اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر محمدسهیل سه شنبه ۱۱ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 297 مشاهده پرسش
    مدتی است که زیر کلیه ام هرزگاهی دردی احساس میکنم ولکه های سفیدی درلبلس زیرم مشاهده میکنم چند دفعه هم ادرار با سوزش داشتم میخواسم بدونم مشکل چیه این لکه های سفید چی هست ممنون ودربیضه هام درد احساس میکنم به طوری که با یک اشاره کوچک درد داخل بیضه وشکمم میپیچخ
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۱ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      با توجه به ترشحات و سوزش ادرار احتمال دارد عفونت مجرای ادراری داشته باشید. برای درد بیضه و همچنین زیر کلیه ها توصیه می کنم سونوگرافی انجام دهید و برای تشخیص و درمان عفونت هم حضورا به ارولوژیست مراجعه کنید
  • تصویر کاربر سعید سه شنبه ۱۱ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 7835 مشاهده پرسش
    با سلام من ۲۴ سال سن دارم و مشکل التهاب پروستات وعدم نعوظ دارم اندازه پروستاتم ۲۲هست میخستم بدونم این مشکلات درمان قطعی دارن ؟ ایا من برا ازدواج مشکلی ندارم ؟ اگه ازدواج کنم تا چند سالکی میتوانم نزدیکی کنم ؟ ممنون میشم جواب سوالو بدین اخه خیلی نگرانم ممنون از شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۱ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      التهاب پروستات مانعی برای ازدواج نیست و اتفاقا ازدواج و نزدیکی و انزال تاثیر مثبت و درمانی در امر التهاب پروستات دارند. کم توانی جنسی نیز علل متعددی دارد که بخشی جسمی و بخشی از آن عوامل فکری و روانی است. از علل جسمی می توان به اختلالات هورمونی و اختلالات عروق و اعصاب مربوط به آلت تناسلی اشاره کرد. بیماری هایی نظیر دیابت، فشار خون بالا، بالا بودن چربی خون و اختلالات عصبی در ناحیه کمر و داروها بویژه برخی از داروهای فشار خون و داروهای اعصاب و روان، رژیم های ناسالم مخصوصا رژیم پرچربی، سیگار، مواد مخدر و روانگردان، عدم تحرک و ورزش منظم، استرس و فشارهای روانی و عدم رضایت مندی از زندگی و شرایط موجود، بالا بودن ساعات کار و کم بودن زمان لازم برای استراحت و در کنار خانواده بودن همه بخشی از علل کم میلی و کم توانی جنسی است. لذا در ابتدا نیاز به معاینه و انجام تست های لازم توسط ارولوژیست هست. در صورت طبیعیی بودن ارزیابی های لازم توسط متخصص ارولوژی توصیه می شود برای مشاوره به روانشناسی که در زمینه روابط جنسی فعالیت می کند مراجعه کنید. یادتان باشد در خیلی از موارد کلید درمان در دستان خودتان هست و با تغییر سبک و شیوه ی زندگی می توانید فعالیت جنسی مطلوب و رضایت بخشی را داشته باشید. در آخر اگر بیماری قلبی یا فشار خون کنترل نشده ندارید گاهی هم می توانید از قرص های کمکی مثل سیلدنافیل ۵۰ میلی گرمی یکساعت قبل از رابطه استفاده کنید. از شایع ترین عوارض احتمالی این قرص سردرد، گرفتگی بینی و تاری دید می باشد و مصرف همزمان آن با برخی از داروهای قلبی ممنوع می باشد.
  • تصویر کاربر عادل چهارشنبه ۱۲ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 330 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر بنده بیماری ایپیسپادیاس دارم و سوراخ خروجی ادرارم روی آلت تناسلی قرارگرفته شده است وحدود هشت ماه هست که عمل کرده ام و خروجی رابه سر آلت تغییر داده اند اماهنوز سوراخ قبلی جایش مشخص است اکنون هم درسن ازدواج هستم وعلاقه زیادی به تشکیل خانواده دارم میخاستم بپرسم باعمل زیبایی میشود فقط سوراخ روی کلاهک را پوشاند که طبیعی بنظربرسد. آیا نیزممکن است که باعمل پروتز بتوانم آلت تناسلی معمولی داشته باشم که طبیعی بنظربرسد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۱ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      متاسفانه کار بیشتری برایتان نمیشه انجام داد و جراحی برای بستن سوراخ ممکن است باعث بدتر شدن شاریط تان بشود. پروتز هم مناسب وضعیت شما نیست
    2. تصویر کاربر عادل سه شنبه ۱۱ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام آقای دکتر خاهش میکنم یفکری واسم بکنین کارهرروزم فکرکردن به خودکشیه بخدا
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۲ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      در مورد سایز و پروتز کاریش نمی توان کرد ولی در مورد سوراخ باید ویزیت بشی شاید بشه کاریش کرد البته شاید جواب قطعی بعد از معاینه می توانم بگویم
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر مهرداد سه شنبه ۱۱ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 317 مشاهده پرسش
    سلام دکتر
    امروز متوجه 3 تا دونه سفت و برجسته (اندازه دونه های برنج) رو پوست بیضه ام شدم. نه درد دارن نه خارش. تو اینترنت سرچ کردم دیدم فقط شبیه زگیله و زگیل میتونه باشه.
    هیچ کار مشکوکی نکردم. فقط حدود4 روز قبل یه شلوار از لباسفروشی خریدم، تو مغازه پام کردم، بازم اومدم خونه چندباری پام کردم (حتی یه بار بدون شورت، شلوار رو پام کردم). میتونه از این شلوار باشه؟؟؟ ممکنه از مشتری دیگه ای که شلوار رو تست کرده، شلوار آلوده شده باشه؟؟؟؟
    تو رو خدا شانس منو می بینید. درمان میشه؟؟؟ راستش میترسم چون چند جا خوندم نوشته بودن خطرناک و غیرقابل درمانه...
    ممکنه ویروس کامل از بدن در بیاد بیرون؟؟
    آیا با دست دادن و لمس کردن اطرافیانم میتونم بشون منتقل کنم؟
    دکتر ارولوژیست برم یا دکتر پوست؟؟

    عکسشونو پیوست کردم

    لطفا کمکم کنید

    ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۱ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      به احتمال خیلی زیاد این ها کیست اپیدرموئید هستند که عفونی نبوده و بی ضرر و بی خطر هستند
  • تصویر کاربر كريمي یکشنبه ۹ مهر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 257 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و خسته نباشي ،آقاي دكتر دچار سوزش إدرار و تورم نوك آلت شدم همچنين يه زائده اي از پوست آلت بيرون آمده كه عكسش را فرستادم ميخواستم بدونم تشخيص جنابعالي چيست
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۹ مهر ۹۶( 8 سال پیش)
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین سه شنبه ۲۴ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط