اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر پژمان پنجشنبه ۱۷ خرداد ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 1096 مشاهده پرسش
    باسلام ضمن عرض خسته نباشید اقای دکتر : من قبلا هم مزاحم شما شده بودم - اینبار سوال جدیدی دارم : جسارات می کنم ببخشید : من نزدیک به یک ماه و نیم بود جنوب نشدم برام جای سوال بود بعد این مدت تو خواب جنوب شدم بعد بیدار شدم رفتم دستشویی که تمیز کنم خودم رو ولی در کمال تعجب لباسم مثه قبل ماده منی توش نبود انگاری اب بود و فقط خیس شد - خیلی نگران شدم رفتم حموم خود ارضایی کردم که ببینم چی شده تا از نگرانی در بیام بعد خودارضایی ماده رقیق اومد بیرون مثه اب تقریبا شفاف - استرس گرفت منو چون روزه بودم گفتم شاید بخاطر ضعف باشه - 3 روز بعد دوباره امتحان کردم که امروز بشه باز همون مایع شفاف بود و رقیق ولی یکم ماده سفید که فکر کنم اسپرم باشه بود توش - ببخشید طولانی شد اقای دکتر خیلی نگران شدم ایا مشکلی برام پیش اومده ؟؟ ممنون میشم یه راهنمایی کامل کنید سپاس گذارم
    1. تصویر کاربر پژمان سه شنبه ۱۵ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      ببخشید یه مورد یادم رفت : و اینکه حجمش کم شد انگاری مثلا دفعه دوم هست که انزال میشی یه همچین مقداری در حالی که قبلا اصلا نبود به این صورت - یه نکته هم هست تا حالا با کسی رابطه نداشتم

      اقای دکتر ممنون میشم راهنمایی کنید ایا نگرانی وجود داره ؟؟ خیلی ممنون از محبت شما
    2. تصویر کاربر پژمان سه شنبه ۱۵ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      عذر میخوام بنده 31 سالمه و مجرد هستم
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۷ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
    4. تصویر کاربر پژمان پنجشنبه ۱۷ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام روز بخیر آقای دکتر خسته نباشید : سپاس از محبت شما ، چند ماه پیش بود زمانی اب نمیخوردم ادرام زرد میشد اب میخوردم سفید رفتم ازمایش کلی دادم گفتم شاید سنگ کلیه داشته باشم ازمایش کلی دادم خون ادارار ، همه چی نرمال بود فقط قند خون رو زده بود 112 و یکم غلظت خون بیشتر از حد طبیعی بود که دکتر چیزی نداد گفت از مواد قندی استفاده نکن برای غلظت هم گفت چیزی نمیخواد اسپرین چیزی گفت نیاز نیست یه بار خون بدی خوب میشی ، عمل جراحی نه خدارو شکر تا حالا فقط 7 سال پیش زمانی که دانشجوبودم و بدنسازی میرفتم اوایل بدنسازی یخورده سمت چپ بیضه همون لولش ورم کرده بود حدود یک ماه که درد وقتی مینشستم داشت ...بعد رفتم پیش پزشک عمومی گفت واریکوسل شاید باشه بعد رفتم سونو ازمایش کرد گفت مشکوک به ورید 2 هست ...بعد منو ارجاع داد به فوق تخصص اورولوژیست که رفتم نشون دادم با دست معاینه کرد ازمایش رو گفت اینا رو ولش کن ازمایش اسپرم داد بعد انجام دادم گفت مشکلی نداری ... اون که درد گرفت برای اینکه که تحریک میشی نمیتونی از راه طبیعی خارج کنی فشار میاد ...بعد از اون موقع دیگه خوب شد

      یعنی همش امتحان می کنم سمت چپ رو زمانی که میرم حموم دست میزنم ورمی نداره

      منظور از اختلال عصبی در دیسک کمر رو متوجه نشدم اگه منظور زود انزالی هست اره متاسفانه و کمی واسه هر چی استرس میگیره منو مثلا همش فک می کنم مشکلی هست بعد رفته بودم دکتر گفت پیزیست نیست فکرت خرابه و دارو هم نه خداروشکر

      اینم برگه ازمایش که 4 ماه پیش دادم پیوست کردم.

      آقای دکتر الان مشکلی هست برای بچه دار شدن ؟ قبلا اینطوری نبود همش غلظت رو داست و سفید کدر بود اینبار جنوب نشدم بعد یک ماه نیم تو خواب محتلم شدم دیدم انگاری فقط خیس شده مایعی نیست بعد که امتحان کردم دیدم مایع رقیق شیشه ای که زنگ اب هست شده و مفدارش کم ، زنده باشید تشکر از محبت شما
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۷ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام‌
      به ظاهر که همه چیز خوبه توصیه می کنم مجددا ازمایش اسپرم بدهید. در ضمن در این ازمایشاتی که فرستادید ازمایش اسپرم نبود
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
  • تصویر کاربر صابر چهارشنبه ۱۶ خرداد ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 265 مشاهده پرسش
    با سلام
    بنده به علت چاقی دچار مشکل آلت دفن شده هستم
    قد من ۱۷۳ و وزن من ۸۵ می باشد
    با اینکه خودم پزشکی میخونم ولی به علت همین مشکل دچار افسردگی شدم
    آیا با لاغر شدن همچنان نیاز به جراحی هست؟
    با توجه به عوارض جراحی و طبیعی بودن سایز آلت تناسلیم ( در حالت نعوظ نزدیک ۱۳ سانتی متر البته با در نظر گرفتن چربی ها و فشار دادن اندازه گیر تا برخورد به استخوان) هیچ علاقه به جراحی ندارم ولی میترسم با کاهش وزنم هم چنان این مشکل باقی بمونه
    آیا بعد لاغری و رسیدن به وزن مطلوب باز نیاز به جراحی یا لیفت پوست عانه وجود دارد؟
    متشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۶ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      معمولا قدم اول لاغر کردندهست ولی گاه مشکل با لاغری حل نمیشه و بایستی پوست را عقب کشید که البته عارضه جدی هم ندارد
  • تصویر کاربر محمد چهارشنبه ۱۶ خرداد ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 221 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید جناب دکتر روی آلت تناسلیم و بالای اون یک سری دونه های سفید و صورتی رنگه بشدت نگرانم کرده و استرس گرفتم عکسشو براتون ارسال میکنم نظرتون رو لطف میکنید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۶ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      این ها غالبا مولوسکوم هستند که یک بیماری‌ویروسی است و از طریق سکس منتقل می شود ولی برای تشخیص دقیق بهتره معاینه شوید
  • تصویر کاربر احسان چهارشنبه ۱۶ خرداد ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 198 مشاهده پرسش
    سلام
    دکتر من الان 22 سالمه و بیضه هام و التم به اندازه رشد نکرده
    دلیلش هم هم هورمونیه مطمینم یه مقدار مطالعه کردم علائم دیگه رو هم به طور کامل دارم و فکر میکنم علت اصلیش هم مشکل کبدم باشه که به کمکاری تیروئید هم منجر شده.
    میخواستم بدونم واسه درمان باید چیکار کنم و اینکه از این سن دیگه بیضه ها رشد میکنه ؟
    اگه لازمه بگین وقت بگیرم حضوری بیام
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۶ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      بهتره حضورا مراجعه و ضمن معاینه ، در صورت ازوم تست های هورمونی لازم برایتان درخواست شود
  • تصویر کاربر و.ا سه شنبه ۱۵ خرداد ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 214 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و خسته نباشيد خدمت شما جناب آقاي دكتر
    سؤال بنده اينه، سايز نرمال و استاندارد اكثر مردان ايراني در حالت نعوظ چند سانته؟ آيا ١١ سانت در حالت نعوظ سايز مناسبي محسوب ميشه و مي توان با اين سايز ازدواج كرد، از لحاظ رابطه جنسي مشكلي پيش نمياد. لطفا سؤال رو كامل جواب بدين. ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۵ خرداد ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      مطالعه ی چامعی در این زمینه در ایران ندیدم ولی ۱۱ سانت مرمال محسوب میشه البته ترجیحا بهتر با فرد چاق ازدواج نکنید
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۱ مرداد ۵ تعداد بازدید: 741 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط