اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (67 امتیاز)
  • تصویر کاربر نینا دوشنبه ۱ بهمن ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 441 مشاهده پرسش
    با سلام و احترام
    آقای 67 ساله ای با پیشینه دیابت و ناراحتی قلبی، طی چهار ماه گذشته با تشخیص آدنوکارسینوم پروستات مواجه شدند. در ارزیابی اولیه PSA 47 بود که با تزریق دیفرلین 3 ماهه به 13 رسید. و اکنون در نوبت بعد تجویز الیگارد داده شده است. علاوه بر لیکویید کلسیم، کپسول پروترال خیلی در روند تخلیه ادرار موثر نبود و اکنون از کپسول امینیک استفاده میکنند که بهتر است. در جواب پت اسکن درگیری غدد لنف و استخوان دیده شد.
    از اقای دکتر سپاسگزارم در مورد داروهای تجویزی یا روند درمان اعلام نظر بفرمایند. برای این که بدن به دارو مقاوم نشود چه باید کرد؟ آیا رژیم غذایی خاصی (مانند پروپلیس یا فراورده موم زنبور عسل) را توصیه می فرمایند؟اگر نیاز هست تا عکس و نتایج ارسال شود یا بیمار حضورا خدمت برسند. از وقتی که می گذارید بسیار ممنونیم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      همین شیوه و داروهایی که اسفاده می کنند مناسب هست اگر زمانی مقاومت دارویی رخ داد نیاز به تغییر رژیم دارویی است. در مورد رژیم غذایی خاص (مانند پروپلیس یا فراورده موم زنبور عسل) نظری ندارم

  • تصویر کاربر علی سه شنبه ۲ بهمن ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 374 مشاهده پرسش
    سلام
    پدر58سال سن پی اس ای 5،1 و بزرگی پروستات 85سی سی هست ولی به شدت ترس از پزشک دارن ایا خطرناکه و ممکنه بد خیم باشه؟؟نیاز به جراحی هست؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      احتمالش هست البته چون سایز پروستاتش بزرگه احتمالش ضعیفه ولی بایستی پیگیری کنند

    2. تصویر کاربر علی دوشنبه ۱ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)
      ممنونم آقای دکتر بسیار مفید بود
      پس یعنی چون پروستاتش بزرگه احتمالا خوش خیمه
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)
    4. تصویر کاربر علی سه شنبه ۲ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)
      یک دنیا ممنونم آقای دکتر
      خیلی بزرگوارید
      البته چون از پیگیری میترسه کلا رها کرده و حتی برای معاینه هم حاضر نمیشه فقط میگه ولش کنین
      ولی من خودم استرس شدید دارم و نمیدونم تصمیمی که گرفته و پیگیری نمیکنه اشتباه نباشه
      ولی خودش میگه چون فشارخون وقند داره اگر بهش بگن مشکلی هست بدتره
      پس ولش کنیم .
      اگر صلاح میدونین و درصد احتمال خطر پایینه اشکال نداره استرس بهش ندم و پیگیری نکنم؟
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
  • تصویر کاربر محمد دوشنبه ۱ بهمن ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 441 مشاهده پرسش
    باسلام خدمت شما حدود دو ماه قبل عمل لیزری خوش خیم پروستات انجام دادم بعد از چهل روز تکرر ادرار زیاد و سوزش زیاد داشتم دوباره به دکتر مراجعه کردم دکتر گفت باید سیستوسکپی بشم چون مجرای ادرار گرفتگی دارد الان بعد از گذشت یک هفته دوباره سوزش وتکرر ادرار زیادی دارم قرص تکرر وسوزش هم میخورم اما خوب نمیشم لطفا راهنمایی بفرمائید.ممنون از شما خدا نگهدار
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      عکس رنگی از مجرا بگیرید بنام RUG و نیز عکس VCUG

  • تصویر کاربر حجت سه شنبه ۲ بهمن ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 353 مشاهده پرسش
    سلام
    بنده جوانی هستم 34 ساله و مجرد
    پارسال سونو کردن حجم پروستات 32 بود و امسال دوباره سونو کردم 56 سی سی شده بود مقداری تکرر ادرار دارم
    آقای دکتر برای درمان التهاب پروستات باید چیکار کنم؟
    لطفا مرا راهنمایی کنید. با سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      سایز پروستات به تنهایی اهمیتی ندارد ولی برای تکرر ادرار اگر آزار دهنده هست می توانید قرص ترازوسین 2 میلی هر شب برای 6 ماه استفاده کنید در غیر اینصورت دارویی نیاز نیست

    2. تصویر کاربر حجت دوشنبه ۱ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)
      ممنون آقای دکتر
      فقط این قرصی که معرفی کردید برای باز شدن مجاری ادراری هست؟؟
      اخیرا آزمایش ادرار دادم که عفونتی وجود نداشت با این حال برای اینکه اندازه پروستاتم به حالت قبل برگرده و التهاب برطرف بشه باید چه قرصی مصرف کنم؟؟
      سپاس
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر جوان دوشنبه ۱ بهمن ۹۷( 7 سال پیش) تعداد بازدید: 472 مشاهده پرسش
    با سلام خدمت آقای دکتر عزیز/ بنده دو سالی بود اگر در تخلیه معطلی ادرار دوم نمیداشتم بعدا مقداری حالت بی اختیاری پیدا می کردم اخیرا سونو گرفتم پروستات 51 سی سی بنفع BPH بزرگتر بوده و ضخامت مثانه و دبری فراوان و در کلیه چپ بنفع سنگی ریز و در آزمایش کمی باکتری گزارش شده سوالم اینجاست با وجود این که در این دو سال دارویی مصرف نکرده ام چرا اورگاسم کم تحرک و خشک را تجربه داشته ام البته چند روزی است داروی تامسولوسین مصرف می کنم خواهش می کنم راهنمایی بفرمایید/ با تشکر فراوان
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱ بهمن ۹۷( 7 سال پیش)

      سلام

      ارگاسم کم تحرک یعنی چی؟

      چند سال دارید؟

      سابقه دیابت یا اختلال عصبی؟

      چه داروهایی می خورید؟

درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر پیمان جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 602 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    شما به بنده فرمودین که واریکوسل نوع یک دارم خواستم بدونم ورزش های بدنسازی که پا درگیر نیس ایا جز زور زدن حساب میشه ؟؟؟ جناب دکتر همین الان عمل کنیم بهتر نیست و عوارض کمتری ندارد در اینده؟شنا که تشدید نمیکند؟ معمولا با فرض زندگی عادی چندوفت یک بار درجه تغییر میکند؟ من تو سونو زده قطر ورید بعد مانور 2.5 میلی متر و نوشته واریکوسل خفیف
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      حقیقتش هیچ روال و قاعده خاصی برای پیشگویی تشدید واریکوسل و میزان آن ندارد و هر فعالیتی که باعث زور زدن و افزایش فشار داخل شکم شود می تواند در تشدید آن تاثیز بگذارد
  • تصویر کاربر فرهاد چهارشنبه ۲۳ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 615 مشاهده پرسش
    سلام دکتر خسته نباشین
    دکتر آیا تورم وریدهای داخل کیسه بیضه بعد از عمل واریکوسل باقی میمونه و به همون شکل قبل عمله؟؟
    پس چه اتفاقی تو وریدها اتفاق میفته؟؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۳ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      بله باقی می ماند اتفاقی که می افتد اینست که با بستن وریدها از بالا از برگشت و تجمع خون کثیف در وریدهای اطراف بیضه ممانعت به عمل می آید
  • تصویر کاربر مهگل چهارشنبه ۲۳ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 824 مشاهده پرسش
    باسلام اقای دکتر ممنون میشم نظرتون در مورد ازمایش همسرم بدونم ایا لازم هست به اورولوژِیست مراجعه کنیم من اذرماه سقط داشتم
    volume 5 ml 2-6
    appearance mikky opal
    color light yellow
    viscosity normal
    liquefaction 15 min 10-30
    ph 8 6.4-8
    sperm count 37 mil/ml 20-250
    total normal 40 >40%
    total abnormal 28 <60%
    irregular form 32 <60%
    motility normal (full+sluggish
    full 3%
    sluggish 45%
    low 24%
    immotile 28%
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۳ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      این آزمایش تقریبا نرمال محسوب می شود
  • تصویر کاربر مهدي دوشنبه ۲۱ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 592 مشاهده پرسش
    سلام و خسته نباشيد... اقاي دكتر من حدود ٤ هفته پيش يه سري لباس زير گشاد داشتم و پوشيدم بد از چند روز صبح كه از خواب بلند شدم بيضه راستم درد گرفت بد كه لباس زيرم عوض كردم و اسليپي پوشيدن بهتر شد خيلي ولي از اون موقع دردش كاملاً خوب نشده و من گاهي خود ارضايي ميكنم بدش دردش شديد ميشه... ولي بدش فرداش بهتر ميشه.... علت چيه اقاي دكتر چيكار بايد بكنم؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۱ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      بهتره معاینه شوید بویژه وقتی دردتان شدید هست بدون معاینه نمی توان نظری داد
  • تصویر کاربر ابراهيم یکشنبه ۲۰ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 603 مشاهده پرسش
    سلام دکتر جان بابت سيستم اطلاع رسانيتون بي نهايت ممنون ،هر مشکلي واسه انسان پيش مياد ناشي از نداشتن آگاهيه،منم متاسفانه از مضرات خود ارضايي اطلاعاتي نداشتم ولي با ديدن مطالبتون تصميم به ترک گرفتم 24 سالمه وحداقل5ساله متاسفانه اين عمل رو انجام دادم اندازه آلت طبيعي و اندازه بيضه. ها يکسان وحدودا4سانته،ميخواستم بدونم با ترک اين عمل امکان باز گشت به حالت طبيعي مردانه وجود دارد دچار زود انزالي هستم يا اين کار به نحوي جلوگيري از عوارض بيشتره?
    ممنون ميشم از راهنمماييتون.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۰ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      با ترک آن عوارض احتمالی بوجود آمده هم برطرف می شود بابت ترک این کار به شما تبریک می گویم
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط