اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر eli یکشنبه ۲ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 239 مشاهده پرسش
    سلام اقاي دكتر
    اميدوارم كه حالتون خوب باشه
    سه تا سوال ازتون دارم اگه ميشه پاسخ بديد

    من سه ماه پيش از زگيل هاي روي واژنم نمونه گرفتيد و فرستادم ازمايشگاه جواب ازمايشم اومد و تيپ ١١و٦ رو داشتم
    بهم گفتيد تست پاپ اسمير هم انجام بدم
    بعد از سه ماه از ازمايش اولم تست پاپ اسمير انجام دادم و جواب ازمايشم تيپ ١١و٥٣ بود
    ميخواستم ببينم علتش چيه دكتر جان
    كه بيرون واژنم ٦و ١١ و داخل واژنم ٥٣و١١ بوده؟
    و سوال بعديم اينه كه زگيل هاي داخل واژنو چطوري ميشه درمان كرد؟

    سوال اخرم هم اينه كه اين كه ميگن سيستم ايمني بدن بعد از چند وقت اين ويروسو از بين ميبره و ريشه كن ميشه
    به معني اينه كه من بعد از درمان و از بين رفتن ويروس ها ديگه هيچ وقت ناقل اين ويروس نخواهم بود ؟
    1. تصویر کاربر eli شنبه ۱ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام، پاسختون براي من نيومده دكتر جان
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      ميخواستم ببينم علتش چيه دكتر جان كه بيرون واژنم ٦و ١١ و داخل واژنم ٥٣و١١ بوده؟.......................احتمال اینکه یک نفر به چند ویروس همزمان مبتلا باشه وجود دارد و موضع عجیبی نیست

      و سوال بعديم اينه كه زگيل هاي داخل واژنو چطوري ميشه درمان كرد؟ .........................مثبت بودن داخل واژن الزاما به معنی وجود زگیل در داخل نیست و ممکن است بصورت نهفته باشد و فقط تست مثبت شود ولی اگر زگیلی رویت شود هم با لیزر و هم کرایو می توان درمان کرد.

      سوال اخرم هم اينه كه اين كه ميگن سيستم ايمني بدن بعد از چند وقت اين ويروسو از بين ميبره و ريشه كن ميشه به معني اينه كه من بعد از درمان و از بين رفتن ويروس ها ديگه هيچ وقت ناقل اين ويروس نخواهم بود ؟...........بله
    3. نمایش سایر 1 پاسخ
  • تصویر کاربر ..... یکشنبه ۲ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 403 مشاهده پرسش
    با سلام و عرض ادب
    آقای دکتر بنده قرص سرترالین 150میلی مصرف میکنم که 2 تا از عوارض این قرص خیلی آزارم میدهد و قطع دارو هم برایم خیلی سخت است.
    1)احساس کاهش حجم بیضه که با قطع دارو دوباره خوب میشود.
    2)بی میلی جنسی
    با عرض معذرت براتون امکان داره که برای برطرف کردن این 2 عارضه اصلی راه حلی ارائه دهید؟(مخصوصا عارضه شماره 1)
    از اینکه وقت باارزشتان را برای بنده گذاشتید متشکرم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۳۱ فروردین ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      نه متاسفانه بجز تعویض دارو ماری برای بهبود این علائم نمیشه کرد و دارویی نیست که عوارض این دارو را تخفیف دهد یا برطرف کند
    2. تصویر کاربر ..... جمعه ۳۱ فروردین ۹۷( 8 سال پیش)
      آقای دکتر خیلی لطف کردید.
      باعرض معذرت براتون امکان داره جایگزین معرفی بفرمائید؟
      متشکرم از لطف شما
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      برای جایگزینی دارو می بایستی از پزشک معالجی که برای تان سرترالین را تجویز کرده کمک بگیرید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر پوريا یکشنبه ۲ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 214 مشاهده پرسش
    سلام اقاى دكتر
    امروز در هنگام لمس آلت متوجه وجود برجستگى در ناحيه ختنه گاه شدم تقريبا اندازه نخود و يكم كوچكتر دردى هم نداشتم ميشه لطفا راهنماييم كنين نگرانم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۳۱ فروردین ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      بدون نعاینه سخت بتوان گفت چی هست. کیست سیاسه. لخته شدن خون در وریدهای سطحی. التهاب موضعی و ....
      لذا ترجیحا بهتر است معاینه شوید
    2. تصویر کاربر پوريا جمعه ۳۱ فروردین ۹۷( 8 سال پیش)
      امروز متوجه شدم قابلبت جابجايى داره يك نقطه نيست و به اينور اونور ميره دقيقا ناحيه ختنه گاه ،ادامه كه ميدمش حس ميكنم رگه كه متورم شده،هيچ درد و خارشى از ريروز نداشتم
    3. تصویر کاربر پوريا جمعه ۳۱ فروردین ۹۷( 8 سال پیش)
      اقاى دكتر توصيه ميكنين برم براى معاينه؟
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      بله به نظر من صلاح این است که معاینه شوید تا تشخیص دقیقی داده شود و اگر احتمالا دارویی مد نظر هست برایتان تجویز شود
    5. نمایش سایر 3 پاسخ
  • تصویر کاربر رامین جمعه ۳۱ فروردین ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 246 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و خسته نباشید.بنده پسر هستم و حدود 3 سال پیش اطراف آلتم زگیل در اومد و به دکتر پوست مراجعه کردم و ایشون من رو فریز کردن،و این کار 3 جلسه انجام شد.به تدریج زگیلها از بین رفتن و پوستم که متورم شده بود خوب شد.الان چند مدتی میشه که من نگاه میکنم و میبینم که زیر پوستم دونه های کوچک هست،و برام سوال پیش اومده که آیا همون زگیل ها هستن؟و اینکه اگه هستن،من میتونم از روش لیزر برای ریشه کنی کامل استفاده کنم؟چون خیلی ضعیفن
    ممنون از راهنماییتون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۳۱ فروردین ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      برای اینکه بگویم زگیل هستند یا خیر ابتدا نیاز به معاینه هست.
      لیزر ضایعاتی که دیده می شود را با درجه اطمینان بالا از بین می برد ولی باعث ریشه کنی ویروس نمی شود
  • تصویر کاربر علی دوشنبه ۳ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 211 مشاهده پرسش
    با عرض سلام خدمت جناب آقای دکتر
    مدتی هست روی نوک آلت تناسلی لکه وجود داره که خیلی نگرانم
    ممنون میشم راهنماییم کنید عکسای مربوط به لکه روی نوک
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۳ اردیبهشت ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      این ضایعات لیکن پلان هست . لیکن پلان یک بیماری التهابی نسبتاً شایع پوست و مخاط است و منشا آن خودایمنی است. یعنی سیستم ایمنی بدن در طی این بیماری علیه بخش‌های طبیعی پوست، مخاط، مو و یا ناخن خود فرد فعال می‌شوند.علت اصلی آن تاکنون ناشناخته باقی‌مانده است. قابل ذکر است که این بیماری مسری نیست، یعنی از شخصی به شخص دیگر انتقال نمی‌یابد ولی استرس می‌تواند این بیماری را بدتر کند. لیکن پلان یک بیماری مزمن است اما در بسیاری از موارد طی دو سال کاملاً از بین می‌رود. در درمان این بیماری معمولاً ازکرم فلوئوسینولون شب ها بمدت یک ماه و سپس یک شب در میان برای ماه دوم فقط و فقط بر روی ضایعات استفاده کنید.
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین جمعه ۲۰ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط