اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر محمدرضا دوشنبه ۳۱ خرداد ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 277 مشاهده پرسش
    سلام وعرض ادب من دو الی سه سال هست که درد وسوزش در آلت تناسلی خودم دارم در طی 24 ساعت ده ال دوازده مرتبه این درد را دارم این درد وسوزش مثل درد وسوزش هنگام نگهداشتن زیاد ادرارمیباشد طی این چندسال به دکترومتخصص ارولوژی مراجعه کردم پس از آزمایش ادرار و پروستات وخون همگی نظر براین داشتن که سالم هستم ومشکلی ندارم ولی این دردوسوزش ادامه دارد لطفا راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۳۱ خرداد ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      اگر در بررسی های انجام شده توسط ارلوژیست مشکلی نداشتید توصیه می کنم با متخصص درد هم مشورت کنید می توانید به کلینیک درد در بیمارستان شهدای تجریش مراجعه کنید
  • تصویر کاربر مصطفی دوشنبه ۳۱ خرداد ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 235 مشاهده پرسش
    با سلام و ارزوی سلامتی. دیروز در مورد جراحی مجدد الت جهت رفع انحنا سوال کردم که فرمودید عمل مجدد راحت نیست. این امکان پذیر هست و میخواستم توضیح بیشتری بدید. فکر میکنم که اول بخیه های قبلی برداشته و ادامه عمل به روش جدید انجام میشه. اگر لطف کنید اطلاعت لازم رو که نیاز هست توضیح بدید. با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۳۱ خرداد ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      شمادقیقا چه روشی مد نظرتان هست
  • تصویر کاربر پوريا یکشنبه ۳۱ مرداد ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 361 مشاهده پرسش
    جناب دكتر جباري،
    با سلام.
    بنده از مشكلي رنج ميبرم كه تا حدودي رايج نيست و متأسفانه از همه آزار دهنده تر در مورد اين موضوع عدم اطمينان از وجود روش درماني براي اين موضوع ميباشد.
    بنده نه از كوتاهي آلت رنج ميبرم و نه از انزال زودرس. بلكه به علت انجام ختنه در سن بالا(تقريبا شش سالگي) و حرفه اي نبودن افرادي كه اين عمل رو انجام دادند، آلت من كمي از حالت ظاهري نورمال خارج شده. تمام مشكل من مربوظ به ظاهر آلت تناسلي ميباشد كه تا حدود زيادي روي اعتماد به نفس بنده در زندگي زناشوييم شده.
    جناب دكتر بنده يك بار به صورت حضوري به شما مراجعه كرده ام اما چون در حالت نعوظ مشكل مشخص مي شود متأسفانه امكان بررسي مشكل من از سوي شما نبود. و شما از من خواستين كه عكسي از آلت در حالت نعوظ بگيرم.
    ميخواستم اگر امكانش باشد، صرفا فقط براي بررسي مشكل من عكس ها رو براي شما ايميل كنم و بعد اگر به تشخيص شما اين موضوع قابل ترميم و اصلاح بود، براي انجام عمل حضورا خدمتتون برسم.
    با تشكر از شما.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۳۱ خرداد ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      الان بجز زائده ی گوشتی اضافه زیر کلاهک چه چیز دیگری شما را آزرده کرده است؟
    2. تصویر کاربر پوريا دوشنبه ۳۱ خرداد ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام،
      آقاي دكتر پوست آلت در عمل ختنه بيشتر از معمول جدا شده. منظورم قسمتي كه در عمل ختنه از روي كلاهك جدا ميشود، ميباشد.
      براي همين كشيدگي پوست روي آلت وجود داره. يعني الان پوست بيضه تا روي قسمتي از آلت كشيده شده. همين حالت پوست قسمت بالايي هم وجود داره. و دركل قسمتي از انتهاي آلت زير پوست مخفي است.
      همين مشكل كشيدگي پوست باعث شده تا در زمان نعوظ دردي احساس بشه.
      متأسفانه تنها امكان فرستادن يك عكس وجود داشت. وگرنه از چند زاويه ديگر هم عكس گرفته بودم تا مشكل مشخص تر باشه.

      باز هم تشكر ميكنم بابت پاسخگويي.
    3. تصویر کاربر پوريا دوشنبه ۳۱ خرداد ۹۵( 9 سال پیش)
      آقاي دكتر يك مورد ديگر هم هست.
      در مورد زائده ي گوشتي. ميخواستم بدونم از زماني كه برداشته بشه.، تا چند وقت طول ميكشه كه زخم جوش بخوره و بخيه برداشته بشه؟!
      منظورم اينه كه چقدر زمان تا بهبودي زخم لازمه؟!!
      و تا چند وقت بعد امكان رابطه ي جنسي وجود داره؟!!
      فقط در مورد زائده ي گوشتي عرض ميكنم. و خاطرم هست كه فرمودين يك عمل سرپايي ساده ميباشد.
      اولين وقتي كه ميتونين به من بدين براي برداشتن زائده چه موقع است؟! و هزينه ي اين عمل حدودا چقدر است؟!
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۳۱ مرداد ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      برای زائده ی گوشت ظرف ۲ تا ۳ هفته خوب می شود ولی بهتره تا ۲ ماه سکس نداشته باشید
      برای کشیدگی آلت هم می توان پوست بیضه را که به آلت کشیده شده کمی جابجا کرد تا شرایط بهتر شود ولی بدیهی است که بصورت ۱۰۰% نمی توان برطرفش کرد
    5. نمایش سایر 3 پاسخ
  • تصویر کاربر محسن دوشنبه ۳۱ خرداد ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 278 مشاهده پرسش
    سلام
    میبخشید دیر شد
    شرایطی بود که نمیتونستم عکس براتون ارسال کنم
    در توضیح عکس بگم که روی بیضه برجستگی زگیل مانند هست که نخ بخیه که بیضه ها رو باهاش ثابت کردن نمیدونم چطوری ولی گرهش اومده رو به پوست و چون تیزه چند روز یکبار پوست رو سوراخ میکنه و چرک زیرش تخلیه میشه . اوایل اینطوری نبود چند وقتی هست که اینطوری شده
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۳۱ خرداد ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      عکس بطور صحیح بارگذاری و ارسال نشده است
  • تصویر کاربر hamed پنجشنبه ۲۸ خرداد ۵ تعداد بازدید: 227 مشاهده پرسش
    جناب دکتر لطفا اگه مقدور هست جواب سوالات قبلی بنده رو بدین ممنون میشم ازتون فکرم خیلی درگیره بابات این موضوع باتشکر از شما
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۲۸ خرداد ۵ تعداد بازدید: 724 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط