اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر علی چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 481 مشاهده پرسش
    من خود ارضایی داشتم و به دکتر هم مراجعه نکردم و در انتهای ادرار چند قطره ه ای ازش خارج می شه بعضی وقت ها هم بعد از خارج شدن چند قطره بعد از ادرار احساس می کنم باز هم میخواد چند قطره دیگر بیاید و یکم زور می زنم باز هم میاد و بعضی وقت ها انقدر این کار را می کنم تا آخر هم قطع نمیشه و با همان حس بلند می شوم از دست شویی میام بیرون و من شنیده بودم استبرا ولی نمیدونستم اسمش چیه چند باری انجام دادم قبلا ولی خیلی وقته انجام نمیدم آیا اگه با انجام استبرا دیگر این حالت پیش نیاد نیازی هست بازم به دکتر مراجعه کنم بعد آیا من باید تا آخر عمر استبرا کنم یا مدت خاصی یعنی چه مدت این کار را انجام دهم ؟؟؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      در صورت بهبودی با استبرا نیازی به مراجعه نیست و تا آخر عمر انجام دهید
  • تصویر کاربر رضا چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 325 مشاهده پرسش
    با سلام و خسته نباشید اقای دکتر ایا همزمان میتوان از قرصهای تاخیری و افزایش سایز استفاده کرد یا خیر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      بله می شود
  • تصویر کاربر محمدرضانوری چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 379 مشاهده پرسش
    با ترک خودارضایی بعد از حدود شش ماه اثرات اون کاملا از بین میره؟
    بعد از شش ماه با معاینه بیضه ها میشه فهمید که من خودارضایی میکردم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      بله از بین می رود
  • تصویر کاربر ماني چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 376 مشاهده پرسش
    با سلام و احترام
    فردي 40 ساله و ساكن هستم. حدود دوسال پيش ازدواج كردم. ميدانم دير زن گرفتم اما دلايل شخصي و خانوادگي دارد. زنم ساكن شهر ديگري بود و ما همانروز ديدار بدنبال عقد رفتيم.از همان ابتدا علاقه زيادي به ازدواج نداشتم اما بخاطر نياز و تنهايي و مسائلي كه هر انساني لازم ميداند ازدواج كردم.البته او بسيار علاقمند بود و اين بيشتر مرا رنج ميدهد چراكه احساس قصور ميكنم. پس از حدود 10 يا 11 ماه ميل به مقاربت با همسرم در من كم مي شد. اما زنم تمايل دارد. بنده خدا حق دارد به اندازه طبيعي رابطه زناشويي داشته باشيم. اما حس ميكنم او جذابيت لازم را براي تحريك و ميل جنسي در من را ندارد. در اين اواخر حتي پيش آمده كه شروع به انجام عمل كرديم اما اصلا نعوظ در من ايجاد نشده! يا كم بوده و در حين عمل خوابيده. بنده خدا عصبي شده و من هم رنج مي برم. ناگفته نماند ايشان در دوهفته اخير كيست تخمدان عمل كردند. لاپراسكوپي و هيستروسكپي. دكترش گفته براي بچه دار شدن بايد زودتر اقدام كنيم وگرنه ممكن است دوباره لوله رحم چسبندگي پيدا كند. من هم مشكل واريكوسل دارم و تحرك اسپرمم كم است كه دكتر ارولوژ قرص داده.
    خيلي ناراحتم و براي همسرم رنج ميبرم. او خانه دار است و بخاطر فاصله زياد با خانواده خود و اختلاف با خانواده من تقريبا تنهاست تا من از سركار برگردم. دلم برايش مي سوزد و دوست دارم او خوشحال باشد. خيلي بچه دوست دارد و معتقد است سرش اينجوري گرم مي شود هم او و هم مقداري عصبي هستيم. لطفا راهنمايي كنيد چه كنيم. آيا بايد به پزشك مراجعه كنم يا به روانشناس. به چه پزشك و چه روانشناسي مراجعه كنم؟ لطفا با نام معرفي كنيد. ايا با اغذيه و دارو قابل حل است؟
    سپاسگزار ميشوم توضيح كامل بفرماييد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      عدم تمایلات جنسی هم می تواند علل جسمی و هم علل روانی داشته باشد ابتدا بایستی با مراجعه به ارولوژیست از نظر جسمی و هورمونی بررسی شوید و اگر سالم بودید سپس به روانشناس مراجعه کنید
  • تصویر کاربر مهرداد چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 2463 مشاهده پرسش
    با عرض سلام
    این سوالات ذهن من را چندین سال است که به خود مشغول کرده و وقت زیادی را از من میگیرد. لطفا در صورت امکان جواب دقیق دهید
    1- آیا آهنربای موجود در لارجر باکس و میدان مغناطیسی تاثیر منفی روی بیضه ها دارد؟
    2- آیا دستگاه لارجر باکس تاثیری روی بزرگ کردن دارد (طبق تجربیات و مشاهدات شما)؟
    3- غده پروستات من متورم شده (بنا بر گفته ی دکتر) و موجب زود انزالی میشود آیا راه درمانی وجود دارد؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      1- آیا آهنربای موجود در لارجر باکس و میدان مغناطیسی تاثیر منفی روی بیضه ها دارد؟ ....احتمالش هست
      2- آیا دستگاه لارجر باکس تاثیری روی بزرگ کردن دارد (طبق تجربیات و مشاهدات شما)؟...خیر
      3- غده پروستات من متورم شده (بنا بر گفته ی دکتر) و موجب زود انزالی میشود آیا راه درمانی وجود دارد؟..بله
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین دوشنبه ۲۳ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط