اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر مهدی دوشنبه ۱۴ فروردین ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 789 مشاهده پرسش
    مهدی اقلیدی: با سلام و تشکر من مشکل نعوظ دارم 40 سال سنم هست و جواب آزمایش هام هم نرمال هست فشار خون دارم و والسارتان 80 میخورم همکاران پزشک سیلدنافیل تجویز کردن که یک ساعت قبل از رابطه مصرف کنم ولی من هر وقت میخورم تاثیر ندارد گاهی روزهای بعد اثر می‌کنهخواستم بدونم مصرفش روش خاصی داره و آیا ضرر نداره
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۴ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      فشار خون و والسارتان از مواردی است که روی توان جنسی تاثیر منفی می گذارد.
      مصرف سیلدنافیل با شکم خالی و یک لیوان پر آب بیشترین اثر بخشی را دارد. در برخی افراد بدلیل نامعلوم تاثیراتش دیرتر شروع می شود.
      اگر در مصرفش افراط نشود اسیب جدی نمی رساند. ترجیحا بهتر است 50 میلی استفاده کنید
  • تصویر کاربر hamed دوشنبه ۱۴ فروردین ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 309 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    من پسر 30 ساله ساکن امریکا هستم ولی خیلی ممنون میشم اگر سوال من رو جواب بدید.
    من همیشه نگران هرپس بودم جون اینجا خیلی شایع هست و متاسفانه عادی با اون برخورد میکنن.
    حدود یک ماه با یک خانوم دوست بودم و در این مدت رابطه جنسی با کاندوم و دهانی بدون کاندوم داشتیم. ایشون گفتن که هرپس ندارند (یعنی هیچ وفت علائمی نداشتن، ولی بعید می دونم تست خون داده باشه)
    حدود 3 ماه بعد از اتمام رابطه متوجه یک جوش دقیقا محل اتصال بالای آلت به ناحیه شرمگاهی (در ناحیه شرمگاهی) شدم، این جوش حدود 2 میلیمتر قطر داشت ، و حدود یک روز با فشار دادن کمی درد میگرفت، و احتمالا تا چند روز برجسته بود ولی بعد از یک هفته کاملا ناپدید شد. جوش صورتی رنگ بود، و هیچ گونه سری نداشت و خیلی شبیه جوش های معمولی بود.مویی از داخل جوش بیرون نزده بود و احتمالا به خاطر مو نبود.
    در ضمن با وجود سنم من هنوز به صورت معمول در صورت، سینه و پشت، و حتی گاهی زیر بغل و دست و پا هم جوش میزنم.
    متاسفانه عکسی از جوش نگرفتم چون از وجود چنین سایتی اطلاع نداشتم، ولی با توجه به مکان جوش نگران هستم که شاید هرپس بوده باشه.

    خیلی ممنون میشم نظر شما رو هم بشنوم.
    ضمن اینک در نهایت قصد دارم تست خون بدم برای این مورد ولی فعلا نه، چون فعلا قصد ارتباط جدید ندارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۴ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      البته بدیهی است که بدون معاینه و رویت جوش نمی توان تشخیص دقیقی مطرح کرد ولی براساس توضیحاتی که شما فرمودید بعید می دونم تبخال تناسلی بوده باشد. تبخال تناسلی معمولا چند عدد نزدیک به هم بوده و با سوزش و کمی درد همراه هست و دوره ی دو هفته ای داشته و ابتدا بصورت جوش های تاولی با حاشیه قرمز و سر سفید داشته که بعد از چند روز ترکیده و بصورت زخم شده و ظرف 2 هفته بهبود می یابد.
  • تصویر کاربر علی دوشنبه ۱۴ فروردین ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 291 مشاهده پرسش
    من اردیبهشت پارسال بیماری اوریون گرفتم ب پزشک مراجعه کردم بعد دوسه روز بستری از تبی که داشتم کم شد و ترخیص شدم. بعد به مرور زمان متوجه شدم که بیضه سمت چپم(که موقع بیماریم باد کرده بود) کاملا شل شده و با بیضه راستم( که سالمه) فرق کرده ضمن اینکه وقتی ارضا میشم منی کمی بیرون میاد.این خیلی نگرانم کرده.هم شل شدن شدید بیضه و هم کم شدن منی. میخواستم عاجزانه بخوام که راهنماییم کنید. که ایا احتمال بارداری کم شده؟ ضمنا من مجردم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۴ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      برای اطلاع از وضعیت بیضه و باروری توصیه می کنم هم سونوگرافی از بیضه ها انجام دهید و هم آزمایش اسپرم
  • تصویر کاربر amir یکشنبه ۱۳ فروردین ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 256 مشاهده پرسش
    سلام
    دكتر عزيز خسته نباشيد و ممنون از اينكه هميشه حوصله مي كنيد و جواب سوالات را مي دهيد.
    همانطور كه در عكسهاي ارسالي مشاهده ميفرماييد آلت اينجانب سفيدك و قرمزي دارد. جنابعالي فكر ميكنيد علت چيست و چه درماني مناسب است.
    باز هم ممنون از لطف تون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۳ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      این ضایعات شبه بهذلیکن پلان هست . لیکن پلان یک بیماری التهابی نسبتاً شایع پوست و مخاط است و منشا آن خودایمنی است. یعنی سیستم ایمنی بدن در طی این بیماری علیه بخش‌های طبیعی پوست، مخاط، مو و یا ناخن خود فرد فعال می‌شوند.علت اصلی آن تاکنون ناشناخته باقی‌مانده است. قابل ذکر است که این بیماری مسری نیست، یعنی از شخصی به شخص دیگر انتقال نمی‌یابد ولی استرس می‌تواند این بیماری را بدتر کند. لیکن پلان یک بیماری مزمن است اما در بسیاری از موارد طی دو سال کاملاً از بین می‌رود. در درمان این بیماری معمولاً از پمادهای موضعی کورتونی مثل پماد هيدروكورتيزون و گاهی استرویید خوراکی استفاده می‌شود، و برای درمان خارش می توان از آنتی هیستامین ها استفاده کرد. از شامپو بچه هنگام استحمام استفاده كنيد.
  • تصویر کاربر امیر دوشنبه ۱۴ فروردین ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 405 مشاهده پرسش
    با سلام هزینه قیمت بازگردانی ختنه (foreskin restoratio ) چقدر است و تا چه حد رضایت بخش است؟ نظر شما در باره foreskin regeneration چیست؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۴ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      هزینه قیمت بازگردانی ختنه (foreskin restoratio ) چقدر است و تا چه حد رضایت بخش است؟........................در روش های جراحی ظاهر نامناسبی نخواهد داشت و خیلی رضایت بخش نیست
      نظر شما در باره foreskin regeneration چیست؟.......................تجربه ی چندانی در دنیا برای این قضیه وجود ندارد و فعلا دو تا شیوه مد نظر هست روش کششی که خوب چندین سال زمان می برد تا نتیجه بدهد و روش کشت سلولی که هنوز نتایج نهایی و عملیاتی برای آن در دسترس نیست.
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین چهارشنبه ۷ مرداد ۵ تعداد بازدید: 744 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط