اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر عدنان چهارشنبه ۳ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 233 مشاهده پرسش
    باسلام و عرض ادب ، بنده ٢٧ سال سن دارم و مجرد هستم، مدتيست روى آلت تناسلى بنده جوش صورتى رنگ زده و جوشها زير پوستى هستن و خارش يا خونريزى ندارن و سر كلاهك هم پوستى شده و خشك و حالت التهاب و ورم داره ، كه به مدت يك هفته ژل بهداشتى و پماد كلوتريمازول استفاده كردم اما فايده اى نداشت و هنوز همين مشكل دارم ، خواهش ميكنم بنده رو راهنمايى كنين چون نگرانم ، باتشكر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۳ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
    2. تصویر کاربر عدنان چهارشنبه ۳ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام دكتر جان خسته نباشى ، جاى نگرانى نداره ؟ خيلى ممنونم از راهنماييتون ، چشم انجام ميدم، لطف كردين، سپاسگذارم
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۳ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      جای نگرامی نیست البته گاه بیماری مزمن میشه و طولانی مدت میمونه
    4. تصویر کاربر عدنان چهارشنبه ۳ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      درود بر شما ، ممنونم
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۳ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      سلامت باشید
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
  • تصویر کاربر محسن جمعه ۵ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 424 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر بنده با مشکل حاد این بیماری مواجهم که باید عمل بشه ولی سوالم اینه که با اصلاح کجی با روش بخیه آیا بعد از بهبودی در هنگام نعوظ بخیه ها تو فشار قرار نمیگیرند و درد آور نمیشن؟ چون آلت تمایل به کج شدنو داره بخیه ها مشکل درد را به همراه ندارند؟؟
    خیلی نگران این موضوع هسنم ممنون میشم راهنماییم کنید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۵ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      در چند ماه اول درد در حال نعوظ دارید ولی بتدریج درد برطرف می شود
  • تصویر کاربر امیرعطایی یکشنبه ۷ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 44991 مشاهده پرسش
    با عرض سلام خدمت دکتر جباری ، ۱۵ سالم هست و حدود ۶ ماه هست جوش های سر سیاهی رو بر روی الت تناسلیم میبینم اول یک جوش بود و الان نزدیک به ۵ جوش هست که همه در قسمت های زیرین ختنه گاه هستند که خیلی برجستگی داردند و مشکل دیگری نیز وجود دارد علاوه بر جوش های سر سیاه جوش های ریز و متراکم رو در نقاط مختلف آلت میبینم مشکل مربوط به چیست و آیا نیاز به مراجعه به دکتر پوست یا ارولوژیست هست؟
    متشکرم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۴ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      اگر امکانش هست عکس های واضح بفرست و در عکس موارد مذکور را علامت بزن تا بتوانم بهتر راهنمایی تان بکنم
    2. تصویر کاربر امیرعطایی شنبه ۶ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      در تصویر مشخص ایت
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۷ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر احمدرضا چهارشنبه ۳ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 1446 مشاهده پرسش
    سلام دکتر جان شرمنده مزاحم شدم
    من 17سالمه و صفحات رشدم یک سال و نیم از خودم کوچیک تره و بازه و وزدم 70وقدم 163 هست
    ب روش درست اندازن گیری التم در حالت نعوظ
    15سانته ولی بدون در نظر گرفتن روظ درست 13سانته ولی قطرش نه و نیم سانت هست دکتر خیلی قطرش کمه وقتی ک نگاهش میکنم خیلی کوچیک از نظر قطر ب نظر میرسه
    خواستم بدونم ک ایا بزرگتر میشه؟
    خواستم نظرتون رو در تزریق چربی و هزینه این عمل و عوارض هاش بدونم ؟
    با سپاس فراوان با سپاس فراوان
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۳ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
  • تصویر کاربر حسن چهارشنبه ۳ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 922 مشاهده پرسش
    سلام
    بنده شش ماه پیش صاحب پسر بچه ای شدم که بیضه سمت چپ کلا تشکیل نشده (طی عمل جراحی که انجام شد پزشک جراح گفت که بعلت تاب خوردگی طناب بیضه اصلا بیضه سمت چپ تشکیل نشده)میخواستم بدونم که آیافرزند من در آینده دچار مشکل میشود؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۳ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      با یک بیضه طبیعی هم میشه بچه دارشد و فعالیت جنسی طبیعی داشت و از این بابت مشکلی نیست
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین یکشنبه ۴ مرداد ۵ تعداد بازدید: 742 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط