اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر مهدي دوشنبه ۵ آبان ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 327 مشاهده پرسش
    سلام دكترجون
    درمان باليزربهتره ياعمل
    هزينه هركدومش چقدره؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۵ آبان ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      جراحی را برای زگیل های خیلی درشت و بزرگ توصیه می کنند که به دیگر روش ها از جمله لیزر جواب نمی دهد وگرنه اگر زیاد بزرگ نباشد جراحی روش اصلا مناسبی نیست
  • تصویر کاربر مسعود دوشنبه ۵ آبان ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 385 مشاهده پرسش
    با سلام
    آیا واریکوسل گرید 3 با آزمایش طبیعی 115 میلیون در آینده تاثیر خود را روی اسپرم می گذارد یعنی اینکه احتمال دارد با همین گرید وضعیت اسپرم طبیعی داشت و نیازی به عمل هم دیگر نباشد و اینکه احتمال دارد به بیضه راست هم سرایت کند ؟
    در آزمایش اسپرم مقدار اسپرم در یک سی سی محاسبه می شود یا در کل مایع منی؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۵ آبان ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      بله احتمال دارد که اسپرم طبیعی باشد و احتمال تاثیر روی اسپرم سایز هردو بیضه را دارد. مقدار اسپرم هم در هر سی سی و هم در کل به محاسبه می شود.
  • تصویر کاربر محسن شنبه ۳ آبان ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 405 مشاهده پرسش
    سلام بنده متاهل هستم 4 سال ازواج کردم و مشکل زود انزالی دارم و وقتی که sexانجام میدم تا 3بار ارضا میشم و این غذیه خیلی
    ناراحتم میکنه و از اسپری . کاندوم انواع مختلف حتی قویترینش هیچ تاثیری نداره لطفا من رو راهنمایی کنید با تشکر فراوان.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۳ آبان ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      شاید طریقه استفاده صحیح از اسپری از نظر زمان و محل کاربرد آن اطلاعات کافی نداشته باشید بهتره مشاوره حضوری از ارولوژیست بگیرید و اگر بازهم بی فایده بود آنوقت از قرص های مربوطه استفاده کنید
  • تصویر کاربر رهجو شنبه ۳ آبان ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 13355 مشاهده پرسش
    با سلام. خانمی 40 ساله هستم 5 سال است ازدواج کرده ام. من خیلی سریع ارضا می شوم و واژنمخیلی مرطوب میشه. در حد 3یا 4 دقیقه تحریک حتی (معذرت می خوام) با تحریک همزمان سینه و کلیتوریس و کلا قسمت خارجی آلتم.این موضوع منو خیلی ناراحت می کنه. حس مسکنم بیمار و غیر طبیعی هستم . همسرم قبل از من با خانم دیگه ای زندگی می کرده. همش میگه خانوما وقتی سنشون میره بالا اینقدر سریع تحریک میشن چون زن سابق من اونقدر دیر ارضا میشد من مجبور بودم از کاندوم استفاده کنم تا زود ارضانشم. حلاصه سر این موضوع که من بخاطر سنم زود ارضا میشم و وازنم خیلی مرطوبه واین حرفا یه کاری می کنه که اصلا حالم از هرچی رابطه ست داره بهم میخوره میخوام رابطمو باهاش قطع کنم. آقای دکتر آیا من مشکل دارم؟ ممنوم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۳ آبان ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      البته زود به ارگاسم رسیدن در خانم ها یک حسن هست نه یک عیب. به نظر من شما مشکلی ندارید البته استفاده از دارو می تواند تا حدی تحریک شما را به تعویق بیاندازد ولی توصیه نمی کنم و لزومی ندارد
  • تصویر کاربر مسعود شنبه ۳ آبان ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 388 مشاهده پرسش
    با سلام خدمت اقاي دكتر
    بنده سوزش در مجرا ادراري دارم بعد از اجابت مزاج بدتر ميشه شب ادراري ندارم تمام ازمايشات از قبيل سوزاك كلاميديا و كشت ادرار را انجام دادم جيزي رويت نشد سونوكرافي مثانه و بروستات جيزي رويت نشد و عادي بود و تنكي هم رويت نشد
    مانند اين است كه سوند در مجرا باشد و سوزش ايجاد مي كنند هستش
    نظر شما رو مي خواستم بدونم ايا بيماري التهاب مثانه مي باشد يا التهاب مجرا ادراري مي باشد ايا درمان دارد و جه دارويي را بيشنهاد مي كنيد براي رفع اين مشكل
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۳ آبان ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      بیشتر احتمال دارد التهاب مجاری ادرار باشد بهتره سیتولوژی ادراردر 3 نوبت و سیستوسکوپی هم انجام دهید
    2. تصویر کاربر مسعود شنبه ۳ آبان ۹۳( 1 دهه پیش)
      سيستوسكوبي انجام دادم جيزي رويت نشد فقط كمي ضايعات بتيشيال ديده شد
    3. تصویر کاربر مسعود شنبه ۳ آبان ۹۳( 1 دهه پیش)
      ه سیتولوژی جي هستش و جه جيزي رو نشون ميده
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین سه شنبه ۲۴ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط