اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر فریبرز جمعه ۱۴ دی ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 413 مشاهده پرسش
    باسلام خدمت اقای دکتر
    من 38 سالمه حدود یکسال هست با التهاب پروستات درگیرهستم.چند روز پیش سونوگرافی دادم که اندازه پروستاتم 27 سی سی بود و باقیمانده ی ادرارم 15 سی سی که دکتر به من تامسولوسین و سولفیناسین و دی سیکلومین تجویز کرد که من سولفیناسین و دی سیکلومین رو چون یبوست شدید میدادند گذاشتم کنار لطفا راهنمایی بفرمایید که من چه قرصی رو مصرف کنم که مستقیم باعث کاهش التهاب پروستات بشه ؟ مثلا قرص پروستاتان بنظر شما میشه ؟ دوم اینکه من از زنجبیل و زردچوبه وسیاهدانه برای کاهش التهاب استفاده میکنم ایا مفید هستند؟ وسوم اینکه ایا خوردن شیرینی و مربا و خرما برای التهاب ضرر دارد؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۴ دی ۹۷( 7 سال پیش)
  • تصویر کاربر ارشیا سه شنبه ۱۱ دی ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 324 مشاهده پرسش
    سلام یک سئوال به من جواب بدین که اگر تنگی مجرا خلفی باشه و تا خود مثانه تنگ باشد قابل جراحی باز و پیوند با گرفت دهن نیست؟ چون دکتری که اورترومی کرد قرار بود جراحی باز کند و پیوند بزند ولی بعد از عمل گفت که چون مجرای خلفی تا خود مثانه تنگ بوده جایی وجود نداره که ببرم و پیوند بزنم یعنی میگفت باید مجرا تا خود مثانه براشته بشه و اگر اینکارو میکردم دیگه مجرایی نبود که به سر دیگه بدوزم و پیوند بزنم و بخاطر همین فقط اورترومی کردم حالا شما بگین واقعا اگر تا خود مثانه تنگ باشه مجرای خلفی دیگه جراحی باز و پیوند به گرفت دهن ممکن نیست؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۱ دی ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      تنگی تا خود مثانه غالبا در کسانی رخ می دهد که جاحی پروستات یا گردن مثانه یا تصادف شدید و شکستگی لگنی داشته اند وگرنه لزومی ندارد که در آن ناحیه تنگی باشد ضمن اینکه تنگی گردن مثانه مناسب یورتروتومی نیست. به نظر من بجای این فرضیه چینی و صحبت در مورد چیزی که که فقط نقل قول هست بهتر است عکی داشته باشیید وقتی شما عکی داشته باشید دیگر به هر کس و هرکجا که نشان دهید قابل استناد هست. عکس قبلی دارید فعلا ارسال کنید ببینم

       

  • تصویر کاربر ارشیا جمعه ۱۴ دی ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 391 مشاهده پرسش
    از 20 روز بعد از اورترومی ادرارم دوشاخه شد پس الان عکس نگیرم ؟ بعدش این دکتر میگه بیا سوند بزنم و اصرار به بالن زدن داره به نظرتون انجامش بدم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۴ دی ۹۷( 7 سال پیش)
  • تصویر کاربر ادی سه شنبه ۱۱ دی ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 187 مشاهده پرسش
    پسری 28 ساله هستم مجرد. روی آلت تناسلی من دانه ای به اندازه چهار برابر جوش زده. که با کندن آن آب چرکی خارج شد آیا این دانه از بین می رود.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۱ دی ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام بدون معاینه نمی توانم نظری بدهم و تشخیصی را مطرح کنم.

  • تصویر کاربر محمد جمعه ۱۴ دی ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 8660 مشاهده پرسش
    سلام ببخشید من دیروز با یک نفر درگیر شدم که وسط درگیری وقتی گرفته بودبشم با ارنج زد به بیضه ها یه مقدار به فخ یه مقدارم به بیضه سمت چپم و درد گرفت نه از اون درد ها که نفس ادم بند میره ولی خب درد داشت بعد چند دقیقه دردش خیلی کمتر شد و تا پنج شش ساعت بعدش فقط وقتی راه میرفتم بعضی موقع ها یه بیضه چپم درد خیلی ضعیف میکرد از دیروز تا حالا چندبار که دستشویی هم رفتم خون چیزی توش نبود امروز صبح تا ظهرم هیچ دردی نداشت ولی از بعد از ظهر به بعد وقتی راه میرم بعضی موقع یه درد خیلی خفیف داره عکساشم براتون میفرستم اون عکسه که با نارنجی مشخصکردم اون قسمتو مال دیروزه و حالا نمیدونم اون برامدگی رگه قبلن بوده یا نه و اون عکس با ابی براتون مشخص کردم مال امروزه و دیروز اینجوری نبود (یا شایدم من دقت نکردم)خواهش میکنم بگید جای نگرانی هست باید برم دکتر؟
    1. تصویر کاربر محمد دوشنبه ۱۰ دی ۹۷( 7 سال پیش)
      دکتر فقط ببخشید اون قسمتی که با ابی مشخص کردم به نظرم منشا درد اونجاست (البته تو کلش می پیچه)
    2. تصویر کاربر محمد سه شنبه ۱۱ دی ۹۷( 7 سال پیش)
      سلام دکتر امروز ببخشید هی تیکه تیکه مزاحم میشم ولی باز امرروز یعنی دور روز بعد به نظرم یه تورم رگ مثل همون دیروزی بالاش ایجاد شده و یه مقدار قسمت یی مابین بیضه چپ و راست سیاه شده به نظر شما طبیعیه الانم وقتی راه میرم خوبه ولی وقتی یکم دستکاریش کنم باز یه در خیلی ضعیفی ایجاد میشه الان یعنی وضعیت خطریه؟
    3. تصویر کاربر محمد چهارشنبه ۱۲ دی ۹۷( 7 سال پیش)
      دکتر فقط شرمنده من الان 17 روز به خاطر ریزش مو فیناستراید 1 میلی گرمی به صورت یک روز در میان استفاده میکنم .ایا به خاطر ضربه به بیضه باید مصرفشو قطعش کنم
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۴ دی ۹۷( 7 سال پیش)
    5. نمایش سایر 3 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین دوشنبه ۹ شهریور ۵ تعداد بازدید: 759 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط