اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر امیر دوشنبه ۸ دی ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 416 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر . ازتون بابت مزاحمت دوباره عذرخواهی میکنم.من همون کسی هستم که مشکل انحراف خط ادرار به چپ رو دارم.شما گفتید که طبیعی نیست.میخواستم بگم که من خیلی گشتم ولی تو اینترنت و تمام وبسایت ها هیچ مطلبی راجع به این مشکل پیدا نکردم.انگار که فقط من این مشکلو دارم. دکتر میخواستم ازتون بپرسم که با توجه به اینکه بنده در هنگام دفع ادرار هیچ مشکلی اعم از سوزش خون یا درد و اینها ندارم پس عامل این انحراف چیست و آیا قابل درمان است؟ با چه روشی؟ دکتر خواهشا من را از نگرانی برهانید چون واقعا نمیتونم دیگه با این یکی دردم کنار بیام...
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۸ دی ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      اگر مشکلی ندارید نیازی به درمان نیست گاه نامنظمی های سرسوراخ ادرار باعث این مسئله می شود
  • تصویر کاربر علی دوشنبه ۸ دی ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 351 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر خسته نباشی اقای دکتر من ۲۵سالم محردم اقای دکتر من چند سالی هست فکر میکنم ک ناتوانم چون نمیتونم چون ک وقتی شق بد چند ثانیه ب حال اول خود بازمیگرد سفت نمیشه اینگار استخوننداره خیلی نرم درحالت عادی ۲سانتو در حالت شق ۱۰سانت ایا خیلی کوچیک ایا درمان داره ایا میتونمازدواج کنم من چند سالی هست ک خود ارضاعی میکتم ایا این کار باعث شده بخدا خیلی حالم بده
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۸ دی ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      خودارضایی را کنار بذارید همه چیز درست می شود
  • تصویر کاربر علی دوشنبه ۸ دی ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 294 مشاهده پرسش
    با سلام خدمت دکتر عزیز...من پسرس۱۹ساله هستم ....آلت بنده در هنگام نعوذ رو به بالا و مماس بر شکم میباشد....آیا طبیعی است ؟در غیر این صورت راه درمان چیست ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۸ دی ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      اگر بدون درد بتوان آن را صاف و افقی کرد مشکلی نیست در غیر اینصورت درمانش تنها جراحی است
  • تصویر کاربر محسن دوشنبه ۸ دی ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 368 مشاهده پرسش
    باسلام.آقایی 33 و اهل شیراز. یک سال هست که دچار زگیل درپشت دست و هم در ناحیه تناسلی میباشم ویخ درمانی انجام میدهم .توجه به اینکه در نوجوانی دچار ریزش سراسری موی بدن شدم که البته پس از 7 سال با تزریق کورتن درمان شد پزشک دلیل بهبود نیافتن و عود سریع زگیها را ناشی از بیماری اتوایمیون میداند..در طول این مدت هیچگونه رابطه جنسی با همسرم نداشته ام و مدت 8 ماه هست که با هم زندگی نمیکنیم وایشان 32 ساله اند وبه تازگی فقط یک زگیل در پشت دستشان دارند و در حال در مان هستند.1-نظر شما در مورد مشکل بنده چیست؟2- با مراجعه به جنابعالی درمان زگیلها ی من امکان پذیرهست؟آیا همسرم باید واکسن بزند.3-در شیراز پزشکی مورد تایید شما در این مورد وجود دارد ؟ با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۸ دی ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      1-نظر شما در مورد مشکل بنده چیست؟.......................زگیل های ناحیه تناسلی با زگیل دیگر نواحی بدن از نظر نوع ویروس HPV و نیز میزان خطرات کاملا متفاوت است و سرایت زگیل بدن به ناحیه تناسلی امری ناشایع است.
      2- با مراجعه به جنابعالی درمان زگیلها ی من امکان پذیرهست؟...............درمان زگیل ها کار سختی نیست و نلی نمی توان جلوی عود را گرفت مگر با تقویت سیستم ایمنی
      آیا همسرم باید واکسن بزند.........اگر زگیل تناسلی نیست و زگیل بدن هست نیازی به تزریق ولکسن نیست
      .3-در شیراز پزشکی مورد تایید شما در این مورد وجود دارد ؟................برای زگیل تناسلی به دکتر میرکاظمی می توانید مراجعه کنید07112341412
  • تصویر کاربر سعيد دوشنبه ۸ دی ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 443 مشاهده پرسش
    سلام آقاي دكتر من ١٧سال دارم و تا ٢هفته پيش روزي ١بار خود ارضايي ميكردم تا فهميدم گناه كبيره است تركش كردم ولي وقتي خود ارضايي ميكردم مني اصلاً نميپاشيد فقط ريخته ميشد آيا با ترك خودارضايي درست ميشود؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۸ دی ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      بله درست می شود. در ضمن خوشحالم که خودارضایی را ترک نموده اید
    2. تصویر کاربر سعيد دوشنبه ۸ دی ۹۳( 1 دهه پیش)
      خودمم خيلي خوشحالم ممنون
      پس خيالم راحت باشه؟
      پاشش و حجم مني بيشتر ميشود؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۸ دی ۹۳( 1 دهه پیش)
      بله
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین چهارشنبه ۲۵ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط