اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر سعیده یکشنبه ۱۵ مرداد ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 252 مشاهده پرسش
    من پسری دارم یازده ساله الت تناسلیشون خیلی کوچک هست در صورتی که اضافه وزن هم دارم ازمایش هورمونی هم دادند ولیکن گفتن اصلا موردی نداره فقط بابت چاقیش هست لطفا راهنمایی می فرمایید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۵ مرداد ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      چاقی باعث نهفته و پنهان شدن آلت شده و آن را کوچک نشان می دهد در صورتیکه سایز واقعی نرمال هست این افراد با رشد و بلوغ و لاغر کردن شرایط بهتری خواهند یافت.
  • تصویر کاربر محمد جمعه ۱۳ مرداد ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 1499 مشاهده پرسش
    با سلام. در سوال قبلم در مورد مصرف فیناستراید و نتایج دو آزمایش semen ازتون سوال کردم. شما اینگونه پاسخ دادید: اگر قرص یک میلی استفاده می کنید ادامه ی مصرفش مشکلی ندارد ضمن اینکه در هر دو آزمایش حرکت اسپرم غیر طبیعی است. ضعیف بودن حرکت اسپرم می تواند احتمال باروری به روش طبیعی را تا حدودی کم کند. سوالی که الان دارم این است که آیا اینطور از سخنان شما میتوان برداشت کرد که غیر طبیعی بودن حرکت اسپرم ها ربطی به مصرف قرص یک میلی فیناستراید ندارد؟ در واقع میخوام بدونم تاثیر اصلی مصرف قرص فیناستراید بر روی کدام یک از نتایج آزمایش semen هست؟ تعداد اسپرم ها یا نوع حرکت و شکل اسپرم ها؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۳ مرداد ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      ظاهرا آزمایش اول شما قبل یا ابتدای شروع مصرف فیناستراید بوده است. فیناستراید روی همه ی پارامترهای اسپرم می تواند تاثیر منفی بگذارد ولی غالبا نه در دوز یک میلی گرمی ولی در دوزهای بالاتر تاثیر منفی می گذارد. با اینحال احتیاطا اگر در آزمایشات بعدی سیر نزولی داشت شاید بهتر باشد قطع شود
  • تصویر کاربر زهرا شنبه ۱۴ مرداد ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 1560 مشاهده پرسش
    سلام. مدتی هست متوجه شدم دهانه ی واژنم خشک شده ، طبق عکسی که گرفتم یه لایه ی تقریبا سفیدرنگ که حالت تیغه ای داره دورش را گرفته و الان متوجه شدم بخش کناری و هم جوار هم زائده ی ریزی به همان شکل دارد. من حدود نه ماه است ازدواج کردم و الان دو ماه است به علت ماموریت کاری همسرم نزدیکی نداشتم، به نظرم این زایده زگیل تناسلیست ولی در شوهرم چنین چیزی ندیدم، راهکار شما چیست؟ این مسئله چقدر جدی است؟ برای درمان چه باید کرد؟ آیا درمان سختی در انتظارم است؟آیا قادر به ادامه ی برقراری رابطه خواهم بود؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۴ مرداد ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      راهکار شما چیست؟ ..................................لیزر مناسب ترین گزینه هست
      این مسئله چقدر جدی است؟........................این موضوع جدی است ولی غالبا نگران کننده نیست
      برای درمان چه باید کرد؟........................همانطور که گفتم من لیزر را پیشنهاد می کنم
      آیا درمان سختی در انتظارم است؟..........................به وسعت بیماری تان و سیستم دفاعی بدن تان بستگی دارد
      آیا قادر به ادامه ی برقراری رابطه خواهم بود؟.......................تا بهبود زوائد بهتر است رابطه نداشته باشید
      همسرتان هم معاینه شوندتوصیه هایی که برای کنترل زگیل تناسلی و کاهش میزان عود و در بعضا ریشه کنی آن می شود:
      • عدم اصلاح موهای ناحیه تناسلی با تیغ وترجیحا استفاده از ماشین های اصلاح سر با شماره نه چندان پائین
      • نخاراندن ناحیه تناسلی
      • عدم خشک کردن ناحیه تناسلی با حوله بصورت مالشی
      • عدم استفاده از لیف در ناحیه تناسلی
      • کم کردن دفعات نزدیکی در صورت ابتلای همزمان شریک جنسی
      • قطع رابطه جنسی غیر ایمن
      • استفاده از کاندوم
      • چکاپ دوره ای توسط خود فرد و نیز پزشک با درشت نمایی مناسب
      • درمان سریع هر ضایعه جدید ترجیحا با روش های سریع الاثرتر مثل لیزر
      • تقویت سیستم ایمنی از طریق:
      o عدم استفاده از دخانیات و الکل
      o استفاده از سبزیجات و میوه جات تازه بویژه سیر تازه
      o استفاده از مکمل ها و آنتی اکسیدان ها
      o ورزش
  • تصویر کاربر سعيد شنبه ۱۴ مرداد ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 372 مشاهده پرسش
    سلام و خسته نباشيد
    من از برج نه سال ٩5 داراى ترشح هستم و در اين مدت انواع انتى بيوتيك ها رو استفاده كردم داكسى سايكلين ، سفترياكسون، سفكسيم ، كليندامايسين ، سيپروفلوكساسين كه هنوز دارم مصرف ميكنم 4٠ روز خوردم و ٢٠ روز ديگه مونده ازمايش pcr اين أواخر دادم كه خوشبختانه كلامديا و گنوره ا مشاهده نشد ولى در كشت مجرا باكترى استافيلوكوكوس اورئوس مشاهده شده و جديدا ميل جنسيم هم به شدت كم شده و كمى زود انزالى هم دارم و يك هفته مشكل نعوذ هم داشتم كه الان بهتر شده به نظر شما چكار كنم كه ترشح نداشته باشم و براى ميل جنسى و زود انزالى و بعضى مواقع اختلال نعوذ چكار كنم ؟، لازم به ذكر شريك جنسيم هم همون أوائل دارو انتى بيوتيك مصرف كردن
    ممنون از شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۴ مرداد ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      دارو را تا انتها استفاده کنید. هر ترشحی الزاما به معنی عفونت نیست و بعد از اتمام درمان نیازی به تکرار آن نیست حتی اگر ترشح داشتید. کم میلی جنسی در سن شما آثار روانی مشکل تان هست و گذراست و بتدریج بهبود می یابید.
      زودانزالی درمان قطعی ندارد ولی با درواروهایی مثل بیحس کننده های موضعی و قرص هایی مثل پاروکستین 20 میلی یا سرترالین 50 میلی( بصورت دائمی و روزانه یک عدد یا اینکه 6 ساعت قبل از نزدیکی)، می توان آن را کنترل کرد ولی تا زمانی که دارو مصرف می کنید موثر است و با قطع دارو مشکل مجددا ظاهر می شود
      اسپری لیدوکائین 10% یا کرم زایلا-پی یکی از این داروهاست. 20 تا 25 دقیقه قبل از مقاربت و حتی قبل از سفت شدن آلت به کلاهک آلت و زیر آن و یا کلاهک به اضافه نیمه انتهایی آلت یا تمام آلت بزنید(بر حسب شدت زود انزالی و میزان سفتی آلت). حتما بعد از احساس بی حسی و قبل از شروع روابط جنسی آلت خود را بشورید.
  • تصویر کاربر محمد جمعه ۱۳ مرداد ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 363 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید بند 30 سال سن دارم متاهل هست دو سوال داشتم یکی اینکه مشکل زود انزالی دارم یعنی به دو تا سه دقیقه نمیرسه که بند ارضا میشم یکی دیگه بند یه فرزند دختر دارم و میخواستم که بچه بعد من پسر باشه ولی چون تو خانواده پدرم و عموها بیشتر دختر داره هستن احتمال زیاد میدم فرزاند بعد هم دختر میشه اگه بخواهم صاحب فرزاند دیگر شوم ولی نمیدونم چکار کنم که فرزاند بعدی پسر باشد با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۳ مرداد ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      زودانزالی درمان قطعی ندارد ولی با درواروهایی مثل بیحس کننده های موضعی و قرص هایی مثل پاروکستین 20 میلی یا سرترالین 50 میلی( بصورت دائمی و روزانه یک عدد یا اینکه 6 ساعت قبل از نزدیکی)، می توان آن را کنترل کرد ولی تا زمانی که دارو مصرف می کنید موثر است و با قطع دارو مشکل مجددا ظاهر می شود
      اسپری لیدوکائین 10% یا کرم زایلا-پی یکی از این داروهاست. 20 تا 25 دقیقه قبل از مقاربت و حتی قبل از سفت شدن آلت به کلاهک آلت و زیر آن و یا کلاهک به اضافه نیمه انتهایی آلت یا تمام آلت بزنید(بر حسب شدت زود انزالی و میزان سفتی آلت). حتما بعد از احساس بی حسی و قبل از شروع روابط جنسی آلت خود را بشورید.
      متخصص های زنان معمولا رژیم های غذایی به خانم ها می دهند که شانس پسر شدن را افزایش می دهد ولی قطعی نیست.
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین چهارشنبه ۲۵ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط