میشه ک حتی گاهی اوقات هنگام راه رفتن اذیت میکنه
      من ساکن مشهد هستم دکتر خوب اگر هست لطفا به من معرفی کنین
      با تشکر از اینکه وقتتون واسه هم نوع و هم وتنتون میذارین
      با آرزو بهترین ها بای شما
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۵ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      ممنون پزشکی را ر مشهد نمی شناسم ولی همه پزشکان خوب است ولی حتما به ارولوژیست مراجعه کنید
    4. تصویر کاربر رضا یکشنبه ۱۵ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      منظورتون همون متخصص کلیه و مجرای ادراری تناسلیه
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۵ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      بله
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین یکشنبه ۲۴ خرداد ۵ تعداد بازدید: 723 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط