اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر كتايون جمعه ۱۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 5478 مشاهده پرسش
    باسلام منظور از كليه ى دوبلكس كه در سونو دخترم امده چيست ؟ كليه راست دراثر عفونت ادرارى نوزادى وتجويز انتى بيوتيك زيادى احتمالا كوچك شده
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      کلیه دوبلکس یعنی اینکه دو تا سیستم جمع کننده ادراری و لگنچه ادراری دارد
  • تصویر کاربر عباس جمعه ۱۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 330 مشاهده پرسش
    سلام. وقت بخیر. من 64 سال دارم و مبتلا به بزرگی پروستات هستم. از پریروز دچار سوزش و تکرر ادرار شده ام ، علیرغم اینکه یکبار قرص سیپروفلوکساسین و قرص فنازوپیریدین و دیشب هم سرم سیپرو مصرف نموده ام ، ولی تاکنون بهبودی نداشته ام. ایا این مسیله میتواند ناشی از پروستات باشد؟ یا عفونت ادراری است؟ برای درمان سریعتر چه باید کرد؟ سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      ایکاش ابتدا کشت ادرار انجام می دادید
      علایم هم می تواند از. پروستات و هم عفونت ادراری باشد کرچه شروع حاد ان بیشتر به نفع عفونت هست.
      من درمان در هر دو زمینه را توصیه می کنم یعنی تامسولوسین و تعویض انتی بیوتیک به تاوانکس و امپول امیکاسین ( برای ۲ روز صبح و شب بشرژ عذم بیماری کلیوی)
  • تصویر کاربر وحید سه شنبه ۱۸ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 282 مشاهده پرسش
    من 34 سالم هستش و دچار بیماری هیپوسپادیاس هستم. یک بار در سن 6 سالگی موقع ختنه کردن جراحی شدم ولی متآسفانه هنوز دچار این بیماری هستم. باید چیکار کنم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      عکس واضح بفرستید
    2. تصویر کاربر وحید جمعه ۱۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام. چه جوری باید عکس بفرستم؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سبام
      از همین طریق فایل اپلود کنید
    4. تصویر کاربر وحید جمعه ۱۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      ارسال شدند. ملاحضه فرمودید؟
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      خیر چیزی ارسال نشده
    6. تصویر کاربر وحید جمعه ۱۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      من 5 عکس از زاویه های مختلف براتون مجدد ارسال کردم. به دستتون رسید؟ ملاحضه فرمودید؟
    7. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      فقط یک عکس ارسال شده که دراین یکی هم نمی توانم نظری بدهم چون سوراخ ادرار را نمی بینم
    8. تصویر کاربر وحید جمعه ۱۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      الآن چی؟ مشاهده فرمودید؟
    9. تصویر کاربر وحید جمعه ۱۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      این هم یه عکس دیگه
    10. تصویر کاربر وحید جمعه ۱۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      این هم یکی دیگه.
    11. تصویر کاربر وحید جمعه ۱۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      این هم یکی دیگه.
    12. تصویر کاربر وحید شنبه ۱۵ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام. ملاحضه فرمودید؟
    13. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۵ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
    14. تصویر کاربر وحید شنبه ۱۵ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام. خسته نباشید. ممنون از اینکه برام وقت گذاشتید، نه خوشبختانه سوراخ خروجی ادرار خوب و متناسب هست و تنگ نیست. فقط یه سئوالی خدمتتون داشتم. این مقدر هیپوسپادیاس خفیف برای عمل زناشویی و نزدیکی اثر منفی نمیذاره؟ و میتونم بچه دار بشم؟ ممنون میشم جواب بدید،
    15. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۶ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
    16. تصویر کاربر وحید یکشنبه ۱۶ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      ممنون که وقت گذاشتید و با حوصله به سئوالام جواب دادید. خیالم خیلی راحت شد. خیلی نگران بودم. باز هم ممنونم ازتون، موفق باشید،
    17. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۸ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلامت باشید
    18. نمایش سایر 16 پاسخ
  • تصویر کاربر متین جمعه ۱۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 301 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر من ۱۸ سالم هس به خاطر عکس هم عذر می خواهم ولی فقط چون خیلی نگران بودم مجبور شدم بفرستم به نظر شما این کجی الت هستش؟ من قبلا به مدت ۴ سال خود ارضایی داشتم یعنی میتونه از خود ارضایی باشه؟ و چون به نظر خودم قبلا اینطوری نبوده، البته الت من از اول هم کمی به سمت چپ بوده ولی الان فکر میکنم بیشتر شده در ضمن من اگه الان التم را به سمت چپ در همان حالت نعوض فشار بدم یا بچرخانم همان طوری در سمت چپ میماند در صورتی که اگه به طرف راست فشار بدم دوباره به وسط بر میگردد در عکس فشاری وارد نکردم و فرم طبیعی خودش است ولی من حس میکنم در حالت طبیعی هم کمی به چپ متمایل است. اینم بگم که من درد ندارم بعد یک چیز دیگر اگر پیرونی باشد درد حتمی است؟ و این که اول درد احساس میشود و بعد کجی اتفاق می افتد؟ چون من دردی نداشتم ولی الان حس میکنم که کجی اتفاق افتاده.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      شما پیرونی ندارید و کجی قابل توجه و نگران کننده ای هم ندارید که نیاز به درمان باشد
  • تصویر کاربر لیلا جمعه ۱۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 431 مشاهده پرسش
    مادر من 6 روز پیش عمل tul سنگ شکن انجام داده. لوله هم براش گذاشتن تا یکماه. اما با گذشت 6 روز هنوز سوزش شدید داره و البته خونریزیش کم شده. ضعف در پا هم داره. دیابت داره و دارو مصرف میکنه و برای قلب هم آسپرین استفاده میکنه. بعداز عمل هیچ دارویی بهش ندادن داروهای قبلیه خودشو میخوره. میخوام بدونم این سوزش شدید و ضعف طبیعی هست و چقدر طول میکشه برطرف بشه. آیا نباید آنتی بیوتیک بعداز عمل مصرف میکرد؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۴ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      سوزش بدلیل وجود لوله ایست که در حالب گذاشتند و ضعف نیز اگر زیاد نباشد طبیعی است به نظر من انتی بیوتیک با دوز کم بهتر است استفاده کند ولی اتفاق نظر در این زمینه وجود ندارد و نظر پزشک معالج شان شرط است
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین سه شنبه ۲۴ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط