اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر محمدحجی جمعه ۱۲ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 257 مشاهده پرسش
    سلام . 33سال دارم متاسفانه آلت تناسلیم کوچک است . البته بیضه های کوچکی هم دارم که خیلی از این بابت افسردگی دارم و حتی استخر نمیروم چون احساس میکنم مورد تمسخر دیگران هستم . اما بااین حال دوفرزند دارم و همسرم هم چیزی نمیگوید . ولی یک بار که بیمارستان بستری بودم به علت سانحه ، پرستار و یکی از دوستانم کل لباسهایم را در آوردن که دوستم آلت بنده را دیده بود که بعدها باعث تمسخر او گردیده بودم . حال آیا امکانش هست هم آلت و هم بیضه ام بزرگ گردد . لطفا راهنمایی کنید ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۲ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      داشتن 2 فرزند و عدم شکایت همسر بیانگر طبیعی بودن آلت تناسلی و بیضه های شماست گرچه آلت نیز مثل قد بلندتر و کوتاه تر دارد و این دال بر غیر طبیعی بودن نیست و تابع ژنتیک نیز می باشد و کار چندانیش هم نمی شود کرد. برای آشنایی با نحوه ی اندازه گیری سایز آلت و روش جراحی افزایش سایز آلت و همچنین عوارض و میزان اثربخشی آن به لینک زیر مراجعه کنید
      https://drjabbari.com/1954
  • تصویر کاربر سيد جمعه ۱۲ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 253 مشاهده پرسش
    سلام اقاى كتر من بعد از رابطه متوجه زخمهايي شيبه ساييدگى پوست كه همراه با سوزش بود روى الت خدم شدم با هر بار نزديكى اين زخمها تشديد ميشن
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۲ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      این ها اگزما هستند می توانید از پماد هیدروکورتیزون 2 ساعت قبل از نزدیکی استفاده کنید و ابتدا هم برای بهبودش 2 هفته شب ها بزنید و در حمام هم از شامپو بچه برای شستشو استفاده کنید
  • تصویر کاربر نادر سه شنبه ۹ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 340 مشاهده پرسش
    با سلام .. روى قسمت پوست ختنه گاه يكى دو تا دانه گوشتى ريز كه برجستگى بصورت ساقه اى دارد پيدا شده ... اروميه هستم و نمى تونم مطب شما بيام.. سوالم اينه كه چى ممكنه باشن و اروميه چه دكترى مراجعه كنم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۹ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      این ها گوشت اضافه های ناحیه ختنه گاه و بعضا فیبروم پوستی است و بیماری محسوب نشده و نیازی به مراجعه و درمان ندارند
    2. تصویر کاربر نادر سه شنبه ۹ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      دكتر قبلا نبودن بنظرم.. جديدا ظاهر شدن.. و احساس ميكنم يكم هم رشد داشتن
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۹ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      در هر صورت نظر من همان بود که خدمتتان عرض کردم و عفونی یا زگیل نیستند و درمانش جنبه ی زیبایی دارد.
    4. تصویر کاربر نادر سه شنبه ۹ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      نه چون خارش ندارن.. ممنون از لطف شما.. پاينده باشين
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۹ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      موفق باشید
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
  • تصویر کاربر فرهاد سه شنبه ۹ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 301 مشاهده پرسش
    سلام اقاي دكتر براي من قرص ويزارسين 5٠ تجويز كرده بودين كه بار اول كه مصرف كردم حتي قبل از نزديكي به من نعوظ داد و حتي دو ساعت بعد براي بار دوم هم امكان نرديكي شد ولي 4٨ساعت بعد يعني دو شب بعد كه مصرف كردم امكان نعوظ خوب نشد خيلي بد ميخاستم ببينم كه ايا زمان 4٨ساعت فاصله كمي بوده يا مشكل ديگه اي بوده و براي بار بعد بايد چه كنم
    در ضمن 5٣ساله و بدون بيماري زمينه اي لطفا جواب دهيد متشكرم لطفا جواب دهيد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۹ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      برای سن شما سکس بفاصله ۴۸ ساعت فاصله ی کمی است بویژه که ۲ بار هم سکس داشتید لذا بایستی فاصله ی لازم را حفظ کنید و زمان سکس حتما آمادگی جسمی و روانی داشته باشید در ضمن، اینکه گاهی قرص اثر نکند امری طبیعی است
  • تصویر کاربر محمدامین سه شنبه ۹ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 321 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر خسته نباشین
    اقای دکتر الان تقریبا سه هفتس که در زیر آلتم یک چیزی غده مانندی دراومده مثل جوش زیر پوستی ولی انگار چربیه توی این سه هفته هم ازبین نرفته خیلی استرس دارم که نکنه کیست اپیدرمال باشه امروز هم کمی فشارش دادم یه مایع تقریبا سفید رنگی اومد بیرون بعدش خون اومد ولی انگار تخلیه نشد همونجوری موند فقط روش یذره کبود شده واقعا خیلی نگرانم
    ممنونم میشم راهنماییم کنین?
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۹ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      چون دست کاری و ملتهب و کمی متورم شده خیلی قابل تشخیص نیست ولی احتمال دارد کیست اپیدرموئید یا یک فولیکولیت باشه که هر دو بی خطرند و ترسی هم ندارد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین یکشنبه ۴ مرداد ۵ تعداد بازدید: 742 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط