اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر سجادمجیدی جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 240 مشاهده پرسش
    سلام من التم خیلی کوچیکه چه کارکنم یه خورده بزرگ بشه 13سانتی متره
    1. تصویر کاربر سجادمجیدی جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      چراپس چه کارکنم من
    2. تصویر کاربر سجادمجیدی جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      پس چه کارکنم
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      توصیه می کنم لینک زیر را مطالعه فرمائید
      https://drjabbari.com/%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%B2-%D8%A2%D9%84%D8%AA/
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر علی جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 335 مشاهده پرسش
    با سلام خدمت دکتر جباری
    من در ناحیه آلت تناسلی خود 2 مشکل دارم و چون در آستانه ازدواج هستم می خواستم هر چه زود تر این مشکلات برطرف شود
    اولین مشکل من داشتن زگیل تناسلی به اندازه تقریبا نیم سانت در ناحیه زیر ختنه گاه هست که می خواستم بدونم هزینه درمان آن توسط لیزر حدودا چه مقدار می شود و آیا تحت پوشش بیمه هست با خیر
    دومین مشکل من انحنای آلت تناسلی می باشد که تقریبا 15 درجه به سمت چپ می باشد که می خواستم بدونم هزینه درمان آن توسط بخیه و چین انداختن چقدر می باشد و آیا تحت پوشش بیمه می باشد یا نه و اینکه در عمل جراحی بعد از بهبود بخیه ها از زیر پوست قابل لمس شدن هستند یا نه و همچنین بعد از نعوظ در ناحیه بخیه زده شده دردی حس می شود یا خیر

    با تشکر از پاسخ شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      هزینه ی جراحی حدود 3 میلیون هست و هزینه لیزر هم بعد از معاینه و لا توجه به سایز و ابعاد آن دارد هزینه ها معمولا تحت پوشش بیمه مکل هست. بخیه ها بعد از عمل چندان قابل لمس نیستند.طبیعی است مدتی بعد از عمل در محل بخیه ها درد خواهید داشت
  • تصویر کاربر علیرضا جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 283 مشاهده پرسش
    باسلام
    بنده 41 سال سن دارم وتقریبا از عید پارسال تا به حال گرفتار یک حالتی شده ام به گونه ای که برخی اوقات درابتدای ادرارم خون کمی مشاهده میکنم البته به دکتر هم مراجعه کرده ام ایشان پس از معاینه مقعدی دوبار ازمایش psaدرخواست کردند که هردوبار درحدود 2.4 بود وبعدازان یک دوره انتی بیوتیک تجویز کردند وخوب شدم ولی دوباره درتعطیلات عید امسال تقریبا دو سه باری درابتدای ادرارم خون دیدم قابل ذکر است که دکتر گفتند بیشتر مشکل شما مربوط به یبوست است وهروقت که زور بزنید ممکن است این حالت پیش بیاید
    باتوجه به توضیحات فوق الذکر خواهشمندم درصورت امکان بنده را راهنمایی فرمایید
    باتشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      به نظر من کسی که ابتدای ادرارش چند قطره خون میاد مشکلی در مجرای ادراری دارد و مجرای ادراری حتما بایستی بررسی شود
    2. تصویر کاربر علیرضا جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      باتشکر
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      موفق باشید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر رسول جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 286 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر خسته نباشی من زود انزالی خیلی شدید دارم خواهشا راهنمایم کنید ممنون اقای دکتر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      توصیه می کنم لینک زیر را مطالعه فرمائید
      https://drjabbari.com/%D8%AF%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%B2%D9%88%D8%AF-%D8%A7%D9%86%D8%B2%D8%A7%D9%84%DB%8C/
  • تصویر کاربر امیر جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 296 مشاهده پرسش
    با سلام واحترام
    مجرد هستم در سال 91 طی آزمایش ها و معاینات متعدد موجه واریکوسل (فکر کنم گرید 3) شدم .اکثر نمونه های آزمایش اسپرم من poor بوده / جراحی کردم بعد جراحی هم آزمایشات اسپرم من تغییر نداشت بابت این مساله پیگیر شدم و سونوگرافی هم از بیضه انجام شد که دلیل خاصی بیان نشد دکتر هم یه قرص داد یه مدت میخوردم میگفت بابت خون رسانی بعد از عمل است و خوب میشوی
    بعد مدت ها چند روز قبل برای پیگیری این موضوع اقدام کردم که نتایج آزمایش اسپرم من :
    progressive motility: 23% normal morphology: 18% motility sperm concentration: 4.1M
    functional sperm concentration: 1.7M sperm motility idex: 57
    مابقی آیتم ها نرمال یا خوب بودند
    لطفا راهنماییم کنید چه کار کنم؟پیگیر باشم یا صبر کنم تا بعد از ازدواج؟دیگه راهی به ذهنم نمیرسه...
    در ضمن دکتر جراح من یکی از بهترین های مازندران بوده
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۳ فروردین ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      به نظر من تا بعد از ازدواج و زمانی که قصد بچه دار شدن دارید صبر کنید البته در اولین فرصت ازدواج کنید و اقدام به بچه دار شدن کنید
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۲ مهر ۵ تعداد بازدید: 773 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط