اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر ناشناس دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 307 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشيد شوهر من دوسال است كه در موقع نزديكي مايع مني ازشون حارج نميشه درضمن ايشون مبتلا به ديابت نوع 2 هستند ايا ديگه اين مايع برنگشت پذير نيس وامكان بچه دار شدن وجود نداره ممنون ميشم اگه جواب بدين
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      عدم خروج منی به دلیل دیابت ایشان می باشد گاهی دارو ها می توانند تاثیر بگذارند ولی در صورت عدم تاثیر داروها ، برای بارداری بایستی از روش میکرواینجکشن استفاده کنید
  • تصویر کاربر مادر دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 1273 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و تشکر از صرف وقت و پاسخگویی شما
    فرزند 12 ماهه ای دارم که به بیماری هیپوسپادیاس با درجه متوسط بدون کجی و انحراف آلت، مبتلاست.بهترین و حاذق ترین پزشکی که در مشهد برای انجام این عمل توصیه میفرمایید چه کسی است؟(در صورت پیشنهاد جناب آقای دکتر هیرادفر ، به اطلاع می رساند که ایشان در مسافرت خارج از کشور هستند و تا 4 ماه دیگر که فرزند من 16 ماهه میشود باز نمیگردند. آیا تعویق عمل تا آن زمان جایز است؟). سوال دوم اینکه آیا تزریق آمپول تستسترون در این مورد لازم است؟ در چه مواردی انجام میگیرد و آیا عارضه ای برای طفل دارد یا خیر؟ در مورد عوارض و سختیهای قبل و بعد از عمل هم در صورت امکان توضیحاتی ارائه بفرمایید آقای دکنر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      اگر این پزشکی که نام بردید مورد وثوق شما هست به تعویق انداختن عمل ایرادی ندارد.
      تزریق تستوسترون بستگی به سایز آلت و نظر و تجربه ی تجربه اش دارد و عارضه ی جدی ندارد. و بیشتر زمانی توصیه می شود که سایز آلت و کلاهک آلت کوچک باشد.
      داشتن سوند تنها اذیتی است که متوجه شما و بچه است و سختی دیگری ندارد
  • تصویر کاربر دانیال دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 243 مشاهده پرسش
    سلام و عرض خسته نباشید خدمت شما آقای دکتر، پسر هستم، شب داشتم جنب میشدم که از خواب بیدار شدم و منی همراه با ادرار خارج شد آیا مشکلی به وجود میاد؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      نه مشکلی ایجاد نمی شود
  • تصویر کاربر محمدرضا دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 286 مشاهده پرسش
    سلام پسرم 15سالشه تاالان بالغ نشده واندازه آلتش دو سانتیمترمیباشد می‌خواستم بدونم چه کار باید بکنم لطفاً راهنماییم کنید . متشکرم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      توصیه می کنم توسط ارولوژیست یا متخصص غدد معاینه شود و در صورت نیاز بررسی های هورمونی انجام شود. البته با شروع بلوغ غالبا آلت رشد کافی خواهد کرد و اگر فرزندتان چاق باشد آلت در چربی اطراف نهفته خواهد بود
  • تصویر کاربر الهام دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 352 مشاهده پرسش
    آقا دکتر من هونی هستم که آزمایش نوع 18 را اول نشان داد الان باز دوباره آزمایش دادم بعد از 18 ماه نوع 16 را نشان داده سوالی دارم من زگیل م را سوزاندم کوتر کردم از دکتر دیگر سوال کردم گفتند اصلا نمی شودنوع 16 18 را کوتر کرد چون زگیل نمی زند درست است؟من بهترین راه درمانم چیست؟دکترم دکتر صفری نژاد بودند
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      بله نوع 16 و 18 خود را بصورت زگیل نشان نمی دهند ولی اگر در حال حاضر زگیل دارید یعنی اینکه نوع دیگری از ویروس HPV را هم دارید و بهترین روش در تجربه ی من لیزر است
    2. تصویر کاربر الهام دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      آقا دکتر پس چطوری دکتر نوع 16 و 18 را می شود خوب کرد یعنی چطوری درمانش می کنند؟من نمی فهمم می گذارند نوع 16 یا 18 در سلول واژن بمونه؟
    3. تصویر کاربر الهام دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      تو را خدا آقا دکتر گیج شدم
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      گیج نشوید اگر شما الان ضایعه ی زگیل دارید بایستی درمانش کنید همین.
    5. تصویر کاربر الهام دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      ببخشید آقا دکتر مگه نمی گویند نوع خطرناک زگیل نمی زند پس چطوری درمانش می کنند؟من هنگام نزدیکی با همسرم سوزش دارم و بعد بسیاری از دکترها می گویند زگیل ها بعضی هاشو با چشم دیده نمی شود و با بزرگ نمایی دیده می شود با لیزر هم سلول آلوده اچ پی وی 16 و 18 را هم درمان نمی کنند فقط زگیل را درمان می کنند؟
    6. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      بله فقط زگیل را درمان می کنند. موارد نهفته را فقط با تقویت سیستم ایمنی و مبارزه سیستم ایمنی با ویروس قابل از بین رفتن است و پاپ اسمیر دوره ای
    7. نمایش سایر 5 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین چهارشنبه ۱ مهر ۵ تعداد بازدید: 773 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط