اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر یونس یکشنبه ۱۷ بهمن ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 263 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید
    از خوزستان مزاحم وقتتون میسم دکتر من از کج بودن التم خیلی رنج میبرم و رابطه ی جنسیه ی خوبی ندارم و از رابطم راضی نیستم ب خاطر کج بودن الاتم التم رو ب پایین کجه میخواستم بدونم عمل جراحی داره یا ن اگه داره چقدر زمان میبره بعداز عمل تا خوب بشه بعدش هذینه ی عمل چقدر میشه ازاده یا با بیمه است چ روزایی عمل میکنید چند ساعت زمان میب ه عمل ش چند روز باید استراحت کنم تا خوب بشه اخه من شغلم ازاده منتظر جوابتون هستم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۷ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      حداكثر يك شب بستري دارد و تا ٦ ماه نبايستي نزديكي كنيد و سه روز بعد از عمل مي توانيد بكار و سه و نيم هزينه اش هست
  • تصویر کاربر علي پنجشنبه ۱۴ بهمن ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 246 مشاهده پرسش
    سلام ببخشيد من ١٧ سال دارم الان ٢ ماهي هست كه در خواب جنوب نشدم و مني ازم خارج نشده ولي قبلا سه هفته اي يه باري مي شدم و قبلا تحريك جنسيم هم خيلي زياد بود ولي الان خيلي كمه و دوماهي هست جنوب نشدم ايا اين نگران كنندس ؟
    نمي دونم استمنا هم نكردم ببينم مني بيرون مياد يا نه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۴ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      خير نگران كننده نيست
  • تصویر کاربر حسین دوشنبه ۱۱ بهمن ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 278 مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیر اقای دکتر
    من 24 ساله هستم و مشکل من به این صورت هست که در حال حاضر به شدت گرایش جنسی ضعیفی دارم و به طوری که از نظر جنسی گویا هیچ گونه قدرتی ندارم و کاملا بی غریضه هستم
    حتی چند باری که درصدد ایجاد رابطه جنسی بودم به هیچ وجه تحریک نشدم و زمانی هم که تحریک شدم نمیتونستم نعوض خودم رو حفظ کنم ....
    ممنون از توجه شما .....
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۱ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      توصیه می کنم برای معاینه و در صورت نیاز انجام بررسی لازم حضورا به پزشک مراجعه کنید
  • تصویر کاربر محسن دوشنبه ۱۱ بهمن ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 315 مشاهده پرسش
    من 43 ساله هستم و سیگار میکشم تا یک ماه پیس هیچ مشکل جنسی نداشتم ولی در مدت یک ماه گذشته مشکل شدید نعوظ پیدا کردم و ازمایش تستسترون و چربی و دیابت هم دادم و مشکلی نداشت ولی در یک ماه گذشته مشکل شدید نعوظ پیدا کردم که با توجه به استفاده از قرض تادالافیل قبل از نزدیکی باز هم به هیچ وجه نعوظ ندارم و در حین نزدیکی همش توجه ام به نعوظ میباشد بطوریکه دیگر از نزدیکی میترسم و میل جنسی ام لشدت کاهش پیدا کرده
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۰ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      كاهش ناگهاني توان و ميل جنسي هميشه ريشه ي رواني دارد و دامن زدن به اين قضيه بويژه بهنگام رابطه شرايط را بدتر مي كند لدا مطمئن باشيد گذراست و با بي اعتنايي و تمركز بر لذت بردن حين رابطه برطرف مي شود.
    2. تصویر کاربر محسن یکشنبه ۱۰ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      ببخشید دکتر من قطره ماینوکسیدل استفاده میکنم که داخل محلول فینستراید نیز هست که به سدم میزنم و قرص اتوست جهت کنترل چربی هم استفاده میکنم که جربی خونم نرمال شد امکان داره از این داروها باشه؟؟؟تا چه مدت اگه خوب نشدم خدمت شما برسم؟؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۱ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      قرص اتوست شاید عاملی برای این قضیه باشد ولی من سکسولوژیست را به شما توصیه می کنم
    4. تصویر کاربر محسن دوشنبه ۱۱ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      ببخشید اگه امکان داره یه دکتر سکسولوژیست معرفی کنید
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۱ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      دکتر شیخ الاسلامی
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
  • تصویر کاربر یگانه دوشنبه ۱۱ بهمن ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 329 مشاهده پرسش
    ببخشید دوباره مزاحمتون شدم درمورد اسیب دیدن بیضه ی نامزدم سوال کرده بودم خاستم بدونم بودن چن قطره خون تو منی به خاتر همون ضربه ای هسته بهش خورده یا دلیل دیگه ای می تونه داشته باشه ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۱ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      احتمالا به دلیل همان ضربه بیضه هست
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۸ مرداد ۵ تعداد بازدید: 744 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط