اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر مریم شنبه ۱۶ تیر ۳( 1 سال پیش) تعداد بازدید: 230 مشاهده پرسش
    سلام خانم دکتر
    من حدود 3 سال پیش به ویروس تبخال مبتلا شدم بعد اون 3_4 بار بیشتر تبخال نزد و با پماد خوب شد. 5_6 روز پیش رابطه داشتم قبل رابطه خارش نداشتم ولی بعد از رابطه هم من خارش گرفتم هم طرف مقابلم خارش پسره بعد از 1 روز خوب شد ولی من همچنان خارش داشتم و واژنم عفونت بدون بو داشت.
    تو این چند روز حسابیم استرس شدید داشتم که مبادا به طرف مقابلم منتقل شده باشه
    بعد از 5 روز امروز یدونه تبخال زد
    موقع رابطه زخم تبخال نداشتم خارشم نداشتم ولی بعد از رابطه شروع شد تا عفونت شد و استرس شدید تو این چند روز تا امروز تبخال زد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۶ تیر ۳( 1 سال پیش)

      سلام 

      من خانم دکتر نیستم ولی اگر سوالی دارید بفرمایید 

  • تصویر کاربر کیمیا شنبه ۱۶ تیر ۳( 1 سال پیش) تعداد بازدید: 371 مشاهده پرسش
    سلام وقتتون بخیر خسته نباشید.
    من 20 ساله هستم و مجردم و تاحالا هیچ رابطه ای نداشتم
    این ضایعات رو روی لبه ی داخلی واژن مشاهده کردم. برجسته نیستن و هیچ علامت آزاردهنده ای ندارن فقط خیلی نگرانم کردن که آیا زگیل تناسلی هست یا نه
    یکیش حدود 4-5 ساله که هست و تغییری نکرده و دو سه تای دیگه رو تازه متوجه شدم که یا بوده و ندیدم یا جدیدا به وجود اومده
    شرمنده مزاحمتون شدم میشه لطفا بگین اینا جای نگرانی داره یا خیر؟ ممکنه hpv باشه؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۶ تیر ۳( 1 سال پیش)

      سلام عکس بطور صحیح بارگذاری و ارسال نشده است. لطفا در همین بخش با حجم مناسب مجدد ارسال کنید.

  • تصویر کاربر غرل شنبه ۱۶ تیر ۳( 1 سال پیش) تعداد بازدید: 339 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر من در ابتدای واژنم گوشت اضافه صورتی رنگ میبینم نگرانم .لطفا راهنمایی بفرمایید.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۶ تیر ۳( 1 سال پیش)

      سلام کیفیت عکس برای تشخیص و قضاوت مناسب نیست. لطفا در همین بخش عکس مجدد با وضوح بهتر ارسال کنید.

  • تصویر کاربر امیر شنبه ۱۶ تیر ۳( 1 سال پیش) تعداد بازدید: 295 مشاهده پرسش
    سلام دکتر وقتتون بخیر.
    دکتر من یک پسر 14 ساله هستم بعدش یک پول پوستی که شبیه یک خط ضخیم می مونه که از بدنه آلت به سر آلت چسبیده شده.
    خواستم بدونم با کرم یا لوسیون درمان میشه،اگر با کرم یا لوسیون درمان میشه میشه اسم کرم یا لوسیون رو بگید، و اگر اینکه این پل پوستی برداشته بشه سایز آلت بیشتر می شود؟
    بعدش اینکه آلت من در حالت عادی 6 یا 7 سانتی متره و در حالت شق و راست 13.5 یا 14 اشت آیا این نورمال است؟؟
    بعدش اینکه من گاهی وقتا روی شکم میخوابم یا دراز میکشم بدون اینکه تحریک جنسی شم آلتم شق میشه یا همون راست میشه آیا این نعوظ طبیعیه یا اگر طبیعی نیست راه درمانش چیه؟؟
    بعدش این خال روی بیضه و آلت طبیعیه ؟؟

    باتشکر🌹
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۶ تیر ۳( 1 سال پیش)

      سلام در صورت صلاحدید عکس واضح بفرستید تا در حد امکان بتوانم کمک تان کنم.

  • تصویر کاربر علي شنبه ۱۶ تیر ۳( 1 سال پیش) تعداد بازدید: 354 مشاهده پرسش
    با سلام سوال داشتم در خصوص اين سه تا حالتي كه ايجاد شده كه اينا زگيل هستن با خير
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۶ تیر ۳( 1 سال پیش)

      سلام کیفیت عکس برای تشخیص و قضاوت مناسب نیست. لطفا در همین بخش عکس مجدد با وضوح بهتر ارسال کنید.

درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر مسعود دوشنبه ۵ آبان ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 376 مشاهده پرسش
    با سلام
    آیا واریکوسل گرید 3 با آزمایش طبیعی 115 میلیون در آینده تاثیر خود را روی اسپرم می گذارد یعنی اینکه احتمال دارد با همین گرید وضعیت اسپرم طبیعی داشت و نیازی به عمل هم دیگر نباشد و اینکه احتمال دارد به بیضه راست هم سرایت کند ؟
    در آزمایش اسپرم مقدار اسپرم در یک سی سی محاسبه می شود یا در کل مایع منی؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۵ آبان ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      بله احتمال دارد که اسپرم طبیعی باشد و احتمال تاثیر روی اسپرم سایز هردو بیضه را دارد. مقدار اسپرم هم در هر سی سی و هم در کل به محاسبه می شود.
  • تصویر کاربر رضا پنجشنبه ۱ آبان ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 396 مشاهده پرسش
    سلام و عرض ادب جناب دکتر جون فدای داری شرمنده مزاحم شدم حالت ایستاده بیضام از هم فاصله دارن یکی پایین تره دلیلش چیه؟مرسی
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱ آبان ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      این حالت طبیعی است معمولا طول طناب بیضه ها متفاوت است و بیضه ها در یک سطح قرار نمی گیرند
  • تصویر کاربر Reza شنبه ۲۶ مهر ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 346 مشاهده پرسش
    با سلام آقاي دكتر و تشكر ميكنم براي جوابي كه دادين موفق باشيد به اميد خدا،
    آقاي دكتر يعني وقتي بيضه درد كنه كشاله ران دچار درد اينا نميشه؟؟و يا انگشتان پاه؟؟
    درد كشاله ران از چي ميتونه باشه ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۶ مهر ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      خیر ربطی نداره. معمولا مشکلات دیسک کمر باعث درد کشاله ران می شود. گرفتگی عضله هم از علل دیگر است
  • تصویر کاربر Saman دوشنبه ۲۱ مهر ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 312 مشاهده پرسش
    سلام آقا دکتر میشه بگید که اندازه طبیعی بیضه چند سانته آخه بنظر خودم یکی از بیضه هام رشد نکرده و اگه کوچیک باشه باید چکار کنم؟ اونوقت بیضه ها تا چند سالگی رشد میکنن؟؟ خیلی ممنون با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۱ مهر ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      همانطور که می دانید بیضه یک جسم سه بعدی است در بزرگ ترین قطرش بایستی حداقل 4 سانت باشد. تا 17 سالگی رشد می کند
  • تصویر کاربر علی شنبه ۱۹ مهر ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 356 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر
    من با هز کسی هستم از سردی من گلایه داره یعنی بعد از یه بار رابطه تا چند روز هیچ گونه تمایلی ندارم ...
    نمیدونم برای این مشکل باید پیش چه پزشکی برم .
    ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ مهر ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      به ارولوژیست مراجعه کنید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط