اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (68 امتیاز)
  • تصویر کاربر حمید دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 3695 مشاهده پرسش
    با عرض سلام خدمت دکتر عزیز
    حدود یک ماهی هست در قسمت کشاله رانم احساس خارش و ملتحب شدن پوست میکنم در همین مدت خانمم هم در قسمت پایین واژنشون چند عارضه برجسته به شکل زگیل بیرون اومده که با مراجعه به پزشک زنان و تشخیص ایشون به زگیل تناسلی به روش لیزر زگیل ها برداشته شدند و الان حدود 8 روز از مدت درمانشون میگذره من هم با مراجعه به پزشک اورولوژی و به استنباط از صحبتهای من در مورد بیماری همسرم و معایینه از کشاله رانم بین زگیل تناسلی و قارچ به شک افتادن به همین خاطر برای زگیل بودن پماد آلدرا و قارچ بودن پماد کلوتریمازول1% تجویز کردند و الان یک هفته من دارم استفاده میکنم
    1-سوال من از شما اینه با توجه به اینکه میدونم قارچ ندارم آیا مصرف پماد کلوتریمازول باعث بدتر شدن یا پخش شدن ویروس زگیل به جاهای دیگه پوستم میشه وتاثیری در بهبود بیماریم نمیذاره؟
    2-با توجه به اینکه من هنوز زگیلی نزدم و تازه بدنم داره به این بیماری حساسیت نشون میده آیا پماد آلدرا برای جلوگیری از پیشرفت این بیماری کفایت میکنه وآیا راه حل یا پماد دیگه ای هست که باعش بشه این بیماری در همین مرحله از بین بره و پیشرفت نکنه؟
    با تشکر از سایت خوبتون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      1- کلوترمازول باعث بدتر شدن زگیل نمی شود
      2- تظاهر زگیل معمولا به اینصورت نیست ولی با اینحال آلدر باعث تقویت سیستم ایمنی در همان ناحیه می شود (بصورت موضعی) ولی دارویی که بیماری را در این مرحله متوقف کند نیست
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      متاسفانه عکس تان به دلیل استفاده از پماد قابل قضاوت نیست
    3. نمایش سایر 1 پاسخ
  • تصویر کاربر طناز دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 447 مشاهده پرسش
    کیست بالای کلیه منجر به خونریزی شده به علت سقوط ایا قابل پیگیری است؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      بستگی به سایز کیست و اینکه درد دارد یا خیر و حال عمومی بیمار و شدت ضربه بستگی دارد اگر در حال حاضر بیمار هیچ مشکلی ندارد بهتره با سونوگرافی و آزمایش ادرار و اندازه گیری فشار خون پیگیری شود
  • تصویر کاربر باران دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 551 مشاهده پرسش
    سلام من 7 ماهه باردارم.دیروز شدیدا درد داشتم درد از بالای شکمم تا پایین شکمم بود و قلبم هم درد گرفته بود تا 1.5ساعت درد ادامه داشت رفتم بیمارستان و سونو دادم گفتن سنگ کلیه 3 میلیمتر در کالیس میانی کلیه دارم.دکتر سونو گفت احتمالا یه سنگ هم دیگه بوده که دفع کردی.گفت این هنوز بالاست و بیاد پایین درد میاد.ولی خودم موقع دسشویی سنگی ندیدم.دیروز انقدر دردم زیاد بود که احساس کردم به بچه فشار زیادی اومد.راهی هست که تا این دوماه پایان حاملگیم سنگ دفع نشه و درد نیاد؟یا بهتره که دفع بشه؟برا بچه خطر نداره؟یا باعث زایمان زودرس نمیشه؟آیا آب زیاد بخورم؟چه راهکارهایی هست؟
    20روز قبل تب و لرز و اسهال و استفراغ داشتم.که خوب شدم.ممکنه به دلیل سنگ کلیه ام بوده؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      بهتره اقدامی نکنید و امیدوار باشید که سنگ حرکت نمی کند و در کل با توجه به کوچک بودن سایز سنگ ضرر جدی شما و جنینی را تهدید نمی کند اینکه سنگی از شما دفع شده است فقط یک حدس و گمان است و یقینی بر آن نیست. مشکل 20 روز قبل شما هم ربطی به سنگ ندارد
  • تصویر کاربر رضا دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 445 مشاهده پرسش
    سلام.جوانی 30ساله هستم چند بار هنگامی که مایه منی میخواست خارج بشه جلوگیری کردم بعداز ان درد دریکی از بیضه ها وتورم ومقداری هم به بالا کشیده شده و موقع نزدیکی مایع کامل خارج نمیشودو همراه باکمی درد میباشدیک رگ هم مابین بیضه ومقعدصفت و متورم میشود.وصفتی الت کم شده تمایل جنسی هم کم شده کمی هم الت کج شده همیشه صبحها وقتی بیدار میشدم الت ایستاده بود ولی الان به اینگونه نیست سونوگرافی کردم گفت چیزی نیست.دکتر هم همین نظر داشت.ولی مشکل 8ماه همچنان هست لطفاراهنماییم کنید.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      به نظر من نیاز به بررسی های بیشتری دارید
  • تصویر کاربر نيما دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 706 مشاهده پرسش
    باسلام دكتر گرامي سوراخ آلت تناسلي پسرم كه 7ساله هست حالت دوم عكس ميباشد يعني يكم پاييتر از حالت نرمال طبق عكس خيلي نگرانم آيا حتما بايد عمل بشه يا خير لطفا ايميل بديد يا بفرماييد بهم زنگ بزنن بدجور نگرانيم دكتر خوبم سراغ نداريم متشكرم
    \
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      جراحی در نوع گلنولار الزامی برای جراحی و ترمیم نیست
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین یکشنبه ۳۱ خرداد ۵ تعداد بازدید: 724 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط