اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر پریا شنبه ۱۳ بهمن ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 331 مشاهده پرسش
    پرنیان S:
    سلام بیماری من فقط از راه مقاربت قابل انتقال هست ی از طریق لمس و تماس و دست هم قابل انتقال هست .
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۳ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      بیماری من فقط از راه مقاربت قابل انتقال هست؟.............بله

      ی از طریق لمس و تماس و دست هم قابل انتقال هست؟.............................خیر

  • تصویر کاربر سعید شنبه ۱۳ بهمن ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 336 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر صبح بخیر خسته نباشین میخاستم بدونم که از غدد فوردایس آلت تناسلی هم چرک خارج میشود من 26 سالمه.ممنون
    1. تصویر کاربر سعید شنبه ۱۳ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۳ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      چرک خیر ولی ماده ی سفیدی بنام سبوم خارج میشه

    3. نمایش سایر 1 پاسخ
  • تصویر کاربر علی شنبه ۱۳ بهمن ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 316 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید
    دکتر من روی سطح بیضه سمت چپم یا زیر بیضه سمت چپم یه تو حس کردم البته مال حدودا ۸-۹ ماه قبله زیاد جدی نگرفتم اصلا فراموش کرده بودم تا چند وقت پیش به پستی خوندم راجع به این موضوع و نگران شدم
    دیشب که چک کردم توده هنوز بود
    امکانس هست سرطان باشه با گذشت این همه مدت که تاثیری نداشته رو بدنم!؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۳ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      بدون معاینه نمی توانم نظری بدهم و تشخیص یا درمانی را مطرح کنم. توصیه می کنم برای معاینه و در صورت نیاز انجام بررسی لازم حضورا به پزشک ارولوژیست مراجعه کنید.

  • تصویر کاربر میثاق سه شنبه ۱۶ بهمن ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 378 مشاهده پرسش
    سلام بنده اعتیاد شدیدی به خودارضایی دارم دیگر خسته شدم از این زندگی میخام ترک کنم ولی نمی تونم و از زمانی که میخام ترک کنم اوضاع اعتیاد بدتر شده است دیگر خسته شدم به چه دکتری مراجعه کنم و میدانم داروها عوارض دارند ولی ترجیح میدم عوارض دارو روی بنده باشد تا عوارض خودارضایی و اگر باید به دکتر مراجعه کنم دکتر روانپزشک خوب معرفی کنید
    و برای جبران شدن عوارض ان نیاز به چه کاری است؟
    ایا مصرف مولتی ویتامین برای جبران عوارض ان مفید است؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۳ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      ابتدا بایستی بدانید ترک خودارضایی و استمنا کار سختی است و نیاز به اراده و عزم راسخ دارد. مواردی که به شما کمک می کند:

      • کمک و استعانت از خداوند متعال
      • پرهیز از هر موضوع تحریک امیز مثل نگاه کردن به جنس مخالف یا دیدن فیلم و کلیپ و .... های جنسی و محرک
      • پرهیز از قرار گرفتن در  مکان های تنها
      • کوتاه کردن زمان حمام در حد ممکن
      • زمانی به رختخواب بروید که واقعا خسته و خواب آلوده باشید.
      • در رختخواب با خواند کتاب رمان و امثال آن ذهن خود را مشغول کنید.
      • به روانپزکش مراجعه کنید
      • مولتی ویتامین استفاده کنید
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۳ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      ابتدا بایستی بدانید ترک خودارضایی و استمنا کار سختی است و نیاز به اراده و عزم راسخ دارد. مواردی که به شما کمک می کند:

      • کمک و استعانت از خداوند متعال
      • پرهیز از هر موضوع تحریک امیز مثل نگاه کردن به جنس مخالف یا دیدن فیلم و کلیپ و .... های جنسی و محرک
      • پرهیز از قرار گرفتن در  مکان های تنها
      • کوتاه کردن زمان حمام در حد ممکن
      • زمانی به رختخواب بروید که واقعا خسته و خواب آلوده باشید.
      • در رختخواب با خواند کتاب رمان و امثال آن ذهن خود را مشغول کنید.
      • به روانپزکش مراجعه کنید
      • مولتی ویتامین استفاده کنید
    3. تصویر کاربر میثاق شنبه ۱۳ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)
      اقای دکتر اعتیاد این کار برای من شدید بوده است و دچار عوارض ان شده ام ایا با ترک کامل ان در طی گذشت 5 یا 6 ماه یا بیشتر عوارض ان از بین میرود؟
    4. تصویر کاربر میثاق شنبه ۱۳ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)
      و اینکه بعد از گذشت 1 سال و بیشتر ایا عوارض ان به کلی از بین میرود چون نمی خواهم تا اخر عمرم یه ادم ضعیف و بی اراده باشم
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۶ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)

      زمانی را نمیشه مشخص کرد ولی بتدریج عوارض کمتر و کمتر می شود.

    6. نمایش سایر 4 پاسخ
  • تصویر کاربر zahrasadr سه شنبه ۱۶ بهمن ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 427 مشاهده پرسش
    سلام چندوقتیه مادرم سوزش ادرار. میگیره ماهی یبار. 55 سالشونه توی سونو نوسته فولنس اتساع سیستم پیلوکالیسیل درکلیه راست مشهود. است
    تصویر2 تا 2 تا فوکوس میکرولیتیازبا حداکثر. دیامتر24درکالیس میانی و تحتانی کلیه راست دیده میشود
    یک فوکوس میکرولیتیاز با حداکثر. 19 در. کالیس میانی کلیه چپ. مشهود. است
    حجم مثانه قبلاز تخلیه 333 بعداز تخلیه 12 سیسی است میخاستم بدنم یعنی جی
    1. تصویر کاربر zahrasadr یکشنبه ۱۴ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)
      جواب چی شد
    2. تصویر کاربر zahrasadr دوشنبه ۱۵ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)
      سرکاریه
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۶ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      سابقه ی بیماری خاصی دارند مثل دیابت و سنگ کلیه؟

      دارویی استفاده می کنند؟

      در ادرار کردن مشکلی بجز سوزش ادرار دارند؟

    4. تصویر کاربر zahrasadr سه شنبه ۱۶ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)
      نه فقط میگرن دارن چندساله قرص نورتریپتیرین ۲۵ میخورن
      فقط سوزش دارن حس میکنن بعداز. ادرار.بازم ادرار. تو مجراشون میمونه.
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۶ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      در وهله ی اول بهتره ابتدا عکس رنگی بنام IVP بگیرند و سپس معاینه و سیستوسکپی شوند

    6. نمایش سایر 4 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۵ شهریور ۵ تعداد بازدید: 759 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط