اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر علی یکشنبه ۱۹ دی ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 278 مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیر من ۳۰سالمه و مجرد هستم همیشه فکر میکردم بیضه هام طبیعی هست اما به تازگی متوجه شدم تخم سمت چپ اکثرا بزرگتر و افتاده تر است یا هردو همسان هستند اما تخم سمت من خیلی خیلی کوچکه به اندازه یک انجیر کوچک اما تخم سمت راسم بزرگتر هست تغریبا دویا سه برابر ایا مشکلی دارم؟در ضمن مشکلی ازسکسم ندارم و تغریبا هفته ای یکبار نزدیکی دارم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۹ دی ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      توصیه می کنم سونوگرافی از بیضه ها انجام دهید
  • تصویر کاربر رسول شنبه ۲۵ دی ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 278 مشاهده پرسش
    جناب آقای دکتر جباری
    باسلام و احترام
    مجددا بعرض میرساند :بعد از سونوگرافی تشخیص داده شد که در آلت تناسلی بنده پلاک وجود دارد و همیشه به سمت چپ کج میشود ونعوظ کامل اتفاق نمی افتد که ازنظر روحی دچار مشکل شده ام آیا به نظر جنابعالی باعمل جراحی این مشکل برطرف میشود و عوارض دیگری نخواهد داشت ؟ چون بنده مصمم هستم که این کار انجام شود خواهشمند است دستورفرمائید تا از جنابعالی وقت ویزیت گرفته و برای حل این مشکل مزاحمتان شوم . باتوجه به عدم دریافت پاسخ ازسوی حضرتعالی مجددا این سوال را مطرح کردم
    باتشکر و احترام
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۵ دی ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      جراحی عوارض خاص خود را دارد و همیشه رضایت بخش نیست البته کجی را می توان صاف کرد ولی برای عدم نعوظ کامل با جراحی نمی توان کاری کرد بجز دارو درمانی
  • تصویر کاربر ناشناس شنبه ۲۵ دی ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 247 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر جباری . خسته نباشید .
    من 16 سال دارم و متاسفانه آلت من دارای مشکلات زیر است ..
    1) در حالت شل آلتم به سمت راست منحرف شده و کج است .
    در حالت نعوظ اگر خط کش را سمت راست آلتم قرار دهم ، طول آن 12 سانت است .
    در حالت نعوظ اگر خط کش را سمت چپ آلتم قرار دهم طول آن 13 سانت است .
    از این اندازه گیری متوجه شدم که آلتم در دو طرف به یک اندازه رشد نکرده است و در سمت راست آن به اندازه ی 1 سانت کوتاه است ...
    همین امر سبب شده است تا به نظر بیاید که آلت من کج است . در واقع اگر آلت من انحنا داشت باید سمت دیگر آن نیز دچار انحنا میشد ، اما شما مشاهده میکنید که فقط یک سمت آن دچار انحنا شده است و سمت دیگر کاملا صاف است .
    2) آلت من دچار چرخش جزئی است . موقع ادرار . به سمت راست منحرف میشود . همچنین در حال نعوظ کمی به سمت بالا انحنا دارد .
    3) در اکثر مواقع وسط آلت من بسیار نازک و باریک تر از سایر قسمت های آلتم میشود و شبیه یک ساعت شنی میشود . در حین نعوظ هم به همین صورت است ولی در نعوظ کامل این مشکل به کلی برطرف میشود .
    تمام این مشکلات را از 10 سالگی داشتم ...

    حدودا 2 ماه قبل ، به شما مراجعه کردم و مشکل سومم را با شما در میان گذاشتم . که اگر یادتان باشد شما فرموید مشکل خاصی نیست و جای نگرانی ندارد ...
    اما مشکل اول و دومم را فراموش کردم به شما بگویم ...
    آقای دکتر آیا درمانی وجود دارد تا انحنای آلتم از بین برود و دوسمت آلتم به یک اندازه شود و دیگر کج به نظر نیاید ؟؟
    اگر نیاز به عمل جراحی باشد من انجام میدهم . فقط شما بگویید آیا درمان این مشکلاتی که گفتم امکان پذیر است یا نه ؟؟؟ مخصوصا درمان انحنای آلت
    ممنون از زحمات شما ...
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۵ دی ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      میزان انحنا خیای کم هست و تاثیری در آینده ی شما ندارد و توصیه به درمان و جراحی نمی کنم
  • تصویر کاربر محمد شنبه ۱۸ دی ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 285 مشاهده پرسش
    سلام.آقای ذکتر من یک پسر ۱7ساله هستم.من حدودیک سال است که زمانی که ادرار میکنم واستبرا انجام میدم,پس از ادرار از الت من مایعی چسبنده همرا ه با سوزش کم از من خارج میشود.بعضی مواقع این سوزش زیاد و رنج اور است.
    اقای دکتر میخواستم بدونم ایا من بیماری دارم.لطفا کمک کنید.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۸ دی ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      بعید می دانم مشکل جدی باشد با اینحال توصیه می کنم برای معاینه و در صورت نیاز انجام بررسی لازم حضورا به پزشک مراجعه کنید
  • تصویر کاربر ز شنبه ۱۸ دی ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 463 مشاهده پرسش
    باسلام.همسرم سرآلتش چندروزی است که بی حس شده واذیتش میکنه.ماباهم رابطه نزدیکی هم داریم ومشکلی نداریم وهردو بذت میبریم.لطفاراهنمایی فرماییدکه مشکل چیست؟درضمن همسرم قند دارد.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۸ دی ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      در برخی افرادی دیابتی نوروپاتی محیطی رخ می دهد که یکی از علائمش همین بی حسی است
    2. تصویر کاربر ز شنبه ۱۸ دی ۹۵( 9 سال پیش)
      باسلام
      نوروپاتی محیطی یعنی چی؟بایدچکارکنند؟؟؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۸ دی ۹۵( 9 سال پیش)
      یعنی اختلال در حس عصب های پوستی بهتره به متخصص نورولوژی مراجعه کنند (متخصص مغز و اعصاب)
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۸ مرداد ۵ تعداد بازدید: 744 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط